Ο Νικόδημος Μάινα Κινυούα είναι υποψήφιος βουλευτής στην Α’ Αθηνών με τον ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. Είναι πρόεδρος της οργάνωσης ASANTE για τη δεύτερη γενιά μεταναστών στην Ελλάδα κι επικεφαλής Στρατηγικής και Συντονισμού στο Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων. Ζει εδώ και 25 χρόνια στου Ζωγράφου και καθημερινά περπατάει στην Αθήνα, με πολλούς στην πόλη να τον ξέρουν με το μικρό του.
Οπως δηλώνει στην «Εφ.Συν.», η υποψηφιότητά του δεν έχει να κάνει μόνο με τα προβλήματα των μεταναστών, αλλά με τα κοινωνικά θέματα, όλες τις ευάλωτες ομάδες, την καθημερινότητα και τις αγωνίες των Αθηναίων που βλέπουν την πρωτεύουσα να γίνεται όλο και πιο αφιλόξενη.
● Πόσα χρόνια προσπαθούσατε να λάβετε την ελληνική ιθαγένεια και τι περάσατε για να τα καταφέρετε;
Ξεκίνησα τη διαδικασία της πολιτογράφησης το 1993 κι ενώ ήμουν στην Ελλάδα από το 1985. Η διαδικασία ολοκληρώθηκε το 2013, είκοσι χρόνια μετά κι ενώ ήμουν ήδη 35 χρόνων. Η διαδικασία ήταν πρωτόγνωρη για εμένα, για την Κάλυμνο και για τον υπάλληλο που κλήθηκε να τη διαχειριστεί. Μιλάμε για μια περίοδο που δεν υπήρχε κανένα κείμενο που να ορίζει τη μεταναστευτική πολιτική της χώρας. Ολα ξεκινούσαν από το μηδέν. Η διαδικασία ήταν φοβερά χρονοβόρα, με ασταμάτητη γραφειοκρατία κι ευτράπελα στην πορεία.
Ουσιαστικά, μέχρι σήμερα, βρισκόμαστε στο ίδιο καθεστώς με τότε. Πίσω στο ‘93 μια απλή παρέμβαση ενός βουλευτή ή κάποιου γνωστού ήταν αρκετή για να πάρεις την πολυπόθητη ταυτότητα. Σήμερα έχει δημιουργηθεί πλήθος θεσμικών τρόπων για να μην προχωρούν οι διαδικασίες καθώς οι υπηρεσίες είναι υποστελεχωμένες και δεν υπάρχει πολιτική βούληση για να προχωρούν και να έρχονται σε πέρας. Ο στόχος είναι η εξάντληση των υποψηφίων.
● Με ποιες πολιτικές μπορεί να βελτιωθεί η κατάσταση στο μεταναστευτικό και να υπάρξει ένταξη στην ελληνική κοινωνία;
Ο ΣΥΡΙΖΑ θέλει να αλλάξει τόσο το κλίμα όσο και την ουσία των διοικητικών διαδικασιών. Στόχος είναι η δημιουργία ενός οδικού χάρτη με τον οποίο θα ξέρουν όλοι το πώς, το πού και το πότε σε σχέση με την εφαρμογή των διαδικασιών. Και οι λειτουργοί και οι ωφελούμενοι. Σήμερα, αν καταθέσεις ένα απλό αίτημα για πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης για έναν πρώην πολίτη τρίτης χώρας, όπως εγώ για παράδειγμα, καθυστερεί χαρακτηριστικά. Αυτό είναι φοβερά προβληματικό.
Ο σκοπός μιας υπηρεσίας είναι η εξυπηρέτηση του πολίτη κι όχι το αντίθετο. Πρέπει να προχωρήσουμε στην ψηφιοποίηση διαδικασιών έτσι ώστε κι οι ίδιες οι διοικητικές υπηρεσίες να μην αναζητούν τα έγγραφα η μία στην άλλη. Χρειάζεται ορθός συντονισμός και οργάνωση. Εάν, για παράδειγμα, κάποιος άνθρωπος αλλάξει διεύθυνση, αυτό μπορεί να προκαλέσει σοβαρό κώλυμα σε ολόκληρη τη διαδικασία. Το 2023, εάν κάποιος καταθέτει αίτημα για πολιτογράφηση, ο μίνιμουμ χρόνος που απαιτείται είναι 5 έτη.
Για να πάμε σε αλλαγές και τομές ουσίας, πρέπει να αλλάξει το πολιτικό κλίμα.
Κάποιοι που έκαναν το 2018 μέχρι και σήμερα δεν έχουν δει τη διαδικασία τους να ξεκινάει. Αυτό εμένα μου λέει πολλά πράγματα. Για να πάμε σε αλλαγές και τομές ουσίας, πρέπει να αλλάξει το πολιτικό κλίμα. Εμείς στον ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. μιλάμε για μια κοινωνία συμπεριληπτική. Από τους μετανάστες μέχρι τη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα, το κίνημα των ΑμεΑ, τις γυναίκες, τα φτωχότερα κοινωνικά στρώματα. Στην κοινωνία υπάρχουμε όλες κι όλοι και πρέπει να είμαστε ορατοί και με λόγο. Τα πολιτικά κόμματα οφείλουν να ανοιχτούν πολύ περισσότερο στο τι συμβαίνει στη χώρα.
Πρέπει να δοθεί χώρος για συμμετοχή. Σε όσους, φυσικά, το επιθυμούν. Εγώ, για παράδειγμα, συμφωνώ με τις αρχές και τις αξίες του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. Υπάρχουν όμως και άνθρωποι με μεταναστευτική καταγωγή που ταυτίζονται με τη Νέα Δημοκρατία. Μπορεί να είναι οξύμωρο, μπορεί εμένα προσωπικά να μη μου αρέσει, όμως αυτή είναι η πραγματικότητα και στη δημοκρατία υπάρχει ο χώρος για διαφορετικές απόψεις. Είναι, όμως, απολύτως καίριο τα πολιτικά κόμματα να βλέπουν και να αναγνωρίζουν όλες τις κοινότητες ανθρώπων.
