Η λήξη του προγράμματος «Σπίτι μου», μέσω του οποίου το κράτος επιδότησε τους νέους 25-39 ετών για την αγορά πρώτης κατοικίας δίνοντάς τους πρόσβαση στο τραπεζικό σύστημα, φρέναρε την ήδη εδώ και πολλούς μήνες ασθενική ζήτηση για στεγαστικά δάνεια στο γ’ τρίμηνο της χρονιάς. Και σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος η τάση αυτή θα διατηρηθεί και στο δ’ τρίμηνο.
Αντίθετα, έρευνα τραπεζικών χορηγήσεων της ΤτΕ για το γ’ τρίμηνο δείχνει ότι η ζήτηση για τα καταναλωτικά δάνεια παραμένει σχεδόν αμετάβλητη, όμως αναμένεται να αυξηθεί. Τραπεζικές πηγές εκτιμούν ότι η καταναλωτική πίστη θα δώσει νέα δάνεια άνω του 1 δισ. ευρώ για το σύνολο του εγχώριου τραπεζικού συστήματος, υποστηρίζοντας τις συνολικές προσπάθειες για πιστωτική επέκταση, που βρίσκεται στον «πάγο» όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά σε όλη την Ευρώπη. Κι αυτό γιατί η αύξηση των επιτοκίων από την ΕΚΤ -αναμένονται αύριο από την Αθήνα οι νέες αποφάσεις νομισματικής πολιτικής- κάνει ασύμφορο τον δανεισμό. Σημειώνεται ότι τον περασμένο Αύγουστο ο ρυθμός πιστωτικής επέκτασης προς επιχειρήσεις και νοικοκυριά διαμορφώθηκε σε μόλις +0,9% έναντι +6,3% που ήταν τον Δεκέμβριο 2023.
Ειδικότερα σε ό,τι αφορά τα νοικοκυριά, σύμφωνα με την έρευνα του τριμήνου που έδωσε χθες στη δημοσιότητα η Τράπεζα της Ελλάδος, οι συνολικοί όροι χορήγησης παρέμειναν αμετάβλητοι σε σχέση με το προηγούμενο β’ τρίμηνο και δεν αναμένεται κάποια μεταβολή μέχρι το τέλος του 2023.
Κατά το γ’ τρίμηνο του 2023, η αναλογία των αιτήσεων για στεγαστικά δάνεια που απορρίφθηκαν παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητη, όπως αμετάβλητη παρέμεινε η αντίστοιχη αναλογία για τα καταναλωτικά δάνεια σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο.
Σε ό,τι αφορά τα δάνεια προς τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις και εδώ η αναλογία των αιτήσεων που απορρίφθηκαν παρέμεινε αμετάβλητη σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο (βλ. διάγραμμα 3).
Σχεδόν αμετάβλητα παρέμειναν και τα κριτήρια χορηγήσεων δανείων προς τις επιχειρήσεις, εξέλιξη που είναι σύμφωνη με τις προσδοκίες. Κατά το γ’ τρίμηνο του 2023, η συνολική ζήτηση δανείων από τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις (βλ. διάγραμμα 2) παρέμεινε αμετάβλητη. Το επόμενο τρίμηνο η συνολική ζήτηση δανείων αναμένεται να παραμείνει σχεδόν αμετάβλητη, αν και αναμένεται να αυξηθεί ώς έναν βαθμό η ζήτηση δανείων από τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Στην πραγματικότητα η πιστωτική επέκταση σχεδόν δεν υπάρχει και η ζήτηση δανείων από επιχειρήσεις παραμένει ασθενική, ενώ συνεχίζονται με μικρότερη ένταση οι έκτακτες αποπληρωμές όχι μόνο από τις μεγάλες επιχειρήσεις που έχουν πλεονάζουσα ρευστότητα αλλά και από τις μικρότερες, σε μια προσπάθεια συγκράτησης του κόστους λειτουργίας τους από την αύξηση των επιτοκίων της ΕΚΤ, εν μέσω αβεβαιοτήτων, πληθωρισμού και χωρίς κανένας να είναι σε θέση προβλέψει την πορεία των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Μένει να δούμε αν η ΕΚΤ, που συνεδριάζει σήμερα και αύριο στην Αθήνα, θα αποφασίσει να πατήσει φρένο στην αύξηση των επιτοκίων.
