Προτίμηση στις συντάξεις, οι οποίες ενδείκνυνται για μεγαλύτερη εξοικονόμηση απ’ ό,τι οι περικοπές στους μισθούς, δείχνει ο «κόφτης». Αυτό προκύπτει από το τεχνικό κείμενο του επικαιροποιημένου μνημονίου που έδωσαν χθες στη δημοσιότητα οι Βρυξέλλες.
Είναι το ίδιο κείμενο που υπέγραψε η κυβέρνηση στο Eurogroup της 25ης Μαΐου, «σφραγίζοντας» τη συμφωνία της πρώτης αξιολόγησης με τους θεσμούς, με τη διαφορά ότι στο πιο «φρέσκο» μνημόνιο περιγράφεται πιο αναλυτικά η εφαρμογή του δημοσιονομικού «κόφτη».
Σε ειδικό κεφάλαιο της έκθεσης καθορίζονται κατά περίπτωση τα ποσοστά απόδοσης των περικοπών (σε καθαρή και μικτή δημοσιονομική βάση) εφόσον του χρόνου την άνοιξη η Eurostat κρίνει αναγκαία τη λειτουργία αυτού του μηχανισμού.
Από την ανάλυση των Ευρωπαίων τεχνοκρατών προκύπτουν τα εξής «πιπεράτα» συμπεράσματα:
■ Για κάθε 100 ευρώ ονομαστικής περικοπής στους μισθούς του δημόσιου τομέα το καθαρό δημοσιονομικό όφελος που προκύπτει είναι μόλις 55 ευρώ.
Τα υπόλοιπα 45 ευρώ δεν συνυπολογίζονται στην εξοικονόμηση λόγω των απωλειών που έχει το κράτος από τους φόρους που αναλογούν στο κομμάτι του εισοδήματος που «κόβεται» αλλά και από την πτώση της κατανάλωσης.
Με άλλα λόγια, για να μπορέσει να εξοικονομηθεί 1 ευρώ από περικοπές μισθών στο Δημόσιο, θα πρέπει το κονδύλι της μισθολογικής δαπάνης να μειωθεί κατά 1,81 ευρώ.
■ Αντίθετα, για κάθε 100 ευρώ ονομαστικής περικοπής στις συντάξεις, ο προϋπολογισμός εξοικονομεί 85 ευρώ αφού, σύμφωνα με τους δανειστές, χάνεται μόλις το 15% της ωφέλειας του μέτρου.
Ετσι για να μπορέσει να εξοικονομηθεί 1 ευρώ από περικοπές στις συντάξεις θα πρέπει το «νυστέρι» να φτάσει στο 1,17 ευρώ αυτής της δαπάνης.
■ Οι περικοπές στις συντάξεις θεωρούνται πολύ ασφαλέστερος τρόπος εξοικονόμησης ακόμη και από τις αυξήσεις στους έμμεσους φόρους (καύσιμα, ποτά και τσιγάρα) όπως συνέβη με το τελευταίο πολυνομοσχέδιο. Για παράδειγμα, για κάθε 100 ευρώ ονομαστικής αύξησης η απόδοση των φορολογικών εισπράξεων δεν ξεπερνά τα 80,7 ευρώ. Το υπόλοιπο τμήμα αυτής της αύξησης, ήτοι 19,3 ευρώ… θρέφει τη φοροδιαφυγή.
Το μέγεθος απόκλισης
Στο κείμενο της τεχνικής συμφωνίας αναφέρεται και το «σκόντο» που θα κάνουν οι δανειστές στην περίπτωση που η απόκλιση από τον στόχο του πρωτογενούς πλεονάσματος (0,5% για το 2016, 1,75% του ΑΕΠ το 2017 και 3,5% το 2018) είναι μικρότερη ή ίση με το 0,25% του ΑΕΠ.
Τότε δεν θα λαμβάνονται μέτρα προσαρμογής. Αν η απόκλιση είναι 0,26% τότε ο «κόφτης» θα μπαίνει σε λειτουργία και δεν θα… χαρίζεται σε κανένα κονδύλι της Γενικής Κυβέρνησης.
Οι περικοπές στις δαπάνες θα είναι σε συνάρτηση με το μέγεθος της απόκλισης και σε κάθε περίπτωση δεν θα ξεπερνούν το 2% του ΑΕΠ, που με τα σημερινά δεδομένα αντιστοιχεί σε εξοικονομήσεις πόρων ύψους 3,6 δισ. ευρώ.
Πιο συγκεκριμένα, οι περικοπές ανά ύψος απόκλισης έχουν ως εξής:
■ Αν η απόκλιση είναι μικρότερη ή ίση με το 0,25% του ΑΕΠ, δεν θα λαμβάνονται μέτρα προσαρμογής.
■ Αν είναι μεταξύ 0,26% και 0,75% του ΑΕΠ, θα λαμβάνονται μέτρα ίσα με το 0,5% του ΑΕΠ.
■ Αν είναι μεταξύ 0,76% και 1,25%, η προσαρμογή θα είναι στο 1% του ΑΕΠ.
■ Αν είναι 1,26%-1,75%, τα μέτρα προσαρμογής θα είναι ίσα με το 1,5% του ΑΕΠ.
■ Αν είναι από 1,76 έως 2,25% του ΑΕΠ, τα μέτρα θα φτάνουν στο 2% του ΑΕΠ.
Η κυβέρνηση πάντως δεν εφησυχάζει, καθώς οι διευρυμένες φορολογικές υποχρεώσεις εκατοντάδων χιλιάδων πολιτών, που για το δεύτερο εξάμηνο του 2016 φτάνουν τα 29 δισ. ευρώ, αποτελούν νούμερο ένα κίνδυνο για την εφαρμογή του αυτόματου «κόφτη» μισθών και συντάξεων από το 2017.
Το ύψος αυτών των πληρωμών έχει θορυβήσει την κυβέρνηση διότι, αντίστροφα, αυτός ακριβώς είναι και ο στόχος που έχει τεθεί για τα έσοδα στο δεύτερο εξάμηνο του έτους.
Πληροφορίες αναφέρουν ότι η κυβέρνηση έχει ήδη θέσει υπό στενή παρακολούθηση τις δαπάνες πέντε υπουργείων τα οποία -σύμφωνα με αρμόδιες πηγές- βρίσκονται στην πρώτη γραμμή των περικοπών σε περίπτωση που ο «κόφτης» δεν εφαρμοστεί πιλοτικά, όπως θα συμβεί τώρα, αλλά σε πραγματικές δημοσιονομικές συνθήκες…
