Ρύθμιση με όρους υπέρ των… τραπεζών

Η αναγνώστριά μας και υπόχρεη δανείου σε ελβετικό φράγκο, Λίτσα Μαθιουδάκη, κάτοικος Ρεθύμνου, μας απέστειλε και δημοσιεύουμε επιστολή που απευθύνεται στον υπουργό Οικονομικών, Κυριάκο Πιερρακάκη, με την οποία ξεκαθαρίζει το πώς δημιουργήθηκε και πόσο σοβαρό είναι το πρόβλημα που αντιμετωπίζουν 70.000 δανειολήπτες και οι οικογένειές τους και εκφράζει σοβαρές επιφυλάξεις για τη ρύθμιση στην οποία, βάσει δημοσιευμάτων, προσανατολίζεται το υπουργείο Οικονομικών, που κατά τη γνώμη της εξυπηρετεί τις τράπεζες και επιφυλάσσει νέα βάρη για τους δανειολήπτες. Παραθέτουμε την επιστολή, συμμεριζόμενοι την προτροπή προς τον υπουργό Οικονομικών να διαμορφώσει λύση ουσιαστικής ελάφρυνσης προς την πολύπαθη αυτή κατηγορία δανειοληπτών.

Ανοιχτή επιστολή

«Από το 2005-06 οι τράπεζες, έχοντας σαφή γνώση-πρόβλεψη της συναλλαγματικής διακύμανσης €/CHF (ελβετικό φράγκο), προωθούν με επιθετικό marketing το νέο “προνομιακό δανειακό προϊόν σε ρήτρα CHF” με αισθητά χαμηλότερο επιτόκιο από εκείνο του ευρώ. Το επιτόκιο αυτό αποδείχτηκε ότι ήταν “το τυρί στη φάκα” και πίσω από αυτό, όπως είναι φυσικό, τα bonus των υπαλλήλων.

Υπάρχουν 2 κατηγορίες δανειοληπτών:

Α. 30-35% αυτών κλήθηκαν από τον διευθυντή ή τραπεζικά στελέχη να πάνε στην τράπεζα για να μετατρέψουν το υφιστάμενο σε ευρώ στεγαστικό τους δάνειο σε ένα άλλο προνομιακό δάνειο με ασύγκριτα χαμηλότερο επιτόκιο σε πολύ σταθερό νόμισμα, συμφέρον κ.λπ.

Β. Οι υπόλοιποι έψαχναν για δάνειο στέγασης ή άλλης χρήσης, με συμφέροντες όρους.

Και στη μία και στην άλλη περίπτωση, ο τραπεζικός υπάλληλος που ήταν δίπλα σου σύγκρινε τις μηνιαίες δόσεις των δύο δανείων, CHF και ευρώ, για να βγει το συμπέρασμα ότι συμφέρει το πρώτο λόγω επιτοκίου. Εξηγούσε ότι η τράπεζα ανελάμβανε τον μηχανισμό μετατροπής των 2 νομισμάτων (βλ. άλλες προμήθειες), γιατί προφανώς εσύ σε χώρα του ευρώ ζεις, με ευρώ πληρώνεις τον εργολάβο σου κι ούτε έχεις εισοδήματα στην Ελβετία. Λογιστικός δανεισμός λοιπόν σε CHF, λογιστικές μετατροπές νομισμάτων (κατά τις αποφάσεις του ΔΕΕ), ο δε κίνδυνος της συναλλαγματικής ισοτιμίας αν αναφερόταν, περιοριζόταν σε επιβάρυνση της μηνιαίας δόσης, την οποία όμως επιβάρυνση εξουδετέρωνε το χαμηλό επιτόκιο… Και έφευγες ικανοποιημένος που πήρες ένα συμφέρον δάνειο…

Στο σημείο αυτό θέλω να τονίσω 2 σημεία:

1. Οι τράπεζες παραβίασαν την τότε υπάρχουσα νομοθεσία προσυμβατικής ενημέρωσης, την 2251 πράξη του διοικητή ΤτΕ και πολλές άλλες διατάξεις προστασίας του καταναλωτή.

