«Ζήσε Μάη μου…» τα μέτρα που εξήγγειλε ο Κυριάκος Μητσοτάκης για την επόμενη τετραετία, καθώς το μεγαλύτερο κομμάτι των υποσχέσεων για μειώσεις φόρων – εισφορών και αυξήσεις μισθών αφορούν το μακρινό 2027.
Εξαίρεση αποτελεί η αύξηση των 1.000 ευρώ στο αφορολόγητο ποσό για τις οικογένειες με παιδιά, που θα ξεκινήσει να εφαρμόζεται από το 2024, αλλά το καθαρό φορολογικό όφελος παραμένει μικρό αφού για μισθωτούς, συνταξιούχους και αγρότες με ένα παιδί φτάνει τα 90 ευρώ σε ετήσια βάση ή 7,5 ευρώ τον μήνα.
Υπό την απουσία άλλων εμβληματικών παρεμβάσεων, η Ν.Δ. βάζει το μέτρο ψηλά στην ατζέντα από τη στιγμή που οι υπόλοιπες τονωτικές ενέσεις αφήνουν εκτός βεληνεκούς τη μεσαία τάξη εστιάζοντας έτσι στις επιχειρήσεις που θα επωφεληθούν από τις μειώσεις στους φόρους συγκέντρωσης κεφαλαίου και στις χρηματιστηριακές συναλλαγές.
Σε γενικές γραμμές το πακέτο με τις παροχές της τετραετίας παραμένει μικρό και μετρημένο –μόλις 2 δισ. ευρώ το συνολικό δημοσιονομικό κόστος του– και χωρίς ουσιαστικά αναχώματα για την ακρίβεια που ροκανίζει τα εισοδήματα, όπου σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ οι μισθολογικές απώλειες από την πληθωριστική έκρηξη το 2022 άγγιξαν το 7,4%.
Την ίδια στιγμή με νέες τρύπες στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς βρίσκονται αντιμέτωπα τα νοικοκυριά το 2023 με τον δείκτη τιμών καταναλωτή να μειώνει περαιτέρω την αγοραστική τους δύναμη, από τη στιγμή που τον Μάρτιο έτρεχε με ταχύτητα 4,6% ενώ συνεχίστηκαν οι ανατιμήσεις στην ομάδα των τροφίμων.
Το προεκλογικό πρόγραμμα της Ν.Δ. προβλέπει αύξηση του μέσου μισθού κατά 25% στα 1.500 ευρώ και του κατώτατου στα 950 ευρώ, αλλά σε βάθος τετραετίας, με αποτέλεσμα να θεωρείται αμφίβολο αν θα μπορέσουν να καλύψουν τις μισθολογικές απώλειες που δημιούργησε σωρευτικά η ενεργειακή κρίση.
Αίσθηση πάντως προκαλεί η απουσία ανακοινώσεων για καίριες μεταρρυθμίσεις στους έμμεσους φόρους που αυτή τη στιγμή αποτελούν βασική κινητήρια δύναμη για τα έσοδα, όπως για παράδειγμα η μείωση του ΦΠΑ κατά δύο ποσοστιαίες μονάδες, από το 24% στο 22% και από το 13% στο 11%, που περιλαμβάνονταν στο πρόγραμμα του 2019.
Επίσης καμία δέσμευση δεν υπήρξε για νέα προοδευτική φορολογική κλίμακα για τη μείωση των φορολογικών βαρών απέναντι στα δύο γνωστά υποζύγια που δεν είναι άλλα από τους μισθωτούς και τους συνταξιούχους.
Αντ’ αυτού ανακοινώθηκε η σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για επαγγελματίες και επιχειρήσεις, μέτρο το οποίο δεν μπορεί να ληφθεί ως «κλειδωμένο» αφού θα είναι σε συνάρτηση με την πάταξη της φοροδιαφυγής, και το κούρεμα κατά 30% στα τεκμήρια διαβίωσης αλλά όχι η κατάργησή τους.
Σε κάθε περίπτωση, το πακέτο με τα προεκλογικά μέτρα κινείται με γνώμονα να μη διαταραχτούν οι δημοσιονομικοί στόχοι ειδικά για το πλεόνασμα, που φέτος θα πρέπει να ανέλθει στο 0,7% του ΑΕΠ ενώ από το 2024 ξεκινά η μεγάλη ανηφόρα για πρωτογενές αποτέλεσμα 2,2% του ΑΕΠ σε επίπεδο γενικής κυβέρνησης, πράγμα που προϋποθέτει αυστηρή συγκράτηση των δημόσιων δαπανών προκειμένου η χώρα να τα βγάλει πέρα με το δανειακό της πρόγραμμα και να πετύχει ο σχεδιασμός για την επενδυτική βαθμίδα που θα μειώσει τo spread (διαφορά επιτοκίου) στα ελληνικά ομόλογα.
Αναλυτικότερα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεσμεύτηκε για:
1. Τη σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος έως το 2027. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό το τέλος το οποίο σήμερα κυμαίνεται από 400 ώς 1.000 ευρώ θα μειωθεί:
● 20% το 2025 και θα διαμορφωθεί από 320 ώς 800 ευρώ
● 30% το 2026 για να ψαλιδιστεί στα 224 έως 560 ευρώ
● Οριστική κατάργηση το 2027
Το τέλος επιτηδεύματος επιβλήθηκε στα χρόνια των μνημονίων και επιβαρύνει μέχρι σήμερα εκατοντάδες χιλιάδες επαγγελματίες και επιχειρήσεις οι οποίοι καλούνται να το πληρώσουν κάθε χρόνο, ανεξάρτητα από το εάν έχουν κέρδη ή ζημιές. Μάλιστα στους ελεύθερους επαγγελματίες επιβάλλεται ακόμα κι αν δεν έχουν κόψει ούτε μία απόδειξη αλλά φαίνονται στην Εφορία ότι είναι ενεργοί.
2. Οριστική κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες.
3. Αύξηση από 1η Ιανουαρίου 2024 του αφορολόγητου ορίου κατά 1.000 ευρώ για οικογένειες που έχουν παιδιά. Το αφορολόγητο διαμορφώνεται σε:
● 10.000 ευρώ από 9.000 ευρώ σήμερα για έγγαμους με 1 τέκνο
● 11.000 ευρώ από 10.000 ευρώ για τους έγγαμους με 2 παιδιά
● 12.000 ευρώ από 11.000 ευρώ για όσους έχουν 3 παιδιά
● 13.000 ευρώ από 12.000 ευρώ για τους έγγαμους με 4 παιδιά
Το αφορολόγητο όριο για τους φορολογούμενους χωρίς παιδιά διατηρείται αμετάβλητο στα 8.636 ευρώ.
Το ετήσιο φορολογικό όφελος που προκύπτει με την αύξηση του αφορολόγητου ορίου ανέρχεται σε 90 ευρώ για μισθωτούς, συνταξιούχους και αγρότες με ένα παιδί και ανεβαίνει στα 220 ευρώ για τους φορολογούμενους με δύο ή περισσότερα εξαρτώμενα παιδιά – δεν είναι η μεγάλη μάζα.
4. Μείωση κατά μία επιπλέον μονάδα των ασφαλιστικών εισφορών και του μη μισθολογικού κόστους. Σημειώνεται ότι οι εισφορές έχουν μειωθεί κατά 4,4 μονάδες τα τελευταία χρόνια.
5. Μείωση τεκμηρίων διαβίωσης κατά 30% μεσοσταθμικά από 1η Ιανουαρίου 2025, αλλά δεν θα καταργηθούν.
6. Μείωση του φόρου συγκέντρωσης κεφαλαίων από 0,5% σε 0,2%.
7. Μείωση 50% του φόρου που επιβάλλεται στις χρηματιστηριακές συναλλαγές στο 0,1% από 0,2%.
