Το «μαγικό λειτούργημα» του εκπαιδευτικού

«Το λειτούργημα του εκπαιδευτικού είναι μαγικό», δήλωσε πρόσφατα η υπουργός Παιδείας. Θα συμφωνήσουμε, αλλά όχι όπως το εννοεί η κ. Ζαχαράκη. Γιατί, πράγματι, χρειάζονται… μαγικές ικανότητες για να κρατηθεί όρθιο το δημόσιο σχολείο. Χάρη στην καθημερινή προσπάθεια των εκπαιδευτικών, που καλούνται να διδάξουν, να διαπαιδαγωγήσουν, να στηρίξουν ψυχικά τους μαθητές και να αντιμετωπίσουν σύνθετα κοινωνικά και παιδαγωγικά ζητήματα, συχνά μέσα σε συνθήκες σοβαρών ελλείψεων.

Οι πραγματικοί «μάγοι» φαίνεται πως βρίσκονται αλλού, στο υπουργείο Παιδείας, εκεί όπου τα κενά, οι ανάγκες και οι ελλείψεις… εξαφανίζονται στα χαρτιά, αλλά όχι στις σχολικές αίθουσες. Τον Σεπτέμβριο του 2025, όταν χιλιάδες μαθητές ξεκίνησαν τη σχολική χρονιά χωρίς όλους τους εκπαιδευτικούς τους, το υπουργείο επέλεξε να μεταφέρει τις ευθύνες αλλού.

Αντί να παραδεχθεί ότι οι πιστώσεις δεν επαρκούν, ότι οι μόνιμοι διορισμοί υπολείπονται δραματικά των πραγματικών αναγκών και ότι για ακόμη μία χρονιά το δημόσιο σχολείο βασίζεται στους αναπληρωτές, μας είπε ότι σημαντικό μέρος των κενών οφείλεται στις άδειες των εκπαιδευτικών. Κυρίως δε, επιχειρήθηκε να στοχοποιηθούν οι νέες μητέρες εκπαιδευτικοί που άσκησαν το νόμιμο και συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμά τους στην κύηση, στη λοχεία και στην ανατροφή των παιδιών τους. Μόνο που οι αριθμοί έχουν τη δική τους γλώσσα.

Οι εκπαιδευτικοί Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης που βρίσκονταν σε μακροχρόνια άδεια (άνω των 10 ημερών) ήταν 2.386 το σχολικό έτος 2024-2025 και 2.585 το 2025-2026. Πιο συγκεκριμένα, οι άδειες ανατροφής παιδιού ανήλθαν από 819 σε 836, οι άδειες κύησης από 66 σε 77, οι άδειες λοχείας από 105 σε 140 και οι άδειες λόγω επαπειλούμενης κύησης από 83 σε 78. Πρόκειται για θεμελιωμένα εργασιακά και κοινωνικά δικαιώματα, όπως αντίστοιχα είναι οι αναρρωτικές άδειες ή οι άδειες όσων υπηρετούν σε αιρετές θέσεις. Δεν εμφανίστηκαν ξαφνικά το 2025, ούτε μπορούν να χρησιμοποιούνται ως άλλοθι για την αδυναμία του εκπαιδευτικού σχεδιασμού.

Οι ανάγκες της δημόσιας εκπαίδευσης αποτυπώνονται κάθε χρόνο στις δεκάδες χιλιάδες προσλήψεις αναπληρωτών, οι οποίοι δεν καλύπτουν έκτακτες αλλά πάγιες και διαρκείς ανάγκες. Οι 5.500 μόνιμοι διορισμοί που ανακοινώθηκαν για φέτος, όπως και όσοι πραγματοποιήθηκαν τα προηγούμενα χρόνια, αποτελούν θετική εξέλιξη, αλλά δεν επαρκούν για να καλύψουν τις πραγματικές ανάγκες των σχολείων.

Αν επαρκούσαν, δεν θα απαιτούνταν κάθε χρόνο διαδοχικές φάσεις προσλήψεων αναπληρωτών από τον Σεπτέμβριο έως και την άνοιξη! Όλα δείχνουν ότι και φέτος θα επαναληφθεί το ίδιο φαινόμενο.

Το πραγματικά… μαγικό δεν είναι να εξαφανίζονται οι ευθύνες. Είναι να ξεκινά κάθε σχολική χρονιά με όλα τα σχολεία πλήρως στελεχωμένα, να γίνονται μόνιμοι διορισμοί που να ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες και να προσλαμβάνονται αναπληρωτές μόνο για ανάγκες που προκύπτουν μέσα στη χρονιά.

Αν υπάρχουν «μάγοι» στο υπουργείο Παιδείας, ας αφήσουν τα επικοινωνιακά τεχνάσματα. Ας χρησιμοποιήσουν το «μαγικό ραβδί» τους εκεί όπου το έχει ανάγκη η δημόσια εκπαίδευση. Στους μόνιμους διορισμούς, στην πλήρη κάλυψη των εκπαιδευτικών κενών, στη χρηματοδότηση των σχολείων, στη στήριξη των εκπαιδευτικών και, κυρίως, στην ουσιαστική κατοχύρωση των μορφωτικών δικαιωμάτων όλων των παιδιών.

*αιρετό μέλος του Κεντρικού Υπηρεσιακού Συμβουλίου Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης