Πολυεθνική και… ιδιωτική προσεχώς η ΔΕΗ

Επενδύσεις 24 δισ. ευρώ υπόσχεται το νέο στρατηγικό σχέδιο του ομίλου ΔΕΗ μέχρι το 2030 (το 48% εκτός Ελλάδας) στοχεύοντας σε διπλασιασμό της εγκατεστημένης ισχύος -από τα 12,4 GW στα 24,3 GW- με προσθήκη περίπου 2,4 GW ανά έτος από συστήματα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, ευέλικτη παραγωγή (τα λεγόμενα «peakers» / peak-load plants που καλύπτουν με χρήση φυσικού αερίου την… ακριβή απρόβλεπτη ζήτηση αιχμής) και συστήματα αποθήκευσης (αντλησιοταμίευση και μπαταρίες) σε αρκετές γειτονικές χώρες.

Στην Ελλάδα η ΔΕΗ προγραμματίζει αύξηση παραγωγής κατά 5,0 GW (συνολικά 13,3 GW το 2030), ενώ στη Ρουμανία στοχεύει στον τριπλασιασμό της εγκατεστημένης ισχύος μεταξύ 2025 και 2030, ώστε να φτάσει τα 5,3 GW, μέσω επενδύσεων σε ΑΠΕ, αποθήκευση, νέες μονάδες φυσικού αερίου και peakers. Σε Ιταλία, Βουλγαρία και Κροατία ο όμιλος σχεδιάζει μονάδες φυσικού αερίου, ΑΠΕ και αποθήκευσης με στόχο η εγκατεστημένη ισχύς να φτάσει τα 3,5 GW έως το 2030. Στην ευρύτερη γεωγραφική περιοχή το στρατηγικό σχέδιο στοχεύει στην είσοδο σε νέες χώρες (Ουγγαρία, Πολωνία και Σλοβακία) μέσω οργανικής ανάπτυξης και εξαγορών με στόχο 2,2 GW εγκατεστημένης ισχύος σε ΑΠΕ και αποθήκευση έως το 2030. Το στρατηγικό σχέδιο περιλαμβάνει και την ανάπτυξη ενός Data Center ισχύος 300 MW σε πρώτο στάδιο στην πρώην λιγνιτική περιοχή της Κοζάνης στη Βόρεια Ελλάδα, προϋπολογισμού 1,2 δισ. ευρώ.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το 54% των κεφαλαιουχικών δαπανών προβλέπεται να χρηματοδοτηθεί μέσω «λειτουργικών ταμειακών ροών» (από τους πελάτες μη μετόχους), το 31% μέσω αύξησης του καθαρού δανεισμού (με μέγιστο 3,5x covenants), ενώ η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους περίπου 4 δισ. ευρώ αναμένεται να χρηματοδοτήσει το 15% των κεφαλαιουχικών δαπανών.

Η σχετική πρόταση του διοικητικού συμβουλίου (αύξηση μετοχικού κεφαλαίου, κατάργηση των δικαιωμάτων προτίμησης των υφιστάμενων μετόχων και τρόπος διάθεσης των νέων μετοχών) θα κριθεί σε έκτακτη γενική συνέλευση στις 14 Μαΐου 2026 και υπό την αίρεση της έγκρισης των μετόχων οι διαδικασίες αναμένεται να ολοκληρωθούν στα τέλη του ίδιου μήνα. Η αύξηση κεφαλαίου θα γίνει με παραίτηση δικαιώματος και προσφορά μετοχών μέσω book building (προβλέπεται κάποιου είδους μηχανισμός προτεραιότητας για τους υφιστάμενους μετόχους) μέσω δημόσιας εγγραφής στην Ελλάδα και ιδιωτικής τοποθέτησης σε διεθνείς θεσμικούς επενδυτές.

Το επενδυτικό fund CVC Capital Partners εξέφρασε την πρόθεσή του να συμμετάσχει με έως 1,2 δισ. ευρώ, που αν ασκηθεί πλήρως θα οδηγήσει σε αύξηση της συμμετοχής του κοντά στο 18% (από 10,34% σήμερα, μέσω της Selath Holdings).

