Χαμηλές επιδόσεις στην ανακύκλωση

Στην εποχή της οικονομικής κρίσης, η Ελλάδα εξακολουθεί να θάβει 2 εκατ. τόνους υλικών που μπορούν να ανακυκλωθούν και η αξιοποίησή τους να εξασφαλίσει έσοδα ύψους 150 εκατ. ευρώ τον χρόνο! Η συνολική παραγωγή σκουπιδιών στη χώρα μας ανέρχεται σε 5 εκατ. τόνους τον χρόνο, ενώ μόνο τα βιοαποδομήσιμα φτάνουν το 1 εκατ. τόνους και αρκούν για να καλύψουν τις ετήσιες ανάγκες σε κομπόστ (εδαφοβελτιωτικό), που φτάνουν τους 300.000 τόνους και η αξία τους υπολογίζεται σε 135 εκατ. ευρώ.

Τα στοιχεία έδωσε χθες ο αναπληρωτής υπουργός Περιβάλλοντος Γιάννης Τσιρώνης, παρουσιάζοντας το νομοσχέδιο για την εναλλακτική διαχείριση των απορριμμάτων, που θα βρίσκεται σε διαβούλευση ώς τις 13 Νοεμβρίου.

Αποκάλυψε όμως και την παραοικονομία που… ανθεί σε ορισμένα υλικά που έχουν υψηλές τιμές πώλησης. Χαρακτηριστικά ανέφερε τον μόλυβδο που υπάρχει στις μπαταρίες και η τιμή του φτάνει τα 1.700 ευρώ τον τόνο.

Ανέφερε ότι κάθε χρόνο συγκεντρώνονται περίπου 40.000 τόνοι μολύβδου και ανακυκλώνονται περίπου 25.000 τόνοι. Η αξία τους φτάνει τα 44 εκατ. ευρώ, αλλά τα 16 εκατ. ευρώ «χάνονται», στερώντας έσοδα από το Δημόσιο, τα οποία μόνον από τον ΦΠΑ ανέρχονται σε 4 εκατ. ευρώ.

«Θα μπορούσαμε με αυτά να καλύψουμε τις ανάγκες των φορέων διαχείρισης των προστατευόμενων περιοχών NATURA», είπε χαρακτηριστικά ο αναπληρωτής υπουργός.

Σε ερώτηση της «Εφ.Συν.» παραδέχτηκε ότι η ανακύκλωση στη χώρα μας έχει χαμηλές επιδόσεις, προσθέτοντας ότι με το νέο θεσμικό πλαίσιο θα καλυφθούν οι στόχοι της Ε.Ε. και θα δοθεί έμφαση στην κυκλική οικονομία, που θεωρείται πλέον ο πιο σημαντικός πυλώνας της οικονομικής ανάπτυξης.

Προανήγγειλε ότι θα ακολουθήσει σύντομα άλλο νομοσχέδιο το οποίο θα απαγορεύει τη χρήση και εισαγωγή της πλαστικής σακούλας, που έχει σοβαρές οικολογικές επιπτώσεις.

Κίνητρα και πρόστιμα

Μαζί με τον πρόεδρο του Εθνικού Οργανισμού Ανακύκλωσης (ΕΟΑΝ) Δημ. Πολιτόπουλο και το μέλος της διοίκησης Μπάμπη Μπιλίνη παρουσίασαν τα βασικά σημεία τού υπό διαβούλευση νομοσχεδίου, το οποίο μεταξύ άλλων:

■ Προβλέπει μεταβατική περίοδο έξι μηνών, μέσα στην οποία καταργούνται όλες οι άδειες που έχουν χορηγηθεί σε φορείς ανακύκλωσης και αδειοδοτούνται νέοι που θα δημιουργηθούν από ιδιώτες, δήμους ή κοινωνικές οργανώσεις.

■ Διαχωρίζει τους φορείς συλλογής από αυτούς της διαχείρισης των υλικών ανακύκλωσης, για να αποτραπούν «υπόγειες» διαδρομές που έχουν δημιουργήσει ερωτήματα, κυρίως στην οικονομική διαφάνεια των εσόδων.

■ Επιβάλλει την επιστροφή του 65% των εσόδων στην κοινωνία με τη μορφή ενίσχυσης των δράσεων ανακύκλωσης. Για τα διοικητικά έξοδα θα διατίθεται το υπόλοιπο 35% και υπάρχει δυνατότητα να αυξηθούν, αλλά μόνο έπειτα από αιτιολόγηση.

■ Αναβαθμίζεται ο ΕΟΑΝ που έχει επιτελικό ρόλο στη χορήγηση αλλά και την αφαίρεση των αδειών σε συστήματα ανακύκλωσης. Ο Οργανισμός έχει οργανόγραμμα για 30 άτομα, αλλά σήμερα έχει μόνον 8 εργαζομένους, από τους οποίους ο ένας είναι μόνιμος.

■ Θεσπίζονται τσουχτερά πρόστιμα για τους παραβάτες, που μπορεί να φτάσουν έως το 1 εκατ. ευρώ.

Ο Γ. Τσιρώνης έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στα «πράσινα σημεία» που προβλέπεται να λειτουργήσουν μέσα σε αστικά κέντρα έπειτα από χωροθέτηση των δημοτικών αρχών.

Δεν είχαν προβλεφθεί κατά την αναθεώρηση των Γενικών Πολεοδομικών Σχεδίων, γι’ αυτό το υπουργείο έχει προχωρήσει στην έκδοση υπουργικών αποφάσεων, ενώ ετοιμάζει προεδρικό διάταγμα.

Θα μπορούν να λειτουργήσουν και σε σχολεία, εξασφαλίζοντας ένα μικρό οικονομικό κίνητρο για τους συμμετέχοντες, όπως κουπόνια για ψώνια ή ένα μικρό τίμημα σε ευρώ.

Για το μέλλον, τόνισε ότι σε συνεργασία με τους δήμους θα γίνεται και μείωση των τελών καθαριότητας για νοικοκυριά που μετέχουν σε προγράμματα ανακύκλωσης, αλλά προς το παρόν οι πόλεις δεν διαθέτουν αξιόπιστο σύστημα «μπλε» κάδων για τη συλλογή των χρήσιμων υλικών.