Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Αντιεπιστημονικές θέσεις για τις τρανς ταυτότητες στο Πανεπιστήμιο Αθηνών
EUROKINISSI/ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Αντιεπιστημονικές θέσεις για τις τρανς ταυτότητες στο Πανεπιστήμιο Αθηνών

  • A-
  • A+
Οι φοιτητές του Τμήματος Ψυχολογίας του ΕΚΠΑ κλήθηκαν να απαντήσουν σε ερωτήσεις τρανσφοβικού περιεχομένου με κακοποιητικό λόγο που αναπαράγει ξεπερασμενα στερεότυπα και στιγματίζει τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα.

Παρωχημένα εγχειρίδια και αντιεπιστημονικές θέσεις για την ταυτότητα φύλου και τον σεξουαλικό προσανατολισμό εξακολουθούν να διδάσκονται στο ελληνικό Πανεπιστήμιο και μάλιστα σε Τμήμα Ψυχολογίας.

Πολλά εγχειρίδια είναι γραμμένα εδώ και ολόκληρες δεκαετίες, με κακοποιητικό λόγο που όχι μόνο προσβάλλει τα ΛΟΑΤΚΙ άτομα που φοιτούν στο τμήμα, αλλά και διαμορφώνουν μια νέα γενιά ψυχολόγων, οι οποίοι πιθανότατα θα αναπαράγουν αντιεπιστημονικά στερεότυπα που θα στιγματίζουν περαιτέρω τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα.

Στις 23 Ιανουαρίου 2020 οι σπουδαστές του Τμήματος Ψυχολογίας κλήθηκαν να απαντήσουν σε ερωτήματα πολλαπλής επιλογής για το υποχρεωτικό μάθημα της Ψυχοπαθολογίας, μεταξύ των οποίων εντοπίζονται και ερωτήσεις τρανσφοβικού περιεχομένου, οι οποίες εκφέρονται με αναθεωρημένους και αντιεπιστημονικούς όρους που προσβάλλουν τις τρανς ταυτότητες αποτελώντας χαρακτηριστικό δείγμα κακοποιητικού λόγου.

Οι... «διαταραγμένοι»

Οι ερωτήσεις βασίζονται σε σύγγραμμα που έχει επιμεληθεί η καθηγήτρια του μαθήματος, σύμφωνα με όσα καταγγέλλει η Colour Youth - Κοινότητα LGBTQ Νέων Αθήνας, η οποία τονίζει ότι οι τρανς ταυτότητες έχουν παύσει να αναφέρονται ως ψυχική διαταραχή εδώ και χρόνια. «Οι στάσεις της καθηγήτριας είναι ενάντια στον ρόλο της, τόσο ως επιστήμονα και επαγγελματία ψυχικής υγείας όσο και σε αυτόν της εκπαιδευτικού», σημειώνει η ομάδα και επισημαίνει:

«Δείχνουμε τη συμπαράστασή μας στα τρανς (και ΛΟΑΤΚΙ+ γενικότερα) άτομα που φοιτούν στο τμήμα και ιδιαίτερα σε αυτά που υποβλήθηκαν σε αυτή την κακοποιητική διαδικασία. Τέτοιες πρακτικές οδηγούν στον ξεκάθαρο αποκλεισμό των τρανς ατόμων που σπουδάζουν στο τμήμα, τα οποία καλούνται να επιλέξουν ανάμεσα στις σπουδές και την υπεράσπιση της ταυτότητάς τους με το να πρέπει να δηλώσουν ότι είναι ‘‘διαταραγμένα’’, ώστε να περάσουν το μάθημα. Αυτό μας κάνει να αναρωτιόμαστε για το γενικότερο κλίμα που υπάρχει απέναντί τους, λόγω τέτοιου είδους προσεγγίσεων», ζητώντας παράλληλα την αναθεώρηση του εν λόγω εγχειριδίου προκειμένου να ευθυγραμμιστεί με τα σύγχρονα επιστημονικά δεδομένα.

Φοιτήτρια

Οποτε γίνεται αναφορά σε ΛΟΑΤΚΙ ζητήματα, αυτά αντιμετωπίζονται πάντα ως πρόβλημα

«Δεν περιμέναμε ότι η διδάσκουσα θα επέλεγε να βάλει τέτοια θέματα καθώς σε καμία από τις παραδόσεις δεν αναφερθήκαμε στο συγκεκριμένο κεφάλαιο, πόσο μάλλον που πρόκειται για θεωρία που έχει ξεπεραστεί εδώ και χρόνια. Εντύπωση μας προκάλεσε επίσης το γεγονός ότι ενώ για πρώτη φορά φέτος, στο πλαίσιο της πρακτικής άσκησης, το ΕΚΠΑ συνεργάστηκε με τη Red Umbrella, έναν πρωτοβάθμιο φορέα πρόληψης και ενδυνάμωσης εργαζομένων στο σεξ, από τον οποίο είχαμε συνάντηση και με μία τρανς γυναίκα, εν τούτοις μπήκαν τέτοια θέματα», μας λέει η Ε. (τα στοιχεία της οποίας βρίσκονται στη διάθεση της εφημερίδας), φοιτήτρια του τμήματος, η οποία προσθέτει:

«Το πρόβλημα δεν εντοπίζεται μόνο στο συγκεκριμένο μάθημα. Γενικά, όποτε γίνεται αναφορά σε ΛΟΑΤΚΙ ζητήματα -είτε στα συγγράμματα είτε από τους διδάσκοντες- αυτά αντιμετωπίζονται πάντα ως πρόβλημα. Καθηγητής παρομοίασε τους γκέι άντρες με πιθήκους, ενώ μία άλλη καθηγήτρια μας ανέφερε ότι κάποια στιγμή κλήθηκε από μια εκπαιδευτικό η οποία ζήτησε τη γνώμη της σχετικά με τον χειρισμό μιας μαθήτριας που έμαθε ότι η διαζευγμένη μητέρα της διατηρούσε σχέση με μια γυναίκα, με την καθηγήτρια να σχολιάζει:

»Εχουμε προχωρήσει ως κοινωνία, αλλά πρέπει να προστατεύουμε και τα παιδιά»! Ακόμη και σε μάθημα σχετικά με την έμφυλη βία, δεν γίνεται καμία αναφορά στις τρανς γυναίκες ή τα ομόφυλα ζευγάρια παρά μόνο στις cis γυναίκες (σ.σ.: τις γυναίκες που η ταυτότητα φύλου τους ταυτίζεται με το βιολογικό τους φύλο). Το μόνο που θα ακούσεις για τις τρανς ταυτότητες στα τέσσερα χρόνια σπουδών είναι αποκλειστικά στο πλαίσιο της ψυχιατρικής διαταραχής».

EUROKINISSI/ΣΤΕΛΙΟΣ ΜΙΣΙΝΑΣ

Ανακοίνωση για το θέμα έβγαλε και η φοιτητική παράταξη «Υπέρβαση ΑρΕν Φιλοσοφικής» τονίζοντας ότι οι απόψεις της καθηγήτριας αντικατοπτρίζουν «τη νοοτροπία της ελληνικής κοινωνίας που φοβάται και μάχεται το διαφορετικό». Η «Εφ.Συν.» επιχείρησε να επικοινωνήσει με την πρόεδρο του Τμήματος Ψυχολογίας του ΕΚΠΑ, Σίσσυ Χατζηχρήστου, αλλά αυτό δεν κατέστη δυνατό.

Τα παραδείγματα

Η βιβλιογραφία που προτείνεται στο πλαίσιο του προγράμματος σπουδών βρίθει από παρόμοια παραδείγματα, όπως μας εξηγεί γλαφυρά ο Χάρης, φοιτητής του Τμήματος Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας, που από προσωπικό ενδιαφέρον παρακολουθεί μαθήματα του Τμήματος Ψυχολογίας, ορισμένα από τα οποία έπαψε να παρακολουθεί καθώς βρήκε τόσο τα συγγράμματα όσο και τον τρόπο προσέγγισης των διδασκόντων εξαιρετικά προβληματικά. Μάλιστα ο ίδιος, ως τρανς άτομο, στην ακαδημαϊκή του ζωή έρχεται συχνά αντιμέτωπος με κακοποιητικές πρακτικές.

«Παρά το γεγονός ότι αρκετοί καθηγητές του τμήματός μου είναι ενημερωμένοι, υπάρχουν καθηγητές που έχουν πλήρη άγνοια για τα ζητήματα φύλου. Δεν τους καταλογίζω κακή πρόθεση, αλλά η γενικότερη στάση τους στα αμφιθέατρα, το υλικό που επιλέγουν να μας μοιράσουν ή τα θέματα που προτείνουν για συζήτηση, δείχνουν την άγνοιά τους ως προς την ύπαρξη τρανς ταυτοτήτων στο κοινό.

«Κρίση πανικού»

»Θυμάμαι σε ένα γλωσσολογικό μάθημα η καθηγήτρια έφερε ένα άρθρο με τίτλο ‘‘Men’s Health’’ και για να μας εισαγάγει στο θέμα του άρθρου παρότρυνε τον ανδρικό πληθυσμό του αμφιθεάτρου να τοποθετηθεί γύρω από το πώς φαντάζεται τον εαυτό του στα 40. Μάλιστα επειδή δεν υπήρχε ιδιαίτερη ανταπόκριση, ρωτούσε η ίδια άτομα τα οποία τοποθετούσε αυθαίρετα στην κατηγορία των ανδρών, αποκλείοντας άτομα από τη διαδικασία ή επιλέγοντας άτομα που δεν αναγνωρίζουν τον εαυτό τους στη στερεοτυπική δυαδικότητα των φύλων.

»Επαθα κρίση πανικού. Δεν μπορούσα να φύγω γιατί θα έπρεπε να περάσω μπροστά από όλο το αμφιθέατρο. Ενιωσα εγκλωβισμένος και δεν μπορούσα να αναπνεύσω», μας εξηγεί ο Χάρης, ο οποίος τονίζει την ανάγκη μιας συμπεριληπτικής εκπαίδευσης.

Από τα παραπάνω προκύπτει άμεσα η ανάγκη εκσυγχρονισμού του περιεχομένου σπουδών των ελληνικών δημόσιων Πανεπιστημίων, ειδικά όταν πρόκειται για τμήματα από τα οποία αποφοιτά η μελλοντική γενιά ψυχολόγων. Σε αντίθετη περίπτωση νέοι επιστήμονες θα αποφοιτούν έχοντας στρεβλή εικόνα των ΛΟΑΤΚΙ+ ζητημάτων γενικά, αλλά και των τρανς ταυτοτήτων ειδικότερα, τις οποίες λανθασμένα θα συνεχίσουν να ταυτίζουν με ψυχική διαταραχή. Ολα αυτά οδηγούν αναπόφευκτα σε κακοποιητικές πρακτικές και βέβαια στον περαιτέρω στιγματισμό και στην περιθωριοποίηση των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων.

ΑΝΤΙΠΟΛΙΤΕΥΣΗ
Αλ. Τσίπρας: «Μέλημά τους η πελατεία των κολεγίων»
Το άρθρο 50 του νομοσχεδίου της κυβέρνησης που δίνει πρόσβαση στο Δημόσιο σε αποφοίτους κολεγίων ισότιμα με τους πτυχιούχους ΑΕΙ, παραβιάζει κατάφωρα το άρθρο 16 του Συντάγματος. Ταυτόχρονα φανερώνει πως το...
Αλ. Τσίπρας: «Μέλημά τους η πελατεία των κολεγίων»
ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ
Ξεσηκωμός του τεχνικού κόσμου κατά της Κεραμέως
Υπαναχώρησε η υπουργός Παιδείας αναφορικά με το ζήτημα της αναγνώρισης επαγγελματικής ισοδυναμίας των τίτλων σπουδών κολεγίων και ξένων πανεπιστημίων κρατών-μελών της Ε.Ε. και τρίτων χωρών μετά τη δριμεία...
Ξεσηκωμός του τεχνικού κόσμου κατά της Κεραμέως
ΑΝΤΙΠΟΛΙΤΕΥΣΗ
Με άλλοθι την... ανομία χτυπά τη δημόσια παιδεία
Χρησιμοποιώντας πραγματικά προβλήματα όπως η διακίνηση ναρκωτικών δίπλα σε πανεπιστήμια, αλλά μεγεθύνοντας τις διαστάσεις τους και συνδυάζοντάς τα με άσχετα θέματα όπως ο «Ρουβίκωνας», ο αρχηγός της Ν.Δ....
Με άλλοθι την... ανομία χτυπά τη δημόσια παιδεία
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ
«Το σύστημα έχει καταστρέψει την Γ' Λυκείου»
Οι προτάσεις του υπουργείου Παιδείας για το Λύκειο και τον τρόπο εισαγωγής των υποψηφίων στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, που παρουσίασε ο υπουργός Κώστας Γαβρόγλου, πυροδότησαν την αντιπαράθεση, με πολλά ΜΜΕ αλλά...
«Το σύστημα έχει καταστρέψει την Γ' Λυκείου»
ΠΟΛΙΤΙΚΗ
Εδώ Πολυτεχνείο 2014
Λίγες ημέρες πριν από την επέτειο της 17ης Νοέμβρη, κυβέρνηση, Φορτσάκης και ΕΛ.ΑΣ. χτύπησαν ανελέητα και απροκάλυπτα τους φοιτητές, που διαδήλωσαν ειρηνικά και το πρωί και το απόγευμα.
Εδώ Πολυτεχνείο 2014
ΠΟΛΙΤΙΚΗ
Τα πανεπιστήμια μπορούν να κάνουν διαγνωστικά τεστ γρήγορα και φτηνά
Oλες οι ιατρικές σχολές της χώρας μπορούν να πραγματοποιούν διαγνωστικά τεστ για τον κορονοϊό. Στην περιφέρεια, ορισμένες ήδη το κάνουν σε συνεργασία με τα νοσοκομεία της περιοχής τους. Δεν ρωτήθηκαν, ούτε...
Τα πανεπιστήμια μπορούν να κάνουν διαγνωστικά τεστ γρήγορα και φτηνά

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας