O λόφος Κοπανά του Βύρωνα, σημείο αναφοράς της πόλης, κινδυνεύει να παραχωρηθεί σε ιδιώτες αν τελεσιδικήσει η απόφαση 4891/2020 του Εφετείου Αθηνών. Η είδηση, που έπεσε σαν κεραυνός εν αιθρία στις γειτονιές του Βύρωνα και του Υμηττού, έχει προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις από τη δημοτική αρχή, θεσμικούς φορείς, αθλητικά σωματεία, συλλόγους γονέων και κηδεμόνων, αλλά και ενεργούς δημότες που κινητοποιούνται για να σωθεί ο πνεύμονας αναψυχής, αθλητισμού και πολιτισμού της πόλης.
Η υπόθεση δεν είναι τωρινή. Οι πρώτες αγωγές των ιδιωτών, που επικαλούνται τίτλους γης του 19ου αιώνα με βάση τους νόμους χρησικτησίας της οθωμανικής περιόδου, κατατέθηκαν το 2003 και το 2016 είχαμε την πρώτη απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών (715/2016) που δικαίωνε το Δημόσιο και τους Δήμους Βύρωνα και Υμηττού. Ομως οι ιδιώτες κατέθεσαν έφεση και το Εφετείο τούς δικαίωσε, παραχωρώντας τους έκταση 104 στρεμμάτων που ανήκει στη Β΄ Ζώνη Υμηττού (χώρος των πρώην λατομείων) και περιλαμβάνει το Θέατρο Βράχων «Αννα Συνοδινού» (όχι το μεγαλύτερο θέατρο «Μελίνα Μερκούρη»), το πάρκινγκ, τις αθλητικές εγκαταστάσεις της «Εργάνης», το μισό γήπεδο του Υμηττού, το αναψυκτήριο «Αστρα» και μέρος του λόφου.
Ταυτόχρονα ακύρωσε τους αγώνες των κατοίκων από το 1979 και τις μαζικές καταλήψεις τους μέχρι να καταφέρουν να περάσουν τα παλιά λατομεία «Εργάνη» στο Δημόσιο. Το 1981, με υπουργό Πολιτισμού τη Μελίνα Μερκούρη και δήμαρχο Βύρωνα τον Δημήτρη Νικολαΐδη, τα νταμάρια πέρασαν στον Δήμο Βύρωνα και αργότερα αναγνωρίστηκε ότι ένα μέρος ανήκει στον Δήμο Υμηττού.
Οι δύο δήμοι αναμένεται να καταθέσουν στον Αρειο Πάγο μέχρι τη Μ. Τετάρτη αίτηση αναίρεσης της απόφασης του Εφετείου. Παράλληλα, ο δήμαρχος Βύρωνα έθεσε άμεσα το ζήτημα στην Περιφερειακή Ενωση Δήμων Αττικής και στην Πανελλήνια Ομοσπονδία Θεάματος Ακροάματος και πραγματοποιεί συνεχείς συναντήσεις με κρατικούς και τοπικούς φορείς.
Στους τελευταίους επικρατεί εύλογα αναβρασμός, καθώς στις αθλητικές εγκαταστάσεις της «Εργάνης» στεγάζονται πέντε αθλητικά σωματεία (Δόξα Βύρωνα, Αθηναϊκός, Α.Ο. Βύρωνα, Αστέρας Βύρωνα και Cobra). Εκτός από τις προπονήσεις των ανδρικών ομάδων, στα γήπεδα αθλούνται περίπου χίλια παιδιά-μέλη των σωματείων, ενώ πραγματοποιούνται οι καλοκαιρινές ημερήσιες κατασκηνώσεις του δήμου και οι μαθητικοί αθλητικοί αγώνες «Παμβυρώνεια». Χαρακτηριστική είναι η ανακοίνωση του Α.Ο. Βύρωνα, που τονίζει ότι «ως προσφυγικό σωματείο προσβάλλεται μόνο στη σκέψη πως δικαιώνονται χρυσόβουλα και φιρμάνια της οθωμανικής αυτοκρατορίας από ένα ελληνικό δικαστήριο».
Το ζήτημα έφερε στη Βουλή το ΚΚΕ: «Οι εξελίξεις επιβεβαιώνουν τις διαφωνίες που έχουμε εκφράσει επανειλημμένως σχετικά με την αναθεώρηση του Π.Δ. Προστασίας του Υμηττού, με το οποίο δρομολογείται το σπάσιμο της Β΄ Ζώνης και οι αλλαγές χρήσεων γης που προωθούνται. Αποδεικνύεται για ακόμα μία φορά ότι σειρά από ανάγκες και δικαιώματα μετατρέπονται σε ακριβό εμπόρευμα και οι ελεύθεροι χώροι, αντί να αποδίδονται στον λαό, άλλοτε αξιοποιούνται ως κυβερνητικά πάρκα, όπως η ΠΥΡΚΑΛ, άλλοτε αμφισβητούνται και με τη σφραγίδα δικαστηρίων».
Εκτακτη ανοιχτή σύσκεψη με θέμα «Αυτά τα θέατρα και αυτά τα γήπεδα είναι δικά μας και δεν μπορεί κανείς να μας τα πάρει» πραγματοποίησε χθες η Ενωση Γονέων Βύρωνα, με τη μαζική συμμετοχή όλων των φορέων της πόλης. Αποφασίστηκε η κλιμάκωση του αγώνα μέχρι η κυβέρνηση να προχωρήσει σε νομοθετική ρύθμιση που θα αποδίδει αμετάκλητα τον λόφο Κοπανά στους δημότες του.
