«Καθαρά Χέρια» στο υπουργείο, όχι μόνο στον ΟΠΕΚΕΠΕ

Επιχείρηση «Καθαρά Χέρια» στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, και όχι απλώς στον ΟΠΕΚΕΠΕ, ζητεί με επιστολή της προς τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη η Πανελλήνια Ομοσπονδία Γεωτεχνικών Δημοσίων Υπαλλήλων (ΠΟΓΕΔΥ), η συνδικαλιστική οργάνωση που εκπροσωπεί γεωπόνους, κτηνιάτρους, ιχθυολόγους, δασολόγους και γεωλόγους του Δημοσίου, παρεμβαίνοντας στις αποκαλύψεις για την έκταση του σκανδάλου με τις παράτυπες ή παράνομες ενισχύσεις προς αγρότες και κτηνοτρόφους από τα ευρωπαϊκά γεωργικά ταμεία.

Κι έχει πολύ ενδιαφέρον ότι η ΠΟΓΕΔΥ δεν επικεντρώνει τα πυρά και τις συστάσεις της στον οργανισμό πληρωμών των αγροτικών ενισχύσεων, τον ΟΠΕΚΕΠΕ, που η κυβέρνηση βολικά έχει βάλει στη σέντρα για να αντισταθμίσει τις ευθύνες των εμπλεκόμενων υπουργών της, αλλά στο ίδιο το υπουργείο. «Τα φαινόμενα αυτά δεν αποτελούν μεμονωμένα περιστατικά, αλλά εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο κακοδιοίκησης, το οποίο διαβρώνει τη θεσμική αξιοπιστία και το κύρος του Υπουργείου», αναφέρει η ανακοίνωση της ΠΟΓΕΔΥ, της ομοσπονδίας που εκπροσωπεί τους επιστήμονες από τους οποίους εξαρτάται η ασφάλεια των τροφίμων που καταναλώνουμε, εγχωρίως παραγόμενων ή εισαγόμενων.

Η ΠΟΓΕΔΥ, στην ανοικτή επιστολή της προς τον πρωθυπουργό, διατυπώνει κι έναν σαφή υπαινιγμό για τον πόλεμο διαρροών και εντυπώσεων. «Ορισμένα πρόσωπα, με παρελθόν στενής σύνδεσης με πολιτικά κέντρα, φέρονται σήμερα να διακινούν υπαινιγμούς περί επικείμενων “αποκαλύψεων”, σε μια προσπάθεια μετακύλισης ευθυνών», αναφέρει η ομοσπονδία, καταλήγοντας στην απαίτηση για πλήρη διαλεύκανση της υπόθεσης και απόδοση όλων των διοικητικών, πειθαρχικών και ποινικών ευθυνών σε κάθε εμπλεκόμενο, χωρίς εξαιρέσεις, χωρίς συμψηφισμούς, ανεξαρτήτως θέσης ή πολιτικής ιδιότητας.

Η διοικητική αδυναμία του ΥπΑΑΤ να ανταποκριθεί στον στρατηγικό του ρόλο ως του θεσμικού φορέα εθνικού σχεδιασμού και εφαρμογής αγροτικής πολιτικής έχει επιφέρει συνέπειες που υπερβαίνουν την αγροτική οικονομία. Επηρεάζονται άμεσα η επισιτιστική ασφάλεια, η συνεκτική εφαρμογή της εθνικής και ενωσιακής νομοθεσίας, καθώς και η δυνατότητα χάραξης αξιόπιστης πολιτικής για τον πρωτογενή τομέα. Η παρούσα κατάσταση δεν είναι απλώς προβληματική, είναι κρίσιμη και δεν επιδέχεται ημίμετρα. «Δεν νοείται ούτε συγκάλυψη ούτε ατελής λογοδοσία. Η απόδοση ευθύνης επιβάλλεται να είναι συνεκτική και αναλογική, σύμφωνα με τις αρχές του κράτους δικαίου, για κάθε πρόσωπο που συμμετείχε, διευκόλυνε ή ανέχθηκε την κακοδιοίκηση», λέει η ΠΟΓΕΔΥ που ζητεί:

● Ριζική εξυγίανση και επαναθεμελίωση της διοικητικής λειτουργίας του ΥπΑΑΤ. Κατά προτεραιότητα, απαιτούνται θεσμικές παρεμβάσεις στα εξής πεδία:

■ Θεσμική θωράκιση και λειτουργική ανεξαρτησία των ελεγκτικών μηχανισμών, ώστε να διασφαλίζεται η αποτελεσματικότητα των ελέγχων χωρίς πολιτικές ή εξωθεσμικές παρεμβάσεις.

■ Διαφανής και αξιοκρατική στελέχωση θέσεων ευθύνης, με πρόσωπα που διαθέτουν αποδεδειγμένη τεχνογνωσία και διοικητική επάρκεια.

■ Αναβάθμιση των υπηρεσιών ελέγχου, τόσο σε επίπεδο δομών όσο και υλικοτεχνικής και μισθολογικής υποστήριξης του ανθρώπινου δυναμικού.

■ Μεταρρύθμιση του πλαισίου λογοδοσίας για να αντιμετωπιστούν φαινόμενα ατιμωρησίας και διοικητικής ασυνέχειας ή συνενοχής.

Είναι άγνωστο ποια υποδοχή θα έχει η παρέμβαση των ειδικών του ΥπΑΑΤ προς το Μαξίμου, αν και θεωρούμε απίθανο η κυβέρνηση να μετατοπίσει το πολιτικό κέντρο βάρους από τους επίορκους του ΟΠΕΚΕΠΕ και τους ιδιώτες «ανταποκριτές» του στον πολιτικό μηχανισμό του υπουργείου, στον οποίο σκόνταψε (ως συνήθως) η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία. Ωστόσο, το συστημικό πρόβλημα εκμαυλισμού αγροτών και κτηνοτρόφων με φουσκωμένες και αμφίβολης νομιμότητας εισοδηματικές ενισχύσεις δεν εξαντλείται στις καταγγελίες που προσέλκυσαν το ενδιαφέρον της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO). Ούτε στο «πρόστιμο» των 415 εκατ. ευρώ που επέβαλε πρόσφατα στην Ελλάδα η Κομισιόν με την Εκτελεστική Απόφαση 2025/1147. Αποτυπώνεται στις τουλάχιστον 15 εκτελεστικές αποφάσεις της Επιτροπής από το 2020 μέχρι φέτος οι οποίες πετάνε εκτός ευρωπαϊκής χρηματοδότησης εκατοντάδες επιπλέον εκατομμύρια επιδοτήσεων, που η κυβέρνηση Μητσοτάκη φρόντισε να κρύβει κάτω από το χαλί, μέχρι που επενέβη η EPPO. Επιφυλασσόμαστε για αναλυτική παρουσίαση των «άθλων» της τελευταίας πενταετίας.