Η χαμένη αίγλη της ΔΕΘ

Η παλιά αίγλη της ΔΕΘ έχει ξεθωριάσει. Δεν είναι πλέον μια γιορτή για την πόλη, αλλά μια όλο και πιο κακοστημένη κυβερνητική «παράτα» με δημόσιες σχέσεις πολιτικών, επιχειρηματικές αρπαχτές και πολλή αστυνομία.

Η βασική αιτία είναι ότι ύστερα από την κρίση του 2008 το «πακέτο» των εξαγγελιών του (εκάστοτε) πρωθυπουργού έχει γίνει «επί της αρχής» ισχνό. Τα Μνημόνια το κατήργησαν με συνοπτικές διαδικασίες. Την καλή φήμη της ΔΕΘ εκείνη την περίοδο διέσωσαν τα συνδικάτα, τα κινήματα και οι οργανώσεις της Αριστεράς με μαζικές διαδηλώσεις την ημέρα της παρουσίας του πρωθυπουργού.

Στη συνέχεια η ΔΕΘ ανέκτησε λίγη από την παλιά δόξα της στη μεταμνημονιακή περίοδο. Γνώρισε μια αναλαμπή στα χρόνια της «δημοσιονομικής ευελιξίας» μετά την πανδημία. Το 2024 είναι το έτος-καμπή, καθώς εισερχόμαστε στον νέο κύκλο δημοσιονομικής λιτότητας στο πλαίσιο του νέου ευρωπαϊκού δημοσιονομικού συμφώνου.

Αν λοιπόν «η ΔΕΘ» αντλούσε την αίγλη της από τον ρόλο της ως βήματος εξαγγελίας μέτρων κοινωνικής στήριξης, αυτή η αίγλη χάθηκε την τελευταία δεκαπενταετία. Το «κοινωνικό συμβόλαιο» αντικαταστάθηκε από τη «δημοσιονομική πειθαρχία» και το «δίχτυ προστασίας για τους ευάλωτους». Κι αν το κοινωνικό συμβόλαιο άρχισε να χάνεται σε «δόσεις» από τα μέσα της δεκαετίας του ’80, τώρα έχει εξαφανιστεί και από το πολιτικό λεξιλόγιο.

Το αποτέλεσμα είναι ότι το κενό ουσίας και περιεχομένου καλύπτεται πλέον από διαρκώς μεγαλύτερες δόσεις κυβερνητικής προπαγάνδας, παραπειστικής χρήσης των στατιστικών στοιχείων και «ασφάλειας».

Το φετινό «καλάθι» της ΔΕΘ είναι ισχνότατο. Πολλά τέτοια «καλάθια» δεν θα ήταν αρκετά για να φτάσουν οι παροχές τού πάλαι ποτέ κοινωνικού κράτους στα προ μνημονίων επίπεδα. Και δεν φταίει γι’ αυτό μόνο το νέο ευρωπαϊκό δημοσιονομικό σύμφωνο.

Στα χρόνια 2021-2024 η κυβέρνηση Μητσοτάκη πέτυχε όχι μόνο υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα, αλλά και υψηλά υπερ-πλεονάσματα. Το 2023, χρονιά της καταστροφής στη Θεσσαλία και τρομερών πυρκαγιών, άφησε αδιάθετα πάνω από 600 εκατ. ευρώ από το υπερ-πλεόνασμα. Οχι γιατί δεν υπήρχαν ανάγκες για να καλυφθούν, αλλά γιατί έχει επιλέξει συνειδητά τη «διπλωματία των υπερ-πλεονασμάτων» για να δελεάσει τις αγορές και τους οίκους αξιολόγησης.

Η κυβέρνηση έχει κάνει τις ιεραρχήσεις και τις επιλογές της. Και σε αυτές οι κοινωνικές ανάγκες είναι πολύ χαμηλά. Και αναπόφευκτα αυτή η υποβάθμιση πάει πλέον… πακέτο με την υποβάθμιση της κοινωνικής της αποδοχής.