Ενας κακός χαμός πασπαλισμένος με οργίλη σύγχυση επικρατεί στις τάξεις των περίπου 250.000 συνταξιούχων που απώλεσαν εισόδημα λόγω των περικοπών στις επικουρικές συντάξεις. Η οργή γίνεται ακόμη μεγαλύτερη καθώς δεν είναι λίγοι αυτοί που έχουν δει τις συντάξεις τους να μειώνονται παρότι λαμβάνουν ποσά μικρότερα των 1.300 ευρώ.
«Τα χαράτσια που επέβαλαν είναι ασύλληπτα. Με κομπογιαννίτικες πρακτικές έκοψαν ταρίφα 100 ευρώ σε όλες τις συντάξεις (του ΙΚΑ)! Το γεγονός ότι, για ορισμένες από αυτές, το ποσό αυτό παραμένει ως “προσωπική διαφορά” δεν αναιρεί τα παραπάνω» αναγράφει σε ανάλυσή του για το θέμα ο Κ. Νικολάου, μέλος της Διοικούσας Επιτροπής ΚΕΠΕΑ/ΓΣΕΕ.
Σύμφωνα με τον κ. Νικολάου, τα ποσά είναι αυθαίρετα και δεν προκύπτουν ούτε από τον επανυπολογισμό βάσει του νέου νόμου (0,45% για κάθε έτος επί του συντάξιμου μισθού). Μάλιστα ο κ. Νικολάου κάνει λόγο για παρακρατήσεις που είναι παράνομες και καταχρηστικές.
Η «Εφ.Συν.», θέλοντας να φωτίσει το πρόβλημα και θεωρώντας ότι ο επανυπολογισμός των επικουρικών συντάξεων όπως εφαρμόστηκε κατά τα πρώτα δύο κύματα των περικοπών στις συντάξεις, δηλαδή του Αυγούστου και του Σεπτεμβρίου, άφησε με πολλά ερωτήματα τους συνταξιούχους, σας δίνει όλες τις απαντήσεις.
Κατ’ αρχάς θα πρέπει, για να έχουν οι συνταξιούχοι εικόνα του τι ακριβώς έχει συμβεί, να προχωρήσουν σε εκτύπωση της ανάλυσης μηνιαίας πληρωμής επικουρικής σύνταξης από την ιστοσελίδα του ΕΤΕΑ (etea.gov.gr).
Τα εν λόγω εκκαθαριστικά σημειώματα περιέχουν τα βασικά δεδομένα με τα οποία έχει γίνει ο επανυπολογισμός της επικουρικής σύνταξης.
Τρία εκκαθαριστικά σημειώματα της μηνιαίας πληρωμής επικουρικής σύνταξης δείχνουν (όπως φαίνεται και στα παραδείγματα στη δεξιά σελίδα) τις μεγάλες αλλά και οριζόντιες περικοπές
Ετσι, ως «Βασική Σύνταξη» περιγράφεται το μεικτό ποσό σύνταξης που είχε υπολογιστεί από τον συνταξιούχο και αναγράφεται στην αρχική απόφαση συνταξιοδότησής του. Κατόπιν ως «Αναπροσαρμοσμένη Βασική Σύνταξη» εμφανίζεται η νέα σύνταξη μετά τον επανυπολογισμό.
Ως «Προσωπική Διαφορά» αναφέρεται ποσό εφόσον χρειάζεται να προστεθεί στην επικουρική σύνταξη για να μην πέφτει κάτω από τα 1.130 € καθαρά το άθροισμα της κύριας και της επικουρικής σύνταξης.
Ως «Σύνολο Αποδοχών» εμφανίζεται η νέα επικουρική σύνταξη από την οποία και αφαιρείται το «Σύνολο Κρατήσεων» που περιλαμβάνει τον φόρο και την υγειονομική περίθαλψη (6%). Τέλος, στο «Πληρωτέο Ποσό» αναφέρεται το καθαρό ποσό που πλέον εισπράττει ο συνταξιούχος στον τραπεζικό του λογαριασμό.
Ο τρόπος επανυπολογισμού
Σύμφωνα με τον τρόπο που επελέγη για τον επανυπολογισμό, τούτος γίνεται αφού από την αρχική σύνταξη αφαιρεθούν οι μνημονιακές κρατήσεις.
Στη συνέχεια η προκύπτουσα διαφορά πολλαπλασιάζεται με βάση έναν ενιαίο συντελεστή για κάθε φορέα (στο ΕΤΕΑ είναι 0,4927), ο οποίος, ενώ δεν προβλεπόταν στο άρθρο του επανυπολογισμού, προέκυψε στη συνέχεια μέσω υπουργικής απόφασης.