● Εφόσον εκλεγείτε, με ποιους άλλους τομείς εκτός του μεταναστευτικού θα θέλατε να ασχοληθείτε;
Πάνω απ’ όλα είμαι στρατιώτης των ιδεών. Είμαι μέλος της ομάδας. Κάποιος σαν εμένα, όμως, που ασχολείται με τα ευρύτερα θέματα του μεταναστευτικού, έχει ως κύριο χώρο δραστηριοποίησης τα κοινωνικά θέματα. Η δράση μας είναι ακτιβιστική. Αν δεν νιώθεις έτσι, δεν μπορείς να το κάνεις. Οι «επαγγελματίες» του χώρου αποτυγχάνουν. Πρέπει να το πιστεύεις, να αφιερώνεις χρόνο, να θυσιάζεις πολλά πράγματα, να δέχεσαι ότι η οικογένειά σου κατά τη διάρκεια όλης αυτής της ενασχόλησης θα είναι μέρος των θεμάτων που καλείσαι να αντιμετωπίσεις. Ολη μου τη ζωή την έχω αφιερώσει στη δουλειά με τις ευάλωτες κοινωνικά ομάδες. Εκτιμώ πως εκεί η εμπειρία μου μπορεί να είναι χρήσιμη.
● Η υποψηφιότητά σας είναι στην Α’ Αθήνας. Περπατάτε καθημερινά στην Αθήνα όπου ζείτε περίπου 25 χρόνια και περιοδεύετε σε γειτονιές και αγορές. Ποιες είναι οι προτάσεις σας για τα προβλήματα των κατοίκων της πόλης σε θέματα όπως το στεγαστικό, η υποβάθμιση γειτονιών κ.ά.; Τι ακούτε από τον κόσμο και τι θα προσπαθήσετε να αλλάξετε;
Ακούμε από πολλούς ανθρώπους ότι μπαίνει η δεύτερη εβδομάδα του μήνα κι έχουν ήδη ξεμείνει από χρήματα, χωρίς να μπορούν να καλύψουν τις υποχρεώσεις τους. Είναι κρίσιμο αυτό που συμβαίνει. Η απότομη αύξηση στο κόστος ζωής έχει δυσκολέψει πολύ την καθημερινότητα. Υπάρχουν πολλά ζητήματα. Ενα βασικό που αντιμετωπίζουμε στην πόλη είναι το θέμα της στέγασης. Υπάρχει υψηλή ζήτηση κι ελάχιστη, έως ανύπαρκτη, προσφορά για ενοικίαση. Οι τιμές είναι στα ύψη. Δεν μπορούμε να συζητάμε για το θέμα της στέγασης στο κέντρο της πόλης με όρους ασφάλειας. Δηλαδή η ασφάλεια φταίει που ένα σπίτι στην πλατεία Βικτωρίας 45 τ.μ. έχει φτάσει στα 700 ευρώ;
Και με έναν καλό μισθό, πλέον, δεν μπορείς να βγάλεις τον μήνα. Στο μεταξύ ανοίγουν συνέχεια νέα ξενοδοχεία, ενώ, παράλληλα, υπάρχουν ολόκληρες πολυκατοικίες που είναι μόνο προς διάθεση για Airbnb. Χρειάζονται ρύθμιση και θετική παρέμβαση από την πολιτεία. Ολη η περιφέρεια της Αττικής, δηλαδή, θα γίνει όπως το Κουκάκι και το Μεταξουργείο; Υπάρχουν καλές πρακτικές και παραδείγματα από μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις που πήραν γενναίες αποφάσεις και πλέον απολαμβάνουν θετικά αποτελέσματα. Η πόλη πρέπει να γίνει ξανά φιλόξενη, ανθρώπινη και βιώσιμη.
● Ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ είχε πει κάποτε ότι θέλω τα παιδιά μου να κρίνονται όχι από το χρώμα του δέρματός τους, αλλά από την ποιότητα του χαρακτήρα τους. Εκτός από ένας μετανάστης-υποψήφιος βουλευτής, ποιος είναι πραγματικά ο Νικόδημος και γιατί κάποιος να τον στηρίξει στις εκλογές;
Εχει ενδιαφέρον η ερώτησή σας γιατί σπάνια θυμάμαι πως είμαι μετανάστης, το ξεχνάω. Στην Κάλυμνο όπου μεγάλωσα, έφτασα σε πολύ μεγάλη ηλικία για να διαπιστώσω ή να καταλάβω ότι αυτό που με διαχωρίζει από την τοπική κοινωνία είναι η καταγωγή μου. Αυτό που θα ήθελα ο κόσμος να έχει στο μυαλό του είναι ότι μια κοινωνία η οποία μένει στάσιμη δεν βελτιώνεται.
Οι μετανάστες είναι το ποτάμι το οποίο κρατάει το νερό καθαρό, για να μην είναι μόνιμα στάσιμο και γίνει βούρκος. Εγώ επιθυμώ μέσα από την υποψηφιότητά μου να εκφραστούν δυνατά οι φωνές τους, οι αγωνίες τους, το μέλλον που μπορούν να έχουν σε αυτή τη χώρα. Η κοινωνία μας, η χώρα μας μπορεί να αλλάξει προς το καλύτερο, αρκεί να είμαστε σε μια μόνιμη κινητικότητα, εξωστρέφεια, με το μυαλό και την καρδιά μας ανοιχτά.