Αντίθετα, το Ελληνικό Δημόσιο -το οποίο το 2021 έχασε τον έλεγχο του 51% της ΔΕΗ- διά του υπουργείου Οικονομικών δήλωσε τη στήριξή του στην αύξηση μετοχικού κεφαλαίου της ΔΕΗ, ανακοινώνοντας την πρόθεση της κυβέρνησης να συμμετάσχει με τουλάχιστον 1,32 δισ. ευρώ ώστε να διατηρήσει άμεσα ή έμμεσα ποσοστό 33,4% (από περίπου 35,30% που κατέχει άμεσα) προφανώς με διαφορετική διαδικασία συμμετοχής από το CVC.

Το νέο ενεργειακό μίγμα

Σύμφωνα με τη ΔΕΗ, έως το 2030 στόχος είναι το 45% της εγκατεστημένης ισχύος να είναι εκτός Ελλάδας, «ενώ το ενεργειακό μίγμα θα περιλαμβάνει όλες τις σύγχρονες μορφές παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας (ηλιακή, αιολική, υδροηλεκτρική, φυσικό αέριο, αποθήκευση) διαφοροποιώντας το χαρτοφυλάκιο τόσο γεωγραφικά όσο και τεχνολογικά».

Εντύπωση προκαλεί όμως η απουσία αναφοράς της ΔΕΗ σε αυτό το στάδιο για επενδύσεις σε άλλες τεχνολογίες (π.χ. επίγειοι ή πλωτοί SMR’s / μικροί αρθρωτοί πυρηνικοί αντιδραστήρες) την ώρα που είναι η μεγαλύτερη ενεργειακή εταιρεία στην Ελλάδα με συμμετοχή του Δημοσίου, πρακτικά η μόνη που μπορεί να υλοποιήσει τον μακροχρόνιο σχεδιασμό του Κυριάκου Μητσοτάκη και τις διακρατικές δεσμεύσεις που αναλαμβάνει με τη Γαλλία (τουλάχιστον όσο το Δημόσιο ελέγχει άμεσα την καταστατική μειοψηφία).

Επισήμως η κυβέρνηση προετοιμάζεται επί τουλάχιστον δύο χρόνια για επένδυση σε SMR’s, παρότι η τεχνολογία είναι ακόμη υπό ανάπτυξη και υπάρχουν ελάχιστες επιλογές παρόχων επεξεργασμένου καυσίμου – μάλιστα στέλεχος του υπουργείου Εξωτερικών αποκαλύφθηκε ότι έφτασε μέχρι και στη Ν. Κορέα για σχετικές συζητήσεις (χωρίς να ανακοινωθεί ποιον εκπροσωπεί). Περίεργα πράγματα…

Σημειώστε πάντως ότι παγκοσμίως από τις 70 μικρές πυρηνικές μονάδες ισχύος 10-470 MW που αναπτύσσονται σε 21 χώρες οι περισσότερες βρίσκονται υπό αδειοδότηση τεχνολογίας, ενώ μόλις 7 SMR’s είναι σε λειτουργία και δεν προβλέπεται να αλλάξουν οι συσχετισμοί πριν από το 2030, καθώς οι προμηθευτές του απαιτούμενου επεξεργασμένου καυσίμου είναι ελάχιστοι.

510 εκατ. και για τον ΑΔΜΗΕ

Με στόχο να διατηρήσει τον έλεγχο του ΑΔΜΗΕ το Δημόσιο συμμετέχει με άλλα 510 εκατ. ευρώ στη διφασική αύξηση κεφαλαίου του διαχειριστή δικτύων. Το Ελληνικό Δημόσιο, μέσω της εισηγμένης ΑΔΜΗΕ Συμμετοχών, κατέχει το πλειοψηφικό ποσοστό του 51%, η κινεζική State Grid συμμετέχει με 24% διαθέτοντας ενισχυμένα δικαιώματα διοίκησης, ενώ το υπόλοιπο 25% ανήκει στη ΔΕΣ ΑΔΜΗΕ. Η πρώτη ΑΜΚ θα πραγματοποιηθεί από την εισηγμένη ΑΔΜΗΕ Συμμετοχών, η οποία αποτελεί τον βασικό μέτοχο της ΑΔΜΗΕ Α.Ε., ώστε να αντλήσει κεφάλαια για να συμμετάσχει στη δεύτερη ΑΜΚ της ΑΔΜΗΕ Α.Ε. Στο πρώτο βήμα θα πρέπει να συμμετάσχουν τόσο το Δημόσιο (ΔΕΣ ΑΔΜΗΕ) που έχει το 51% στην ΑΔΜΗΕ Συμμετοχών, όσο και το 48,9% των μετοχών που βρίσκεται σε ελεύθερη διασπορά. Στη δεύτερη φάση έρχεται η σειρά του ΑΔΜΗΕ να κάνει αύξηση μετοχικού κεφαλαίου. Σε αυτήν θα συμμετάσχουν οι τρεις υφιστάμενοι μέτοχοι της εταιρείας, καταβάλλοντας ποσά ανάλογα με τα ποσοστά που κατέχουν. Αυτό σημαίνει ότι από τα 510 εκατ. ευρώ που αναλογούν στην ΑΔΜΗΕ Συμμετοχών η κινεζική State Grid θα συνεισφέρει επιπλέον 240 εκατ. ευρώ, ενώ η ΔΕΣ ΑΔΜΗΕ θα καλύψει τα υπόλοιπα 250 εκατ. ευρώ.