Το γινόμενο αυτό είναι η νέα επανυπολογισμένη σύνταξη. Κατόπιν, εάν το άθροισμα κύριας και επικουρικής ξεπερνά τα 1.300 € με την εισφορά αλληλεγγύης και υγειονομικής περίθαλψης, το ποσό παραμένει ως έχει.
Εάν όμως είναι λιγότερο από 1.300 € προστίθεται το υπόλοιπο ως προσωπική διαφορά.
Με τις παραπάνω οδηγίες μπορεί επομένως ένας συνταξιούχος να κατανοήσει πως η περικοπή στη σύνταξη είναι κατά κύριο λόγο οριζόντια και δεν έχει καμιά σχέση με το πόσα έτη ασφάλισης έχει κάποιος ή πόσες ήταν οι συντάξιμες αποδοχές επί των οποίων υπολογίστηκε η αρχική του σύνταξη.
Εχει παρατηρηθεί και το φαινόμενο συνταξιούχοι με τα ίδια χρόνια και τις ίδιες αποδοχές στις επικουρικές πλέον να λαμβάνουν εντελώς διαφορετική επικουρική λόγω του ότι ο ένας έχει μεγαλύτερη κύρια σύνταξη.
Κατόπιν τούτου είναι κατανοητό πως σαφώς και έχει σημασία να αναζητηθεί η απόφαση επανυπολογισμού από τους δικαιούχους και να προσβληθεί τούτη νομικά με τα σχετικά ένδικα μέσα (ένσταση) όπου δεν είναι πλέον αναλογική η σύνταξη με τα ποσά που έχουν καταβληθεί για εισφορές.
Να υπενθυμίσουμε ότι επανυπολογισμός έγινε για όλες τις επικουρικές συντάξεις και το τρίτο κύμα μείωσης θα έλθει με τη σύνταξη που θα καταβληθεί στις 2 του Οκτώβρη. Εκεί η περικοπή θα αφορά περίπου 60.000 συνταξιούχους ολοκληρώνοντας τον κύκλο των περικοπών για τις συντάξεις που υπερέβαιναν ως άθροισμα κύριας και επικουρικής τα 1.130 € καθαρά.
3 χαρακτηριστικά παραδείγματα επανυπολογισμού
Εύκολα προκύπτει η οριζόντια περικοπή στις συντάξεις από τα ενδεικτικά παραδείγματα που βρήκε και συνόψισε το μέλος του Κέντρου Πληροφόρησης Εργαζομένων και Ανέργων (ΚΕΠΕΑ) της ΓΣΕΕ.
1ο ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ
Συνταξιοδοτήθηκε με 34 χρόνια επικουρικής ασφάλισης. Στην 28η ασφαλιστική κλάση, είτε συντάξιμος μισθός 2.373,50 ευρώ. Η αρχική σύνταξη ήταν 612,33 ευρώ και με τα προηγούμενα χαράτσια κατέβηκε στα 243,11 ευρώ καθαρά.
Με τον λεγόμενο «επανυπολογισμό», ως ΝΕΑ ΒΑΣΙΚΗ ΣΥΝΤΑΞΗ, μεικτές αποδοχές θεωρούνται τα 172,30 ευρώ! Μείον 28,96 (10,34 για ασθένεια και 18,62 φόρο) = καθαρά 143,34 ευρώ! Ποσοστό μείωσης από το αρχικό ποσό 77%!
Βάσει του νέου νόμου όμως, η σύνταξη αυτή θα έπρεπε να είναι: (34 έτη x 0,45% = 15,3% x συντάξιμο μισθό 2.373,50 ) = μεικτές αποδοχές 363,14 ευρώ και όχι 172,30 όπως θέλουν.
Οι διαφορές στην περίπτωση αυτή –και σε όλες ίδιων μεγεθών– είναι κραυγαλέες και αγγίζουν τα 191 ευρώ!
2ο ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ
Συνταξιοδοτήθηκε με 31 χρόνια επικουρικής ασφάλισης. Στην 26η ασφαλιστική κλάση, είτε συντάξιμος μισθός 2.198,25 ευρώ. Η αρχική σύνταξη ήταν 466,53 ευρώ και με τα προηγούμενα χαράτσια κατέβηκε στα 200,33 ευρώ καθαρά.
