Δύο σημαντικά βήματα προς την εφαρμογή ενός νέου μοντέλου διαχείρισης απορριμμάτων έκανε ο Ενιαίος Διαβαθμιδικός Σύνδεσμος Νομού Αττικής.
Με ομόφωνες αποφάσεις της Εκτελεστικής του Επιτροπής εγκρίθηκε ο Οδηγός Σύνταξης Τοπικών Σχεδίων Αποκεντρωμένης Διαχείρισης Αποβλήτων (ΤΣΔ) που θα σταλεί προσεχώς σε δήμους της περιφέρειας, με σκοπό να υποδειχθούν οι απαραίτητες διαδικασίες εκπόνησης των σχεδίων, στο πλαίσιο της εφαρμογής ενός νέου μοντέλου αποκεντρωμένης διαχείρισης με έμφαση στην προδιαλογή των υλικών, ενώ ταυτόχρονα συστάθηκε η Ομάδα Εργασίας για την αναθεώρηση του Περιφερειακού Σχεδίου Διαχείρισης Αποβλήτων (ΠΕΣΔΑ).
Στόχος, υπενθυμίζεται, είναι η διαχείριση του μεγαλύτερου μέρους των απορριμμάτων να γίνεται σε επίπεδο δήμων, με συνέπεια τη δραστική μείωση των αποβλήτων που παραμένουν σε σύμμεικτη μορφή και οδηγούνται σε επεξεργασία και σε τελική διάθεση. Συνοπτικά, στον οδηγό, τα τοπικά σχέδια περιλαμβάνουν:
1. Δραστηριότητες πρόληψης και διαλογής στην πηγή: Δίκτυο κάδων για την προδιαλογή βιοαποβλήτων και ανακυκλώσιμων υλικών ή σχέδιο συλλογής πόρτα-πόρτα με ειδικές σακούλες. Δίκτυο «πράσινων σημείων» όπου μπορούν να εναποθέτουν οι πολίτες ένα σύνολο υλικών (π.χ. έπιπλα, ηλεκτρικά ή ηλεκτρονικά απόβλητα). Σύστημα αποκομιδής και μεταφοράς με την πρόβλεψη ότι σταδιακά θα μειώνεται η ανάγκη για μεταφόρτωση και μεταφορά σύμμεικτων απορριμμάτων.
2. Δραστηριότητες κομποστοποίησης-διαλογής-διαχωρισμού σε επίπεδο δήμου ή ομάδας δήμων. Περιλαμβάνουν κυρίως: χώρους υποδοχής και διαλογής των προδιαλεγμένων ανακυκλώσιμων υλικών, με την πρόβλεψη ότι το υπόλειμμα θα μειώνεται σταδιακά. Μονάδες διαχείρισης των προδιαλεγμένων βιοαπόβλητων για κομποστοποίηση. Εργαστήρια ανάκτησης ανταλλακτικών, επισκευής-ανακατασκευής υλικών.
3. Αποκεντρωμένες μονάδες μηχανικής διαλογής των σταδιακά μειούμενων σύμμεικτων.
4. Οι αναγκαίοι ΧΥΤΥ, στο πλαίσιο μιας εκτεταμένης εφαρμογής της λογικής της αποκεντρωμένης διαχείρισης, αφενός θα υποδέχονται ολοένα και λιγότερα σύμμεικτα, που θα αποτελούν το υπόλειμμα της διαδικασίας ανακύκλωσης, και αφετέρου, θα υποδέχονται υπολείμματα με διαφορετικά χαρακτηριστικά, αφού θα αφαιρείται ολοένα και μεγαλύτερο μέρος των οργανικών, των ειδικών και τοξικών αποβλήτων και των ανακυκλώσιμων και συνεπώς θα έχουν μικρότερη περιβαλλοντική όχληση.
Στον οδηγό αναφέρεται ότι σε κάθε περίπτωση οι αναγκαίοι ΧΥΤΥ θα περιληφθούν στην αναθεώρηση του ΠΕΣΔΑ και οι χωροθετήσεις τους θα προκύψουν ως προϊόν μελέτης και ευρείας διαβούλευσης.
Το τοπικό σχέδιο διαχείρισης έχει συμπληρωματικό χαρακτήρα στον περιφερειακό σχεδιασμό και στα εθνικά σχέδια διαχείρισης αποβλήτων (ΕΣΔΑ) και πρόληψης δημιουργίας αποβλήτων (ΕΣΠΔΑ). Κάθε δήμος έχει την υποχρέωση να θέσει στόχους που να καλύπτουν τουλάχιστον αυτούς που έχουν τεθεί σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο. Ως προς την ανακύκλωση υλικών, οι στόχοι αυτοί απαιτούν:
● Εως το 2015 υποχρεωτική ξεχωριστή συλλογή τουλάχιστον χαρτιού, πλαστικού, μέταλλου και γυαλιού.
● Εως το 2020 συνολική ανακύκλωση (όχι αναγκαστικά από προδιαλογή) τουλάχιστον 50%. Οι στόχοι αυτοί θα πρέπει να αναθεωρηθούν προς τα πάνω.