Στο επίκεντρο του επενδυτικού σχεδίου 8,5 δισ. ευρώ βρίσκονται οι ηλεκτρικές διασυνδέσεις των Δωδεκανήσων, του Βορείου Αιγαίου και η δεύτερη διασύνδεση με την Ιταλία.

ΣΥΡΙΖΑ: «Γιατί κλείνουν την Πτολεμαΐδα 5;»

«Γιατί κυβέρνηση και ΔΕΗ οδηγούν σε βίαιο κλείσιμο την πιο αποδοτική θερμοηλεκτρική μονάδα της χώρας, την Πτολεμαΐδα 5;», ρωτάνε σε κοινή τους ανακοίνωση το Τμήμα Ενέργειας και Περιβάλλοντος του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. και ο τομεάρχης Μίλτος Ζαμπάρας, «εν μέσω ενεργειακής αβεβαιότητας και εκτίναξης των τιμών» και όπως σημειώνουν, «πρόκειται για μια μονάδα που μπορεί να παράγει ηλεκτρική ενέργεια με χαμηλότερο κόστος ανά μεγαβατώρα σε σχέση με πολλές μονάδες φυσικού αερίου, ιδιαίτερα σε συνθήκες αυξανόμενων διεθνών τιμών, αξιοποιώντας εγχώριους πόρους και ενισχύοντας την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας, με σημαντικά χαμηλότερο περιβαλλοντικό αποτύπωμα σε σχέση με τις μονάδες LNG» και με χαμηλότερο κόστος από την εξαιρετικά δαπανηρή επιλογή μετατροπής της μονάδας σε φυσικό αέριο.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. υποστηρίζει μια ρεαλιστική ενεργειακή μετάβαση, με διατήρηση ενός αναγκαίου ποσοστού λιγνιτικής παραγωγής της τάξης του 10% έως την πλήρη ωρίμανση του ενεργειακού συστήματος των ΑΠΕ, με επενδύσεις στην αποθήκευση ενέργειας, τα δίκτυα και την αυτοπαραγωγή, με έμφαση στις ενεργειακές κοινότητες. Ειδικά για τη μονάδα «Πτολεμαΐδα 5», ο ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. υποστηρίζει τη συνέχιση της λειτουργίας της στη σημερινή της μορφή, ως σύγχρονης και αποδοτικής λιγνιτικής μονάδας, για όσο διάστημα απαιτείται ώστε να διασφαλιστεί η ενεργειακή επάρκεια και ασφάλεια της χώρας, σημειώνοντας ότι «η πρόωρη παύση της λειτουργίας της αποτελεί ενεργειακά και οικονομικά λανθασμένη επιλογή, που αποδυναμώνει τη χώρα σε μια περίοδο αυξημένων διεθνών αβεβαιοτήτων».

Ο ΣΥΡΙΖΑ «καλεί την κυβέρνηση και τη ΔΕΗ να αναθεωρήσουν άμεσα την επιλογή πρόωρης διακοπής της λειτουργίας της και να υιοθετήσουν έναν ορθολογικό ενεργειακό σχεδιασμό που υπηρετεί το δημόσιο συμφέρον – και τη ΡΑΑΕΥ να εγκρίνει την παράταση λειτουργίας της μονάδας “Πτολεμαΐδα 5”, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες επάρκειας και ενεργειακής ασφάλειας της χώρας», σημειώνοντας ότι η ΔΕΗ, αξιοποιώντας δημόσιους πόρους και στρατηγικές υποδομές, οφείλει να συμβάλλει ενεργά στη συγκράτηση του κόστους ενέργειας και όχι στην επιβάρυνση των πολιτών και της οικονομίας.