2. Η συντριπτική πλειοψηφία των δανειοληπτών κατά την υπογραφή των συμβάσεων, τον κίνδυνο της ισοτιμίας τον αντιλαμβανόταν σε επίπεδο μηνιαίας δόσης. Μόνο όταν άρχισε η κατρακύλα της ισοτιμίας συνειδητοποίησαν ότι φορτώθηκαν ένα δάνειο με ανεξέλεγκτα αυξανόμενο κεφάλαιο και καλούνται να πληρώσουν κεφάλαια πολλαπλάσια από αυτά που δανείστηκαν. Κοινώς βαρέλι δίχως πάτο…

Στα επόμενα 18 χρόνια ακολούθησαν πολλές κινητοποιήσεις, παρεμβάσεις-επερωτήσεις στη Βουλή, εξελίξεις δικαστικές, θετικές πρωτόδικες αποφάσεις, αποφάσεις Αρείου Πάγου ΥΠΕΡ ΤΩΝ ΤΡΑΠΕΖΩΝ σε αντίθεση με όλες τις ευρωπαϊκές χώρες οι οποίες είτε με δικαστικές αποφάσεις είτε με νομοθετικές ρυθμίσεις συνεπικουρούμενες από τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου περί καταχρηστικότητας της ρήτρας δανεισμού, έλυσαν το πρόβλημα σε 2,5 εκατ. δανειολήπτες.

Στο διά ταύτα:

Σήμερα, μετά από 18 χρόνια οικονομικής αφαίμαξης 70.000 οικογενειών δανειοληπτών και αφού οι τράπεζες καρπώθηκαν σε επίπεδο δόσης και άληκτου κεφαλαίου τη διολίσθηση της ισοτιμίας ιδίως τα τελευταία χρόνια μέχρι και 70%, κάποιοι δανειολήπτες έχουν αποπληρώσει τα διογκωμένα ποσά των δανείων τους, άλλοι δε, έχουν καταβάλει σχεδόν αυτά που δανείστηκαν αρχικά, αλλά σήμερα χρωστούν σχεδόν αλλά τόσα!

Σε αυτή τη συγκυρία η κυβέρνηση θέτει τις προτάσεις της, ελάφρυνσης των δανειοληπτών, προς έγκριση στις τράπεζες. Αφού δηλ. τώρα και 18 χρόνια οι τράπεζες έχουν εισπράξει πάνω από 4 δισ. ευρώ από τη διολίσθηση της ισοτιμίας την οποία καρπώνονται στο ακέραιο (κεφάλαιο και δόσεις, ανατοκισμοί από τις αναγκαστικές ρυθμίσεις κ.ά.), έχουν εξασφαλίσει άληκτο κεφάλαιο 70% αυξημένο λόγω ισοτιμίας. Η κυβέρνηση λοιπόν έρχεται να “κουρέψει” το εναπομείναν άληκτο-λογιστικό κεφάλαιο σε αστεία ποσοστά, 10% έως 25%, κάνοντάς το όμως πραγματικό χρέος σε ευρώ με τα επιτόκια του ευρώ. Δεύτερο δάνειο από την αρχή…

Τέτοιου είδους νομοθετικά σενάρια μόνο οι τράπεζες μπορούν να υπαγορεύσουν υπό τη συγκάλυψη και σύμφωνη γνώμη της ΤτΕ στο υπουργείο σας, κ. Πιερρακάκη.

Οι δανειολήπτες έχουν βιώσει στο πετσί και στις άδειες τσέπες τους την τραπεζική αισχροκέρδεια και είναι σε θέση να διακρίνουν τις «λύσεις» και τις «διεξόδους».

Μπορούσε κανείς, στο πλαίσιο του καλού διαλόγου -που δεν υπήρξε με τους εκπροσώπους των δανειοληπτών-, να αποδεχθεί ότι “όσα πληρώσαμε τώρα 18 χρόνια ας μην υπολογιστούν”. Ομως το διογκωμένο άληκτο κεφάλαιο του 2025 δεν μπορεί να αποτελεί κεφάλαιο για δεύτερο δάνειο σε ευρώ με επιτόκιο ευρώ, γιατί αποτελεί μια νέα ταφόπλακα. Η όποια ωφέλεια εξανεμίζεται από το μεγαλύτερο επιτόκιο, του οποίου η σταθερότητα δεν μπορεί να αποτελέσει άλλοθι για την “κεφαλαιοποίηση” των συνεπειών του συναλλαγματικού κινδύνου.

Το σταθερό επιτόκιο του ευρώ θα κυμανθεί από 2,30 έως 2,90, αναλόγως της κατηγορίας στην οποία εμπίπτει ο δανειολήπτης. Ανάλογα διαφοροποιείται και το ποσοστό βελτίωσης της ισοτιμίας. Αξιοσημείωτο ότι εδώ κατηγοριοποιούνται οι δανειολήπτες λες και οι συμβάσεις τους δεν ήταν οι ίδιες, η καταχρηστικότητα της ρήτρας (κατά το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο) δεν τους αφορά όλους! Τιμωρούνται γιατί έκτισαν μια οικοδομή με το δάνειο, κι αυτό αποτελεί τεκμήριο ότι είναι… πλούσιοι, άρα να πληρώσουν τα διπλά και τα τριπλά!

