Συναίνεση… τέλος, βγήκαν τα μαχαίρια

Το συναινετικό κλίμα της πρώτης συνεδρίασης την περασμένη Παρασκευή δεν κράτησε πολύ. Στην κοινοβουλευτική επιτροπή αναθεώρησης του Συντάγματος οι τόνοι αρχίζουν να ανεβαίνουν μεταξύ κυβέρνησης και ΣΥΡΙΖΑ και προϊδεάζουν για το πώς θα εξελιχθεί η δίμηνη διαδικασία.

Η δεύτερη συνεδρίαση, κατά την οποία έγινε μια πρώτη συζήτηση επί της αρχής, ανέδειξε και τα –για την ώρα τρία– αγκάθια: το κατά πόσον η προτείνουσα Βουλή δεσμεύει την αναθεωρητική και τα άρθρα για την εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας και την αλλαγή του εκλογικού νόμου.

Η αξιωματική αντιπολίτευση παρέταξε από την πρώτη στιγμή το βαρύ κοινοβουλευτικό «πυροβολικό», επιχειρώντας να αντικρούσει τα επιχειρήματα της πλειοψηφίας.

Αρχικά ο εισηγητής και συνταγματολόγος Γιώργος Κατρούγκαλος επισήμανε ότι «θα ήταν παράλογο άλλη κατεύθυνση να δίνει η προτείνουσα Βουλή και άλλη η αναθεωρητική». Αναρωτήθηκε ποιο κόμμα θα ξεκινούσε μια τέτοια διαδικασία «πολιτικά ανεξέλεγκτη» και σημείωσε μεταξύ άλλων: «Το Σύνταγμα θέλει διάρκεια, γι’ αυτό ξεκινά η αναθεωρητική διαδικασία από την προτείνουσα Βουλή και ολοκληρώνεται στην επόμενη, γιατί ακριβώς επιδιώκει ευρύτερες συναινέσεις διάρκειας και όχι αιφνιδιασμούς και παίγνια». Χαρακτήρισε μάλιστα «βόμβα» στη διαδικασία μια απόπειρα αναθεώρησης του άρθρου για τον εκλογικό νόμο, ώστε να μειωθεί το όριο των 200 βουλευτών για άμεση ισχύ από τις επόμενες εκλογές.

«Η απατεωνιά δεν είναι θεμιτός τρόπος»

Για εκφυλισμό της διαδικασίας αναθεώρησης με αφορμή τη θέση της Ν.Δ. για εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας ακόμη και με 151 ψήφους έκανε λόγο ο Δημήτρης Τζανακόπουλος. «Δεν μπορεί μια πολιτική δύναμη να ψηφίζει ένα άρθρο έτσι ώστε να έχει τη δυνατότητα όταν γίνει κυβέρνηση να το αναθεωρήσει σε οποιαδήποτε κατεύθυνση εκείνη θέλει, έχοντας εξαπατήσει το Κοινοβούλιο. Η απατεωνιά δεν είναι θεμιτός τρόπος αναθεώρησης του Συντάγματος».

Η αντιπρόεδρος της επιτροπής Εφη Αχτσιόγλου κατηγόρησε την πλειοψηφία ότι υποτιμά το Σύνταγμα, το οποίο «διασφαλίζει τη σταθερότητα σε δύο ισοδύναμες Βουλές, με συναινέσεις μακράς διάρκειας και γι’ αυτό προβλέπει αναθεώρηση σε δύο φάσεις».

«Ζητάτε συναίνεση όχι επί της ουσίας αλλά επί της διαδικασίας και τέτοια συναίνεση από εμάς δεν θα έχετε», σημείωσε από την πλευρά του και ο Δημήτρης Βίτσας.

Από την πλευρά της συμπολίτευσης, ο Κώστας Τζαβάρας (Ν.Δ.) απάντησε, επικαλούμενος απόψεις συνταγματολόγων, ότι η προτείνουσα Βουλή επιλέγει τα άρθρα και η αναθεωρητική το περιεχόμενο, αφού έχουν μεσολαβήσει και εκλογές.

