Μια μικρή αναδρομή στα συνέδρια του ΣΥΡΙΖΑ: ενθουσιασμός, προσδοκίες, αλλά και περίσκεψη

Το ΚΚΕ Eσωτερικού της ανανεωτικής Αριστεράς, ο Συνασπισμός με τις μεταμορφώσεις του και ο ΣΥΡΙΖΑ με τις συνιστώσες του καθόρισαν στη μακρόχρονη διαδρομή τους το προφίλ του σημερινού κόμματος, που για πρώτη φορά το 2012 δηλώθηκε ως κόμμα στον Αρειο Πάγο, ενώ παράλληλα ανέβασε -επίσης για πρώτη φορά- τα ποσοστά του σε διψήφιο νούμερο (Μάιος 2012 16,78% – Ιούνιος 2021 26,89%) αποχαιρετώντας οριστικά το 3% και την αγωνία για είσοδο στη Βουλή. Τον Ιούλιο του 2013, σε κλίμα ενθουσιασμού πραγματοποιεί το πρώτο ιδρυτικό του συνέδριο κατέχοντας πλέον τη θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης.

Οι συνιστώσες πέρασαν με τις διαφορετικές τους απόψεις στον ενιαίο κομματικό κορμό που είχε οραματιστεί αρχικά ο πρώην πρόεδρος του Συνασπισμού Αλέκος Αλαβάνος και που τελικά κατάφερε να πραγματοποιήσει ο Αλέξης Τσίπρας, ξεδιπλώνοντας ήδη από το 2008 τις δικές του ηγετικές αρετές και ποντάροντας στη νέα γενιά του κόμματος.

Στο δεύτερο συνέδριο τον Οκτώβριο του 2016 το κλίμα ήταν πολύ διαφορετικό, με τον ΣΥΡΙΖΑ να είναι πλέον κυβέρνηση έχοντας βιώσει την αποχώρηση των στελεχών (άλλοι πριν κι άλλοι μετά τη δύσκολη ψηφοφορία στη Βουλή) μετά την καλοκαιρινή επώδυνη συμφωνία με τους δανειστές.

Ταυτόχρονα όμως υπήρχε το νικηφόρο αποτέλεσμα των εκλογών του Σεπτεμβρίου στις οποίες προχώρησε για λόγους αρχής και με το ανάλογο πολιτικό ρίσκο ο Αλέξης Τσίπρας. Αποδείχτηκε ότι η πλειοψηφία του ελληνικού λαού είχε κατανοήσει το ασφυκτικό πλαίσιο στο οποίο είχε υποχρεωθεί να λειτουργεί ο ΣΥΡΙΖΑ και επέλεξε τον Αλ. Τσίπρα ως πιο κατάλληλο για τη διακυβέρνηση.

1ο Συνέδριο

Παρά τις ουσιαστικές διαφορές απόψεων το κλίμα ήταν ενθουσιώδες, κι αυτό το ένιωσαν όλοι όσοι βρέθηκαν στο κατάμεστο γήπεδο του Τάε Κβον Ντο. Η ΔΗΜΑΡ είχε αποχωρήσει ήδη από τη συγκυβέρνηση Σαμαρά-Βενιζέλου και άρχιζαν οι πρώτες επαφές με κάποιους πρώην συντρόφους. Το συνέδριο έγινε τις ημέρες που ο Κυριάκος Μητσοτάκης προχωρούσε ως υπουργός Εσωτερικών στις αθρόες απολύσεις με τους γνωστούς «πλάγιους» τρόπους.

Το νέο ζητούμενο ήταν «πώς θα αναλάβει η Αριστερά τη διακυβέρνηση της Ελλάδας που βρίσκεται στο μέσον της πρωτόγνωρης κρίσης» («Παλμός, αγωνιστικότητα αλλά και συγκίνηση», «Εφ.Συν.» 11.7.2013). Παρά το γεγονός ότι η εμβληματική μορφή της Αριστεράς, ο Μανώλης Γλέζος, ζήτησε να μη διαλυθούν οι συνιστώσες, ο κύβος είχε ριφθεί. Ανετη η επικράτηση του Αλέξη Τσίπρα, ενώ το ποσοστό που πήρε (74,04%) ήταν το υψηλότερο που έχει αποσπάσει πρόεδρος του κόμματος.

Αποφασίστηκε να δοθεί «εύλογος χρόνος» για να διαλυθούν οι συνιστώσες. Καταρτίστηκε με πρόταση Τσίπρα το ενιαίο ψηφοδέλτιο, υιοθετήθηκε η πρόταση για εκλογή του προέδρου από το σώμα του συνεδρίου, αλλά και το ότι κάθε συνέδριο στο εξής θα αποφασίζει με ποιον τρόπο θα εκλέγεται ο επικεφαλής του κόμματος. Εξι ψηφοδέλτια διεκδίκησαν την ψήφο των συνέδρων. Πάνω από 2/3 των συνέδρων έδωσαν ισχυρή πλειοψηφία στο Ενιαίο Ψηφοδέλτιο, περίπου το 1/3 στην Αριστερή Πλατφόρμα, ενώ το 2,23% μοιράστηκε στα υπόλοιπα 4 ψηφοδέλτια.