Δεχτήκαμε διαφορετική δικαστική μεταχείριση σε σχέση με τα 2,5 εκατ. Ευρωπαίων πολιτών που τους δικαίωσε η Ευρωπαϊκή Νομολογία. Η γειτονική Βουλγαρία είναι η τελευταία χώρα ανάμεσα στις 11 που προστάτεψε τους δανειολήπτες κηρύσσοντας άκυρες τις δανειακές συμβάσεις. Το ξέρουν καλά οι δύο θυγατρικές των ελληνικών τραπεζών στη γείτονα χώρα. Γιατί πρέπει στην Ελλάδα να ζούμε τον εφιάλτη του πλειστηριασμού γιατί αδυνατούμε να πληρώνουμε κεφάλαια που δεν δανειστήκαμε;

Ποια είναι τα εμπόδια λύσης του προβλήματος;

1. Κινδυνεύουν οι τράπεζες; ΟΧΙ. ΠΛΕΟΝΑΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑ. Οι δανειολήπτες ελβετικού ήταν οι πλέον προσοδοφόροι πελάτες τους!

2. Τα άλλα -περί SSM, “ΗΡΑΚΛΗΣ” κ.λπ.- “εμπόδια” που διογκώνονται, αφορούν κυρίως μη εξυπηρετούμενα δάνεια και μπορούν να ρυθμιστούν όταν υπάρξει πολιτική βούληση κάθαρσης από αυτή τη γάγγραινα που έγινε εφιάλτης 20 χρόνια τώρα για πάνω από 70.000 οικογένειες.

3. Η μοναδική απόφαση του ελληνικού Α.Π. σε όλη την Ευρώπη που δικαιώνει την τράπεζα ναυαρχίδα του ελβετικού; Μα γι’ αυτό επιβάλλεται η νομοθετική λύση, όταν η πολιτική εξουσία έρχεται να θεραπεύσει μια κοινωνική αδικία, έστω κι αν την προκάλεσαν οι τράπεζες.

Με αυτά τα δεδομένα και τις προϋποθέσεις είναι δύσκολο να ενταχθούν οι δανειολήπτες και στον εξωδικαστικό (και με τα νέα όρια) ή να συνδιαλλαγούν με τις τράπεζες στη νομοθετική ρύθμιση.

Κύριε Υπουργέ, υπάρχει πληθώρα προτάσεων μετατροπής ή όχι του δανείου σε ευρώ ώστε να καταστούν τα πολύπαθα αυτά δάνεια βιώσιμα. Αρκετή επιβάρυνση έχουν υποστεί μονομερώς οι δανειολήπτες. Είστε σε θέση να κρίνετε αντικειμενικά και να πάρετε μια δίκαιη, ουσιαστική λύση, προς όφελος των δανειοληπτών και της οικονομίας».

Παράδειγμα

Παρακολουθήστε την πορεία ενός μέσου δανείου πόσο «ρυθμίζεται»:

2007: δάνειο 171.700 ευρώ με 1,64 ισοτιμία €/CHF αντιστοιχεί σε 282.000 CHF (ελβετικά φράγκα).

Από τότε εξυπηρετείται κανονικά. Εχουν γίνει ρυθμίσεις επιμήκυνσης κ.λπ. για να αποτραπεί η διαταγή πληρωμής. Εχουν καταβληθεί μέχρι σήμερα 166.491 ευρώ. Με βάση τα μηνιαία ειδοποιητήρια της τράπεζας τα οποία έχουν αρχειοθετηθεί ηλεκτρονικά, το άληκτο κεφάλαιο σήμερα είναι 167.470 ευρώ με την τρέχουσα ισοτιμία. Η βελτίωση της ισοτιμίας κατά 15% μειώνει το άληκτο από 167.470 σε 142.349 ευρώ και αυτό αποτελεί το κεφάλαιο του νέου δανείου σε ευρώ με 2,7% επιτόκιο. Η διάρκεια του δανείου λήγει σε 14,5 χρόνια, άρα οι τόκοι αυτού του διαστήματος είναι 55.729 ευρώ. Συνολικό κόστος νέου δανείου σε ευρώ:

Κεφάλαιο + τόκοι = 142.349 + 55.729 =198.078 ευρώ! ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ Η ΕΛΑΦΡΥΝΣΗ;

ΤΕΛΙΚΟ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Αρχικό δάνειο 171.700 ευρώ. Εχουν καταβληθεί 166.491 ευρώ και για την ολοσχερή του εξόφληση πρέπει να καταβληθούν στο μέλλον 198.078 ευρώ.

ΣΥΝΟΛΟ 364.569 ευρώ!!!