Συγκλονιστική η αίσθηση από την αυτοκτονία του Βαλέρι Λεγκάσοφ στις 26 Απριλίου του 1988, δεύτερη επέτειο του πυρηνικού ατυχήματος στο Τσερνόμπιλ, χρησίμευσε σαν μάθημα ευθύνης… Υποδιευθυντής του Ιδρύματος Ατομικής Ενέργειας στην Σοβιετική Ενωση, κρατική οντότητα που έπνεε τότε τα λοίσθια, o Λεγκάσοφ δεν μπόρεσε να σηκώσει τη μομφή για τη σπορά θανάτου από το τραγικό συμβάν… Δύο χρόνια, συχνά ώρες ολόκληρες(!), πετούσε με ελικόπτερο πάνω από τον αντιδραστήρα.
Η μνήμη τον επανέφερε πριν από έναν μήνα (17 Ιανουαρίου). Τότε πέθανε ο Νικολάι Αντόσκιν, αξιωματικός της, άλλοτε σοβιετικής και νυν ρωσικής αεροπορίας, πρόεδρος της Ενωσης Ηρώων της Σοβιετικής Ενωσης… Ο Αντόσκιν είχε τιμηθεί με τον ίδιο υποβλητικό τίτλο τον Δεκέμβριο (24/12) του 1986, αιτία της αναγνώρισής του ήταν «η καθοριστική συνεισφορά του στον πόλεμο του Τσερνόμπιλ».
Είχα γνωρίσει τον Αντόσκιν χειμώνα του 1991 στη Μόσχα, με αφορμή δημοσιογραφική αποστολή για το παιχνίδι της ΤΣΣΚΑ με την ΑΕΚ για το Κύπελλο Πρωταθλητριών… Οπαδός της ΤΣΣΚΑ ο ίδιος, δεν είχε αρνηθεί μία μέρα πριν από το παιχνίδι, ακόμη και στο ημίχρονό του(!), δίπλα μας ντυμένος με τη στρατιωτική στολή στα δημοσιογραφικά θεωρεία, να μοιραστεί μύχιες σκέψεις για την, πρόσφατη τότε, τραυματική εμπειρία του Τσερνόμπιλ.
«Γιατί πετάτε συνεχώς πάνω από τον αντιδραστήρα; Η θερμοκρασία, το χρώμα του πυρήνα, τα επίπεδα ραδιενέργειας μπορούν να καταγραφούν κι αλλιώς… Σταματήστε να πετάτε εκεί με το ελικόπτερο… Κινδυνεύετε από τη ραδιενέργεια, η Ρωσία χρειάζεται επιστημονικό μυαλό όπως το δικό σας!», όπως ακούσαμε από τον ίδιο, έλεγε ο Αντόσκιν στον Λεγκάσοφ.
Αμφότεροι κάτοχοι συνείδησης αποστολής, ισότιμη αυταπάρνησης… Τη ζητά και η έκρυθμη πραγματικότητα του σήμερα!
