Τι σοβαρές απειλές που αντιμετωπίζουν τα θαλάσσια θηλαστικά λόγω των δραστηριοτήτων εξόρυξης πετρελαίου και αερίου κοντά σε Θαλάσσιες Προστατευόμενες Περιοχές (ΘΠΠ) στη Μεσόγειο (συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας) αποκαλύπτει νέα επιστημονική δημοσίευση.
Το άρθρο, που δημοσιεύθηκε στο έγκριτο επιστημονικό περιοδικό «Ethics in Science and Environmental Politics» από διακεκριμένους θαλάσσιους βιολόγους από όλο τον κόσμο, αποδεικνύει ότι οι επιπτώσεις στη θαλάσσια «μεγαπανίδα» (ιδιαίτερα στις φάλαινες και τα δελφίνια) από τις σεισμικές έρευνες και τις εξορύξεις υδρογονανθράκων είναι πολυάριθμες και καταστροφικές και περιλαμβάνουν σωματικές βλάβες, αλλαγές στη συμπεριφορά (π.χ. αλλαγές στα πρότυπα διατροφής και ανάπαυσης) καθώς και ενδεχομένως εκβρασμούς κητωδών και θανάτους.
Οι σεισμικές έρευνες, οι οποίες διενεργούνται σε πρώτη φάση για τη χαρτογράφηση του θαλάσσιου πυθμένα πριν από την υλοποίηση έργων εξόρυξης πετρελαίου και αερίου, απαιτούν τη χρήση των λεγόμενων αεροβόλων που παράγουν εξαιρετικά δυνατούς ήχους χαμηλής συχνότητας με εμβέλεια που φτάνει έως και τα 4.000 χιλιόμετρα. Η πλοήγηση των κητωδών, η επικοινωνία τους, η αναζήτηση τροφής και συνολικά η επιβίωσή τους κυριολεκτικά εξαρτώνται από τον ήχο. Επίσης, ο εκτοπισμός των πληθυσμών από το ενδιαίτημά τους είναι πολύ προβληματικό ενδεχόμενο, αφού είδη όπως ο ζιφιός αποφεύγουν τις περιοχές με θόρυβο για μέρες. Ως εκ τούτου, η διαδικασία αυτή αποτελεί μια από τις πιο επιβλαβείς και επικίνδυνες δραστηριότητες για τη θαλάσσια ζωή, καθώς οι ήχοι που παράγονται είναι από τους πιο δυνατούς στον ωκεανό, δυνατότεροι από οποιονδήποτε γνωστό βιολογικό ήχο.
Δύο από τις τρεις μελετώμενες περιπτώσεις από τη δημοσίευση αποτελούν αντικείμενο εκκρεμούς νομικής υπόθεσης που έχουν εκκινήσει η ClientEarth, το WWF Ελλάς και το ελληνικό γραφείο της Greenpeace. Οι τρεις οργανώσεις υπέβαλαν επίσημη καταγγελία στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή το 2023, επισημαίνοντας ότι προγράμματα έρευνας και εκμετάλλευσης πετρελαίου και ορυκτού αερίου εγκρίνονταν στην οικολογικά σημαντική περιοχή της Ελληνικής Τάφρου, σε κοντινή απόσταση από προστατευόμενες περιοχές, παρά τους σαφείς κινδύνους που ενέχουν για τα θαλάσσια είδη και παραβιάζοντας το δίκαιο της Ε.Ε. για την προστασία της φύσης.
Σημειώνεται ότι ολόκληρη η Ελληνική Τάφρος και το παρακείμενο Ιόνιο Αρχιπέλαγος είναι «περιοχές μεγάλης συγκέντρωσης βιοποικιλότητας» και βασικοί βιότοποι για πολλά απειλούμενα είδη φαλαινών (συμπεριλαμβανομένων των ζιφιών και των απειλούμενων μεσογειακών φαλαινών φυσητήρων), καθώς και της θαλάσσιας χελώνας Caretta caretta και της μεσογειακής φώκιας.
Η περιβαλλοντική νομοθεσία της Ε.Ε. απαιτεί από τις ελληνικές Αρχές να αξιολογούν πλήρως τον αντίκτυπο που θα έχουν τέτοιες δραστηριότητες στην απειλούμενη θαλάσσια βιοποικιλότητα σε προστατευόμενες περιοχές προτού δώσουν το πράσινο φως για την υλοποίηση των δραστηριοτήτων. Η επιστημονική αυτή δημοσίευση επιβεβαιώνει τα επιχειρήματα που προβλήθηκαν στην καταγγελία ότι οι εκτιμήσεις για τα έργα που εγκρίθηκαν στη Μεσόγειο ήταν ακατάλληλες και δεν βασίστηκαν στις βέλτιστες διαθέσιμες επιστημονικές γνώσεις, όπως απαιτείται από τη νομοθεσία της Ε.Ε.
-320x213.png)
