«Εργατικά εγκλήματα, όχι ατυχήματα». Η απουσία Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας στην Ελλάδα συνδέεται άμεσα με το ζήτημα των εργατικών ατυχημάτων και των επαγγελματικών νόσων, σύμφωνα με τον καθηγητή Κοινωνικής Ιατρικής, Αλέξη Μπένο, ο οποίος αναφέρθηκε σχετικά χθες σε ημερίδα του ΑΠΘ για την Παγκόσμια Ημέρα Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστήκαν, ετησίως καταγράφονται δύο εκατομμύρια θάνατοι στον κόσμο σχετιζόμενοι με την εργασία, αν και ο αριθμός αυτός συνιστά μια υποεκτίμηση της πραγματικότητας λόγω της μη δήλωσης χιλιάδων άλλων περιπτώσεων.
Στην Ευρώπη 100 χιλιάδες άνθρωποι πέθαναν από καρκίνο λόγω των εργασιακών συνθηκών, ενώ στην Ελλάδα είχαμε 13.500 εργατικά ατυχήματα από το 2010 μέχρι το 2012. Αξιοσημείωτο: στη χώρα μας τα ατυχήματα εμφανίζονται σήμερα σημαντικά μειωμένα, καθώς πριν από την κρίση ανέρχονταν σε περίπου 25.000. Αυτό όμως οφείλεται στην εκτεταμένη ανεργία, η οποία εκτός των άλλων οδηγεί και στη μειωμένη καταγραφή τους λόγω του φόβου απόλυσης.
Ο συντονιστής του Ελληνικού Ινστιτούτου Υγιεινής και Ασφάλειας της Εργασίας στη Θεσσαλονίκη, Αντώνης Τσαλγαρούδης, επισήμανε μάλιστα ότι «το πρόβλημα στη χώρα μας είναι τα κρυμμένα εργατικά ατυχήματα, αλλά και η απουσία φορέα καταγραφής, άρα και η απουσία τεκμηριωμένων στοιχείων σχετικά με τις επαγγελματικές νόσους».
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι συνθήκες εργασίας είναι υπεύθυνες για περισσότερα από ένα στα πέντε προβλήματα υγείας και μάλιστα σε νέους ανθρώπους, στους οποίους συμβαίνουν και τα περισσότερα εργατικά ατυχήματα.
Κι ενώ ο καρκίνος λόγω έκθεσης σε διάφορα ορυκτά, βαρέα μέταλλα και χημικά έχει κατοχυρωθεί από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, στη χώρα μας δεν υπάρχει καμιά επίσημη καταγραφή. Πρόβλημα επίσης αποτελεί και ο χρόνος εκδήλωσης της ασθένειας, καθώς πολλές εκδηλώνονται έπειτα από μεγάλο χρονικό διάστημα κι έτσι δύσκολα μπορούν να συσχετιστούν με την εργασία.
Χαρακτηριστική ήταν η αναφορά του καθηγητή Αλέξη Μπένου στις εξορύξεις χρυσού, όπου τα πρώτα θύματα είναι οι ίδιοι οι εργαζόμενοι, διαψεύδοντας τη θεωρία των ορίων στην έκθεση και τονίζοντας πως για τις καρκινογενέσεις δεν υπάρχουν όρια έκθεσης όπως σε αρσενικό ή σε αμίαντο.
Τα στατιστικά
Τα στοιχεία της Eurostat για τα εργατικά ατυχήματα ώς το 2007 καταγράφουν τα εξής:
● Το 2007, για το οποίο είναι διαθέσιμα συγκριτικά στατιστικά στοιχεία για την Ευρωπαϊκή Ενωση των 27, 6,9 εκατομμύρια άνθρωποι υπέστησαν ένα ή περισσότερα ατυχήματα στους χώρους εργασίας.
● Κάθε 3,5 λεπτά σημειώνεται ένας θάνατος στην Ε.Ε. λόγω ατυχημάτων ή ασθένειας που σχετίζεται με τις συνθήκες του εργασιακού περιβάλλοντος.
● Το 25% των εργαζομένων έχει δηλώσει ότι η εργασία του έχει ως επί το πλείστον αρνητικό αντίκτυπο στην υγεία του.
● Μεταξύ 1999-2007 η Ε.Ε. βελτίωσε την ασφάλεια στους χώρους εργασίας, καθώς τα θανατηφόρα ατυχήματα μειώθηκαν στην Ε.Ε. των 15.
● Η ασφάλεια στο εργασιακό περιβάλλον βελτιώθηκε όσον αφορά τα μη θανατηφόρα εργατικά ατυχήματα, τα οποία κατέγραψαν σημαντική μείωση.
● Παρά τα ενθαρρυντικά στοιχεία, οι ασθένειες που σχετίζονται με την εργασία και οι οποίες εκδηλώνονται ύστερα από μεγάλο χρονικό διάστημα σαφώς παρουσιάζουν ανοδική πορεία.
