«Ρεύμα» Ακιντζί στην κοινωνία των Τουρκοκυπρίων

Σε ρυθμούς ροκ, σε μια κατάμεστη αίθουσα στη Βόρεια Λευκωσία, και την επίλυση του Κυπριακού στον πυρήνα των πολιτικών μηνυμάτων του, ο Μουσταφά Ακιντζί εξήγγειλε το βράδυ της Τετάρτης (5/2) την υποψηφιότητά του για επαναδιεκδίκηση της ηγεσίας της Τουρκοκυπριακής Κοινότητας.

Ο Ακιντζί έθεσε το δίλημμα των Τουρκοκυπρίων μπροστά στην κάλπη του Απριλίου: «Εχουμε δύο δρόμους. Ή θα πιέσουμε για λύση και θα την πετύχουμε ή ως Βορράς του νησιού θα συρθούμε σε μια εξαρτημένη δομή. Εμείς δεν αποδεχόμαστε να είμαστε ούτε μειονότητα των Ελληνοκυπρίων, ούτε υποτελής διοίκηση στην Τουρκία. Εμείς θέλουμε ανεξαρτησία και ελευθερία».

Πριν από 5 χρόνια, ο Ακιντζί κέρδισε την ψήφο των Τουρκοκυπρίων, αλλά η ελπιδοφόρα προσπάθεια του ΟΗΕ για την ομοσπονδιακή επανένωση διακόπηκε απότομα τον Ιούλιο του 2017 στο Κραν Μοντάνα. Ολα ήταν έτοιμα για στρατηγική συμφωνία, αλλά η ιστορική ευκαιρία χάθηκε, αποφάνθηκε ο γενικός γραμματέας Αντόνιο Γκουτέρες.

Στα σχεδόν 3 χρόνια που πέρασαν, ο Μ. Ακιντζί τράβηξε μόνος του το κάρο για να κρατήσει το Κυπριακό στις συμφωνημένες ράγες του ΟΗΕ. Το έκανε, έχοντας όλα τα δεδομένα εναντίον του: την απρόβλεπτη Τουρκία, που ήθελε να συζητήσει άλλες λύσεις στο τραπέζι, τη μονίμως φοβική και εθνικολαϊκιστική ελληνοκυπριακή ηγεσία υπό τον Κύπριο πρόεδρο Ν. Αναστασιάδη, που επέλεξε να κάνει παρασκήνιο πίσω από την πλάτη του, την εθνικιστική πτέρυγα των Τουρκοκυπρίων που τον υποσκάπτει. Αντιμετώπισε ακόμα την κόπωση του ΟΗΕ και τη φανερή αποστασιοποίηση και αδιαφορία της Ε.Ε.

Συνεπής και αποφασιστικός

Την ώρα που όλοι οι υπόλοιποι βασικοί πρωταγωνιστές επέλεγαν την περίτεχνη αναδίπλωση, ο Μ. Ακιντζί αποδείχτηκε πολύ τολμηρός και αποφασιστικός για να μπει στο περιθώριο. Η προεκλογική ατμόσφαιρα στη Βόρεια Λευκωσία εξέπεμπε ισχυρά μηνύματα ενός αυθεντικού κυπριωτισμού. Μια σημαντική μερίδα της τουρκοκυπριακής κοινωνίας σήμερα εξακολουθεί να εμπιστεύεται τον Ακιντζί και ταυτίζει την πολιτική του με την ύπαρξή της, ως κοσμικής, δημοκρατικής και προοδευτικής κοινότητας.

Είναι οι Τουρκοκύπριοι που πέρασαν μέσα από τις συμπληγάδες του Κυπριακού αλλά ποτέ δεν έπαψαν να πιστεύουν στην ειρήνη. Υποστηρίζουν την επανένωση του νησιού ως κοινής πατρίδας των Κυπρίων, με βάση τη Διζωνική, Δικοινοτική Ομοσπονδία με πολιτική ισότητα, όπως οριοθετήθηκε μετά το 1974 από τον ΟΗΕ και τις συμφωνίες κορυφής των δύο πλευρών.