«Η σημερινή Βουλή θα επιτελέσει το συνταγματικό της έργο χωρίς να δεσμεύεται από τις υποδείξεις και τις λεκτικές αναφορές που περιλαμβάνονται στο κείμενο της προηγούμενης βουλής», είπε χαρακτηριστικά.

Παρ’ όλα αυτά, ο εισηγητής της Ν.Δ. κάλεσε τον ΣΥΡΙΖΑ να επιδείξει πνεύμα συναίνεσης, τονίζοντας πως «πρέπει να αντιληφθούμε ότι, εκτός από συγκρουσιακό χαρακτήρα, θα πρέπει αυτή την κορυφαία διαδικασία να την προσεγγίσουμε με διαφορετικές μεν ιδεολογικές αντιλήψεις αλλά και με την έννοια της συναίνεσης». Επέρριψε πάντως στην αξιωματική αντιπολίτευση ευθύνη και «ιδεολογικές αγκυλώσεις» για τη μη αναθεώρηση του άρθρου 16 και τα ιδιωτικά ΑΕΙ.

Με την άποψη της Ν.Δ. συντάχθηκε και ο Ανδρέας Λοβέρδος (Κίνημα Αλλαγής), τονίζοντας ότι «σε καμία περίπτωση» η αναθεωρητική Βουλή δεν δεσμεύεται από την προηγούμενη ως προς το περιεχόμενο των άρθρων, ενώ επικαλέστηκε και το «τεκμήριο δημοκρατικής νομιμοποίησης», καθώς έχουν μεσολαβήσει και βουλευτικές εκλογές μεταξύ των δύο διαδικασιών.

Πάντως ο κ. Λοβέρδος, σε ένα γενικότερο σχόλιο, επισήμανε ότι με την παρούσα αναθεώρηση «ακόμη μία μεγάλη ευκαιρία χάνεται. Προτιμότερο θα ήταν να μην προχωρήσουμε στην αναθεώρηση αυτή, να την ακυρώσουμε όπως έχουμε το δικαίωμα και αμέσως να συντάξουμε νέα πρόταση για την επόμενη Βουλή».

Ο γενικός εισηγητής του ΚΚΕ Γιάννης Γκιόκας ζήτησε από την πλειοψηφία να ξεκαθαρίσει επισήμως τη θέση της για τον εκλογικό νόμο και την ψήφο των αποδήμων.

Αφησε αιχμές για το γεγονός ότι ορισμένα άρθρα μπορεί πλέον η Ν.Δ. να τα αναθεωρήσει με απλή πλειοψηφία και επέκρινε τον ΣΥΡΙΖΑ για συντηρητικές απόψεις, ταυτόσημες σχεδόν με τη Ν.Δ., όπως π.χ. στην άρνηση για πλήρη διαχωρισμό Εκκλησίας-Κράτους.

Με την άποψη του ΣΥΡΙΖΑ διαφώνησε και η γενική εισηγήτρια του ΜέΡΑ25 Αγγελική Αδαμοπούλου, υποστηρίζοντας ότι «η παρούσα Βουλή θα ερμηνεύσει η ίδια το πώς αντιλαμβάνεται το υπό αναθεώρηση θεσμικό πλαίσιο».

Ο γενικός εισηγητής της Ελληνικής Λύσης Κωνσταντίνος Χήτας υποστήριξε ότι οι προτεινόμενες αναθεωρητές διατάξεις του καταστατικού χάρτη της χώρας δεν δείχνουν πολιτική γενναιότητα για ουσιαστικές αλλαγές, αλλά «ευθυγραμμίζονται με την παγκοσμιοποίηση που στοχεύει στην κατάργηση των εθνικών συνόρων».

Η επιτροπή συνεχίζει τις εργασίες της σήμερα με συζήτηση επί των άρθρων για τις σχέσεις Κράτους-Εκκλησίας.