Με τον «επανυπολογισμό» λοιπόν, ως ΝΕΑ ΒΑΣΙΚΗ ΣΥΝΤΑΞΗ, μικτές αποδοχές θεωρούνται τα 132,16 ευρώ! Μείον 21,02 (7,93 για ασθένεια και 13,09 φόρο) = καθαρά 111,14 ευρώ! Ποσοστό μείωσης από το αρχικό ποσό 76%!
Ομως, βάσει του νέου νόμου, η σύνταξη αυτή θα έπρεπε να είναι: (31 έτη x 0,45% = 13,95% x συντάξιμο μισθό 2.198,25) = μεικτές αποδοχές 306,6 και όχι 132,16 ευρώ.
Οι διαφορές και εδώ είναι σχεδόν ίδιες με την προηγούμενη περίπτωση, στα 175 ευρώ! Και παρά το γεγονός ότι πρόκειται για συντάξεις διαφορετικών μεγεθών.
3ο ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ
Συνταξιοδοτήθηκε με 21 χρόνια επικουρικής ασφάλισης. Στη 18η ασφαλιστική κλάση, είτε συντάξιμος μισθός 1.527,5 ευρώ. Η αρχική σύνταξη ήταν 368,47ευρώ και με τα προηγούμενα χαράτσια κατέβηκε στα 213,44 ευρώ καθαρά.
Με τον «επανυπολογισμό» λοιπόν, ως ΝΕΑ ΒΑΣΙΚΗ ΣΥΝΤΑΞΗ, μικτές αποδοχές θεωρούνται τα 123,44 ευρώ!
Λόγω όμως χαμηλής κύριας σύνταξης, προς το παρόν, διατηρείται ως «προσωπική διαφορά» το ποσό των 127 ευρώ και λαμβάνει τα ίδια καθαρά ποσά 213,44 ευρώ. Ποσοστό μείωσης από το αρχικό ποσό (στις μεικτές αποδοχές) 66%!
Πώς μπορείτε να προστατευτείτε
Εξηγεί ο Διονύσιος Ρίζος, δικηγόρος ειδικευμένος στο Δίκαιο Κοινωνικής Ασφάλισης:
«Οι περικοπές για τους δικαιούχους επικουρικής σύνταξης, οι οποίες και αποτυπώθηκαν ήδη για τα περισσότερα από τα επικουρικά ταμεία, ενώ αναμένεται να ολοκληρωθούν τον Οκτώβριο, έρχονται να προστεθούν σε εκείνες που ήδη έχει κρίνει αντισυνταγματικές το Συμβούλιο της Επικρατείας.
»Ανερυθρίαστα όμως και ενώ το ΣτΕ ήδη έχει κρίνει αντισυνταγματικό τον οριζόντιο τρόπο περικοπών και τη μη αιτιολόγηση των οικονομικών αποτελεσμάτων προηγούμενων μέτρων, η διοίκηση έρχεται και σε αυτή την περίπτωση να εφαρμόσει μια οριζόντιου τύπου περικοπή αδιαφορώντας για τις εισφορές και τον χρόνο ασφάλισης που έχει ο κάθε ασφαλισμένος ξεχωριστά.
»Ετσι στους συνταξιούχους που λαμβάνουν περισσότερα από 1.130 ευρώ καθαρά γίνεται οριζόντια περικοπή με έναν αμφιβόλου προελεύσεως συντελεστή και με μοναδικό κριτήριο διαμόρφωσης της νέας επικουρικής σύνταξης το πόση κύρια (!!!) σύνταξη λαμβάνει ο δικαιούχος, αφού αυτή είναι (η κύρια σύνταξη) που τελικά καθορίζει την τελική προσωπική διαφορά και τη νέα επικουρική σύνταξη.
»Ετσι και παρά το γεγονός ότι η εν λόγω διαδικασία δεν έχει καμιά σχέση με το ψηφισθέν στον νόμο 4387/2016 άρθρο, οι δικαιούχοι επικουρικής σύνταξης που κατέβαλλαν τις περισσότερες εισφορές και είχαν και τον μεγαλύτερο χρόνο ασφάλισης κι επομένως λίγο μεγαλύτερες, αξιοπρεπείς συντάξεις, πέφτουν ξανά θύματα ενός ακόμη οριζόντιου «τσεκουριού» που κατ’ ουσίαν συρρίκνωσε σε ποσό προνοιακού βοηθήματος την επικουρική.
»Για τον λόγο αυτό και πρέπει άμεσα να προχωρήσουν σε αμφισβήτηση των νέων ποσών καθώς και το ΣτΕ έχει κρίνει πως πλέον μόνον όσοι προσφεύγουν κατά σχετικών περικοπών θα μπορούν να δικαιωθούν αναδρομικά».
