Τον Περικλή Κοροβέση τον «γνώρισα» με έναν πολύ ιδιαίτερο τρόπο. Τον Μάη του 1989 βρισκόμουν έγκλειστος στις Στρατιωτικές Φυλακές Ιωαννίνων λόγω της αντίθεσής μου με τον στρατοκρατικό μηχανισμό εξουσίας. Διεκδίκησα θεμελιώδη δικαιώματα και πολιτικές ελευθερίες (κατάργηση των χουντικών κανονισμών και φακελωμάτων, ελευθερία έκφρασης, αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης κ.ά.). Ηταν ένας αγώνας μέσα και έξω από τον στρατό για τον εκδημοκρατισμό του. Η ρήξη με το στρατιωτικό κατεστημένο ήταν κάθετη και αναμενόμενη.
Δίπλα στη λίμνη, σε ένα άθλιο κάτεργο των αρχών του προηγούμενου αιώνα, ξεχασμένο μέσα στη σιωπή (υπάρχουν δημοσιευμένα κείμενά μου: «κραυγές από το κάτεργο»), ο καθηγητής φιλοσοφίας Ευθύμης Παπαδημητρίου, φίλος του Περικλή, μου παρέδωσε με περιπετειώδη τρόπο τους «Ανθρωποφύλακες». «Για να παίρνεις δύναμη τις δύσκολες ώρες», μου είπε και συνέχισε λέγοντάς μου ότι αυτή είναι μια πράξη αντίστασης που συνεχίζει τον ίδιο αγώνα με καινούργιους όρους.
«Τότε για τη δημοκρατία, τώρα για την πραγματική δημοκρατία, την εμβάθυνση και τη διατήρησή της…» Εκρυψα προσεκτικά το βιβλίο στο προσκέφαλό μου. Αντλούσα πράγματι κουράγιο τις δύσκολες μέρες που ακολούθησαν: στις απειλές για σωματική βία, στη διαρκή άσκηση ψυχολογικής βίας, στις προσβολές, στην εξαθλίωση, στην απομόνωση και κυρίως στις επώδυνες μέρες της απεργίας πείνας. Ακούγοντας συχνά τον φανατικό χουντικό διοικητή των φυλακών να ουρλιάζει και να απειλεί, είχα την αίσθηση ότι ζούσα στις μέρες του βιβλίου. Ευτυχώς, βρισκόμουν στη μεταπολίτευση και έλειπαν τα φρικτά βασανιστήρια…
Εμοιαζε σαν «περίπατος» σε σχέση με το μεγαλείο και τη γενναιότητα της αντίστασης του Περικλή, του Παναγούλη και των άλλων ανώνυμων αγωνιστών. Ημουν αδύναμος και θέριεψα. Είναι ωραίο ως ελεύθερος άνθρωπος να παλεύεις με πάθος και αυτοθυσία για το δίκιο και τις ιδέες σου. Να πεθαίνεις και να χαμογελάς. Το βίωμα εξεγείρει τις συνειδήσεις. Τα καταφέραμε! Απελευθερώθηκα μετά από πολυήμερη απεργία πείνας και τη συμπαράσταση ενός δυναμικού κινήματος που αναπτύχθηκε. Ξεχώριζε η εμβληματική μορφή του Περικλή. Ενα ζωντανό σύμβολο πλέον για μένα.
Με τον Περικλή συναντηθήκαμε αμέσως μετά, ένα βράδυ στο μπαράκι «ρώ» του Γιάννη Φελέκη στα Εξάρχεια. Η στιγμή ήταν και παραμένει συγκλονιστική για μένα. Συνάντησα έναν γλυκό άνθρωπο με ζεστό βλέμμα και βελούδινη φωνή. Του είπα ότι στην πραγματικότητα ο στρατός εξακολουθεί να ζει στην εποχή της δικτατορίας. Οι μεθοδεύσεις παραμένουν ίδιες. Οτι υπάρχει ανάγκη για διαρκή πάλη. Του αφηγήθηκα την ιστορία της φυλακής με το βιβλίο του. Τα άλλα τα γνώριζε από το κίνημα συμπαράστασης.
Με αγκάλιασε συγκινημένος και μείναμε αρκετή ώρα στη σιωπή. Αργότερα μου είπε για το πόσο τολμηρή ήταν η αναφορά μου στον στρατό ως «ενός εγκληματικού μηχανισμού τρόμου», για τον μη εφησυχασμό και την αναγκαιότητα του αγώνα. «Τίποτα δεν τελείωσε», μου είπε, εκφράζοντας την ανησυχία του για τον υπόγειο εκφασισμό της κοινωνίας. «Ανήκουμε στις μειοψηφίες και δεν πρέπει να χαθούμε…», κατέληξε.
Αργότερα, τον Περικλή τον αισθανόμουν δίπλα μου και στο Στρασβούργο (με τη σκέψη σε εκείνες τις μέρες της αποπομπής της χούντας από το Συμβούλιο της Ευρώπης), κατά την εκδίκαση της προσφυγής μου στο ΕΔΔΑ. Η Ελλάδα καταδικάστηκε από την ολομέλεια του δικαστηρίου για παραβίαση του θεμελιώδους δικαιώματος της ελευθερίας έκφρασης. Το δικαστήριο αναγνώρισε ως αυτονόητο το δικαίωμα κριτικής στον πιο σκληρό πυρήνα του κρατικού μηχανισμού. Ο στρατός, παρ’ όλα αυτά, τριάντα χρόνια μετά, συνεχίζει τις διώξεις με την αυθαίρετη στέρηση των πολιτικών μου δικαιωμάτων.
Τι συμβαίνει ακόμη και σήμερα στη χώρα που γέννησε τη δημοκρατία; Τι γίνεται με την κρατική βία; Ποιος είναι ο ρόλος του βαθέος κράτους ή παρακράτους; Δυστυχώς, με παρόμοιους στοχασμούς και ανησυχίες μάς άφησε ο Περικλής. Ανθρωποι όμως σαν τον Περικλή δεν φεύγουν ποτέ. Θα υπάρχει σε κάθε αγώνα ενάντια σε κάθε μορφή βίας και καταπίεσης. Θα ζει σε κάθε αγώνα για κοινωνική δικαιοσύνη. Θα είναι δίπλα σε κάθε αδύνατο και κατατρεγμένο. Θα παλεύει μαζί με κάθε άνθρωπο που αντιστέκεται. Οσο συνεχίζουμε τους αγώνες και υπηρετούμε τις ιδέες του, θα είναι εκεί, «ζωντανός» για πάντα, μαζί μας. Venceremos σύντροφε Περικλή.
*Ανεξάρτητος δημοσιογράφος – ακτιβιστής