Η ανανέωση των στελεχών ήταν εντυπωσιακή. Εκλέχτηκαν επίσης 23 βουλευτές, ενώ αρκετά γνωστά στελέχη έμειναν εκτός. Πρωτιά για τους: Δραγασάκη, Τσακαλώτο, Μηλιό, Κορωνάκη, Βίτσα, Παππά, Σκουρλέτη, Ηλιόπουλο, Βούτση, Δούρου. Από την Αριστερή Πλατφόρμα πρώτοι εξελέγησαν οι Λαφαζάνης και Στρατούλης. Μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, ο Αλέξης Τσίπρας δήλωσε:

«Το ιδρυτικό συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ αποτελεί έναν ιστορικό σταθμό για την Aριστερά και τη δημοκρατία. Τρεισήμισι χιλιάδες σύνεδροι από όλη την Ελλάδα έβαλαν τη σφραγίδα τους στη γέννηση του καινούργιου. Κάναμε το ιστορικό βήμα. Από αύριο όλες και όλοι μαζί, πιο ενωμένοι και πιο δυνατοί από ποτέ, ξεκινάμε τη μεγάλη και νικηφόρα πορεία. Για να σταματήσουμε την κοινωνική καταστροφή και να ξαναχτίσουμε την Ελλάδα».

2ο Συνέδριο

Το 2ο Συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ πραγματοποιήθηκε όταν ήδη το κόμμα είχε αναλάβει τη διακυβέρνηση της χώρας μετά τη δεύτερη εκλογική νίκη τον Σεπτέμβριο του 2015 κι ενώ είχαν αποχωρήσει πολλά στελέχη διαφωνώντας με την κατάληξη των διαπραγματεύσεων που οδήγησαν τελικά στη συμφωνία (3ο Μνημόνιο) δανειστών και Ελλάδας. Το κομματικό σκηνικό ήταν και πάλι ρευστό με διαφοροποιήσεις των τάσεων. Το νέο ζητούμενο, η διαμόρφωση ενός ισχυρού κόμματος που θα μπορούσε να επηρεάσει με τον πλέον θετικό τρόπο και την κυβερνητική πορεία.

Η Ενωτική Κίνηση, οι 53+ και η Πλατφόρμα ήταν οι βασικές πλέον τάσεις, αν και μέσα στην κάθε ομάδα υπήρχαν και πολλές διαφοροποιήσεις. Η διεύρυνση του ΣΥΡΙΖΑ αποτελούσε και τότε μια σαφή επιδίωξη μεγάλης μερίδας των στελεχών, ενώ πολλοί υπουργοί επέλεξαν να μην τοποθετηθούν ανοιχτά σε καμιά από τις τάσεις, προκρίνοντας το ενωτικό πρόσημο στις διαδικασίες του συνεδρίου και μπροστά στο καθημερινά τροφοδοτούμενο από τους βασικούς πολιτικούς αντιπάλους «αντιΣΥΡΙΖΑ μέτωπο». Υπέρ της επανεκλογής Τσίπρα ψήφισε το 93% των συνέδρων.

Στις πρώτες θέσεις βρέθηκαν κατά σειρά Τσακαλώτος, Φίλης, Βούτσης, Ξανθός, Δραγασάκης, Πολάκης, Παππάς, Σκουρλέτης. Στις βασικές πολιτικές κατευθύνσεις και στις θέσεις των κυρίαρχων τάσεων υπήρξε σαφής σύγκλιση απόψεων, με τη σχετική ψηφοφορία να είναι σύντομη και χωρίς συγκρούσεις.

Οι προσπάθειες των ΜΜΕ που είχαν ταχθεί ανοιχτά εναντίον του ΣΥΡΙΖΑ να αναδείξουν και να μεγιστοποιήσουν τις διαφορές δεν απέδωσαν. «Πήγαμε μέχρι εκεί που καμία κυβέρνηση που θα σκεφτόταν με ιδιοτελή κριτήρια δεν θα επέλεγε να πάει. Και πήγαμε για να τιμήσουμε τη λαϊκή εντολή και για να δείξουμε σε όλο τον πλανήτη τη δύναμη του δίκιου και της ψυχής ενός ολόκληρου λαού», δήλωνε ο πρωθυπουργός Αλ. Τσίπρας.

Ο τότε υπουργός Οικονομικών Ευκλ. Τσακαλώτος έλεγε σε συνέντευξή του: «Θέλουμε το 2018, κάποιος στη Γερμανία, την Ιταλία, τη Θεσσαλονίκη, στον Πύργο να είναι περήφανος για μια κυβέρνηση της Αριστεράς που έκανε τους συμβιβασμούς της -να εξηγήσουμε γιατί χρειαζόταν να γίνουν αυτοί οι συμβιβασμοί-, αλλά συγχρόνως να είναι περήφανος γιατί κάναμε αυτό για την πρωτοβάθμια Υγεία, κάναμε κάτι για τα δικαιώματα, για τον πολιτισμό […]».

Προφανώς κανείς ακόμα δεν γνώριζε το πού θα έφτανε η οργανωμένη προπαγάνδα μέχρι και σήμερα. «Βρισκόμαστε ενώπιον ενός ολοκληρωτικού πολέμου παραπληροφόρησης, μιας μεταμοντέρνας μορφής μιντιακού πραξικοπήματος», δήλωνε ο Αλέξης Τσίπρας και συμπλήρωνε: «Οσο εντείνουν τον πόλεμο λάσπης, παραπληροφόρησης και χτυπημάτων κάτω από τη μέση, μας πεισμώνουν. Εμείς δεν πρόκειται να κάνουμε πίσω». Τελικά ο πόλεμος των ΜΜΕ και του κατεστημένου αποδείχτηκε ανελέητος!