Στρατηγικής σημασίας η ενέργεια

Το άρθρο του Πάνου Σκουρλέτη στο χθεσινό φύλλο της «Εφ.Συν.» έστρεψε τα φώτα της δημοσιότητας στα ενεργειακά, στον λιγότερο εύληπτο τομέα της διαπραγμάτευσης κυβέρνησης και δανειστών.

Η καθημερινότητα του πολίτη αναμένεται να επηρεαστεί σαφώς πιο άμεσα από κάποιες «μια κι έξω» περικοπές στις συντάξεις ή από μειώσεις στο αφορολόγητο όριο χωρίς αναπροσαρμογή των φορολογικών συντελεστών. Ωστόσο τα ενεργειακά και η τύχη της ΔΕΗ δεν είναι λιγότερο σημαντικά ζητήματα.

Τα αποτελέσματα της δυναμικής εισόδου των ιδιωτικών συμφερόντων στον τομέα της ενέργειας θα επηρεάσουν προοπτικά τα νοικοκυριά, παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις των υποστηρικτών της απόλυτης ελευθερίας στης αγοράς.

Τα διεθνή παραδείγματα δείχνουν αύξηση τιμών και μείωση της ποιότητας των υπηρεσιών. Η ελληνική περίπτωση δεν αναμένεται να είναι διαφορετική.

Οι ευρωπαϊκές προδιαγραφές ωθούν άλλωστε προς την ιδιωτικοποίηση σημαντικών τομέων κοινωνικού ενδιαφέροντος, ενώ οι άτεγκτοι δανειστές επωφελούνται από τις εθνικές στρατηγικές ισχυρών οικονομιών της ευρωζώνης, που επιθυμούν την επέκταση των δικών τους ενεργειακών κολοσσών.

Το τρίτο μνημόνιο και οι εκβιασμοί που το επέβαλαν έφεραν και την αναπόφευκτη απαίτηση για βίαιη απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας.

Το ζήτημα που προκύπτει δεν αφορά λοιπόν τη μείωση της παρουσίας του Δημοσίου στον τομέα της ενέργειας, καθώς η παρουσία μιας χώρας στην κοινή ευρωπαϊκή αγορά είναι ταυτισμένη με τις ιδιωτικοποιήσεις.

Το ζήτημα στην παρούσα φάση αφορά την ευελιξία μιας κυβέρνησης και την ικανότητά της να προασπιστεί τα ελάχιστα κοινωνικά κεκτημένα, αλλά και -σε συνθήκες σκληρής εποπτείας- την τακτική που ακολουθούν οι δανειστές απέναντι στην Ελλάδα.

Καθώς όμως η δεύτερη πλευρά δεν διαφαίνεται ότι θα υποχωρήσει, το βάρος πέφτει στην εκάστοτε κυβέρνηση. Εφόσον η σημερινή εννοεί την ανάγκη για υπεράσπιση του δικαιώματος κάθε πολίτη και νοικοκυριού σε ασφαλή ενέργεια, δεν έχει παρά να αναζητήσει τον τρόπο για να το πράξει.

Οφείλει να δημιουργήσει ένα πλέγμα προστασίας, ακόμα και με συνταγματική πρόβλεψη για μη εκχώρηση βασικών υποδομών σε ιδιώτες. Να αλλάξει το παραγωγικό μοντέλο ενέργειας, να στραφεί σε άλλες πηγές περιβαλλοντικά φιλικές, να φτιάξει ένα σύστημα βιώσιμο που θα συμβάλει στην αειφορία. Η ενέργεια είναι στρατηγικής σημασίας ζήτημα. Και για τώρα και για μετά την κρίση.