Η Σχολή Βακαλό γίνεται 60 χρονών

Σε μια εποχή που αποτρέπει ή ματαιώνει τους μακροπρόθεσμους σχεδιασμούς, η παρουσία οργανισμών με μακριά ιστορία έχει ιδιαίτερη σημασία. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα στην περίπτωση εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, μιας και ο χώρος της παιδείας στην Ελλάδα χαρακτηρίζεται από μόνιμη αστάθεια, λόγω των συνεχών “μεταρρυθμίσεων”, αλλά και των γενικότερων αλλαγών που συμβαίνουν και δεν μπορούν να αφομοιωθούν ομαλά στην ελληνική εκπαίδευση.

Σε λίγους μήνες ένα ιστορικό εκπαιδευτικό ίδρυμα, η Σχολή Βακαλό, συμπληρώνει εξήντα χρόνια λειτουργίας. Το γεγονός αυτό θα ήταν από μόνο του αξιομνημόνευτο, δεδομένου ότι η πρώτη ελληνική σχολή Design ιδρύθηκε από μια ομάδα καταξιωμένων ανθρώπων του πνεύματος και της τέχνης (με προεξάρχοντες τον ζωγράφο-σκηνογράφο Γιώργο Βακαλό, την ποιήτρια και ιστορικό της τέχνης Ελένη Βακαλό, και τον ζωγράφο Παναγιώτη Τέτση), η δε ιστορία της έχει συνδεθεί με σημαντικούς καλλιτέχνες, επαγγελματίες, συγγραφείς, κ.ά.

Όμως η επέτειος των εξήντα χρόνων της Βακαλό είναι ένα γεγονός που ξεπερνά τη δική της ιστορία, αφού η ίδρυσή της, το 1958, υπήρξε καθοριστική συνολικότερα για το ελληνικό Design. Παρότι οι εφαρμοσμένες τέχνες είχαν ήδη μακρύ παρελθόν στην Ελλάδα, η Βακαλό ήταν εκείνη που τις εκσυγχρόνισε και τις συνέδεσε στενά με τη μοντέρνα τέχνη και σκέψη. Και το σημαντικότερο, προσδιορίζοντας για πρώτη φορά στη χώρα μας το Design ως εκπαιδευτικό αντικείμενο, η Σχολή Βακαλό το όρισε και ως αυτόνομο επαγγελματικό τομέα, θέτοντας τα πρότυπα και τις αρχές του.

Μιλώντας για το Design, ας μην έχουμε στο μυαλό μας μόνο τις πιο γνωστές και προβεβλημένες εκδοχές του που σχετίζονται με τη διαφήμιση, τη διασκέδαση ή τη λεγόμενη “διακόσμηση”. Στην πραγματικότητα οι εφαρμοσμένες τέχνες εμπλέκονται καθοριστικά με όλες τις πλευρές της κοινωνίας, της ιδιωτικής και δημόσιας ζωής, με την οικονομία, την επιστήμη, τον πολιτισμό, σε αυτές βασίζεται η επικοινωνία, η ενημέρωση και η εκπαίδευση, το δε έργο τους διαμορφώνει συνολικά το υλικό και οπτικό περιβάλλον της ζωής μας.

Αυτό τον πολύπλευρο και κρίσιμο ρόλο που έχει το Design στο σύγχρονο κόσμο μετέφερε στην Ελλάδα η Βακαλό, ρόλο που υπερασπίζεται, προβάλλει και υπηρετεί εκπαιδευτικά επί εξήντα χρόνια. Δεν είναι τυχαίο λοιπόν ότι η Σχολή –τόσο ως οργανισμός όσο και μέσω των αποφοίτων της– βρίσκεται πίσω από τις σημαντικότερες εξελίξεις και εκδηλώσεις των εφαρμοσμένων τεχνών στη χώρα μας, αλλά και την προβολή του ελληνικού Design διεθνώς. Ακόμη σημαντικότερο όμως είναι πως η Βακαλό κατόρθωσε να συνδέσει τις εφαρμοσμένες τέχνες με μια ιδιαίτερη φιλοσοφία παιδείας, δημιουργικότητας και κοινωνικής ευθύνης, με ό,τι σύντομα θα λέγαμε “ήθος του Design”.

Στο πλαίσιο της επετείου των εξήντα χρόνων της, η Σχολή Βακαλό αναπτύσσει εδώ και ένα χρόνο το πρότυπο ερευνητικό πρόγραμμα “post-nostalgia” με θέμα τον οραματικό κοινωνικό χαρακτήρα του Design, που θα ολοκληρωθεί με μια σημαντική έκθεση, ενώ παράλληλα έχει θέσει σε εφαρμογή για τους νέους σπουδαστές ειδική επιδοματική πολιτική συνδεδεμένη με την εκπαιδευτική τους απόδοση. Στο ίδιο πλαίσιο σχεδιάζει πολλές ενέργειες και εκδηλώσεις πολιτιστικού, ενημερωτικού και εκπαιδευτικού χαρακτήρα, τις οποίες θα γνωστοποιεί σταδιακά.

Όμως η επέτειος της Βακαλό δεν αφορά μόνο τους καλλιτέχνες, τους επαγγελματίες των εφαρμοσμένων τεχνών, τους σπουδαστές Design ή τους νέους που επιθυμούν να σπουδάσουν κάποιον τομέα του. Στην πραγματικότητα μας αφορά όλες και όλους, αφού το Design διαμορφώνει το υλικό περιβάλλον της ζωή μας, και η Σχολή Βακαλό διαμορφώνει εδώ και εξήντα χρόνια την πορεία του ελληνικού Design.

www.vakalo.gr