Αυτή η μερίδα των Τουρκοκυπρίων προσβλέπει σήμερα στην επανεκλογή του Μ. Ακιντζί γιατί θέλει να διατηρήσει τον χαρακτήρα της πλουραλιστικής κοινωνίας. Θέλει επίσης μέσα από την επανένωση να κατακτήσει μια θέση στον κόσμο: εντός Ευρωπαϊκής Ενωσης και με σταθερές, αυτόνομες και δημοκρατικές δομές διοίκησης και διαμοιρασμό εξουσίας με τους Ελληνοκυπρίους.

Η σιωπηρή πλειοψηφία

Ο Μ. Ακιντζί απευθύνεται στους υποστηρικτές του και ταυτόχρονα σε μια σιωπηρή πλειοψηφία των Τουρκοκυπρίων που δεν θέλει να αλλάξει τρόπο ζωής.

Αρνούνται να γίνουν επαρχία της Τουρκίας. Δεν θέλουν τη θρησκοληψία, τον ισλαμισμό και το Κοράνι. «Δεν πρόκειται να είμαι δεύτερος Tayfur Sökmen», είπε στην εφημερίδα Guardian, αναφερόμενος στον ηγέτη της Αλεξανδρέττας (Hatay), που τη δεκαετία του 1930 προχώρησε σε συνένωση με την Τουρκία. Την ίδια στιγμή, όμως, αισθάνονται ως ισότιμη Κοινότητα απέναντι στους Ελληνοκυπρίους. Δεν ασπάστηκαν ποτέ την ιδέα της διχοτόμησης, δεν ασπάζονται ούτε την υποταγή ως μειοψηφία.

Ο Ακιντζί στεγάζει την προεκλογική του καμπάνια κάτω από δύο άξονες: εμπιστοσύνη και αποφασιστικότητα! Η υποστήριξη που διαθέτει σήμερα, είναι πολλαπλάσια από το αθροιστικό ποσοστό μικρών κεντροαριστερών κομμάτων που τον στηρίζουν και με συγκρατημένους υπολογισμούς ξεπερνά το 30%.

Το ποσοστό αυτό τού δίνει εισιτήριο για τον β΄ γύρο και τον φέρνει στα ίσα με τον βασικό αντίπαλό του στις εκλογές, ηγέτη του εθνικιστικού κόμματος Ερσίν Τατάρ. Ο Τατάρ, παρά το γεγονός ότι ηγείται ενός ιστορικού δεξιού κόμματος με ποσοστό 40%, δεν συγκεντρώνει καν τους κομματικούς οπαδούς του, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις.

Ο Ακιντζί διαθέτει επίσης ένα ισχυρό προφίλ σύγχρονου μετριοπαθούς ευρωπαϊστή ηγέτη. Είναι ειρηνιστής, μετριοπαθής, υποστηρικτής της ανεκτικότητας, της ισότητας των φύλων, της ευρωπαϊκής Σοσιαλδημοκρατίας. Τα μηνύματά του, σε ρυθμούς ροκ, έδιναν τον πολιτικό χαρακτήρα του: Οχι πόλεμος, αλλά ειρήνη. Οχι αντιπαράθεση, συμβιβασμός. Οχι υποταγή, ελευθερία. Οχι φανατισμός, πολιτισμός. Δεν είναι το σωστό ένα πράγμα! Πλουραλισμός. Με αυτόν τον πολιτικό λόγο ο Ακιντζί απλώνεται στην κοινωνία και έχει ξανά ισχυρές δυνατότητες επανεκλογής.

Η κριτική στον Αναστασιάδη

Στην προεκλογική του συγκέντρωση έκανε κριτική στον Κύπριο πρόεδρο Ν. Αναστασιάδη για αμφιταλάντευση στο θέμα της πολιτικής ισότητας και μαξιμαλιστική στάση στο θέμα της ασφάλειας και των εγγυήσεων στο Κραν Μοντάνα, αποκαλύπτοντας το παρασκήνιο της μυστικής συνάντησης Τσαβούσογλου – Αναστασιάδη: «Ο κ. Αναστασιάδης είπε στον κ. Τσαβούσογλου ότι οι Ελληνοκύπριοι δεν μπορούν να αφομοιώσουν την πολιτική ισότητα, να τον αφήσουν να προχωρήσει με τις (προεδρικές) εκλογές και μετά να βάλουν στο τραπέζι τη λύση των δύο κρατών. Οταν ο Τσαβούσογλου μου το είπε, του είπα “μην τον πιστεύετε”…».

Η κριτική Ακιντζί είναι σε μεγάλο βαθμό αιτιολογημένη, αν κρίνει κανείς από τις δημόσιες τοποθετήσεις και τις αντιφατικές κινήσεις που έκανε την τελευταία τριετία ο Ν. Αναστασιάδης, αλλά και τον τρόπο που τον αντιμετώπισε ο γενικός γραμματέας τον περασμένο Νοέμβριο στο Βερολίνο, στην ουσία εξαναγκάζοντάς τον να επανέλθει σε συμφωνημένες θέσεις: πλαίσιο 6 σημείων, πολιτική ισότητα, διαπραγματευτικές συγκλίσεις.

Για τον λόγο αυτό, ο Μ. Ακιντζί καλεί τους Τουρκοκύπριους να του δώσουν ξανά στήριξη, καθώς ο ΟΗΕ θα επιχειρήσει αμέσως μετά τις εκλογές μια καταληκτική διαπραγμάτευση, χωρίς ατέρμονες διαδικασίες. Ισως την τελευταία, με βάση την ομοσπονδιακή μορφή επανένωσης, όπως υποστηρίζουν και πολλοί Ελληνοκύπριοι.

Τουρκοκύπριοι και φυσικό αέριο

Ο Μ. Ακιντζί πρέπει επίσης να αντιμετωπίσει την εθνικιστική πτέρυγα των Τουρκοκυπρίων που αξιώνει διχοτόμηση και στηρίζεται φανερά από την κυβέρνηση Ερντογάν: «Δεν υποστηρίζω δύο κράτη γιατί γνωρίζω ότι αυτό είναι ένα παιχνίδι».

Μπορεί η ελληνοκυπριακή πλευρά να το κάνει αυτό για να εκμεταλλευτεί μονομερώς το φυσικό αέριο, αλλά εγώ δεν έχω πρόθεση να ενισχύσω ακόμη περισσότερο το status quo τρέχοντας πίσω από όνειρα. Η μόνη χώρα που μας αναγνωρίζει είναι η Τουρκία και με αυτήν εμείς οι Τουρκοκύπριοι δεν μπορούμε να κάνουμε ούτε έναν φιλικό (διεθνή) αθλητικό αγώνα.

Τέτοιες απόψεις αλείφουν με βούτυρο το ψωμί των Ελληνοκυπρίων που δεν θέλουν λύση». Την ίδια κριτική ασκεί και σε σχέση με τις ενέργειες Αναστασιάδη για το φυσικό αέριο, ζητώντας επιστροφή στο τραπέζι των συνομιλιών και την εφαρμογή ενός μορατόριουμ σε γεωτρήσεις. Αλλιώς προβλέπει διαρκή κλιμάκωση της έντασης στις θάλασσες με ανεξέλεγκτες προεκτάσεις για το μέλλον της Κύπρου.

Δεν κρύβει τον φόβο του ότι η αντιπαράθεση αυτή αποσταθεροποιεί όλη την Ανατολική Μεσόγειο και στο τέλος θα φέρει την Κύπρο στο χείλος της διχοτόμησης: «Η επίλυση του Κυπριακού είναι πλέον αδήριτη ανάγκη όχι μόνο για την Κύπρο, αλλά για ολόκληρη την περιοχή. Δεν θα μείνουμε με δεμένα χέρια, παρακολουθώντας τους Ελληνοκυπρίους να επωφελούνται μόνοι αυτοί από τον φυσικό πλούτο. Πρέπει να βιαστούμε. Μετά από όλα αυτά τα χρόνια έχουμε φτάσει σε ένα σταυροδρόμι, μια αποφασιστική στιγμή».