Ενταση της πληθωριστικής καταιγίδας που χτυπά νοικοκυριά και επιχειρήσεις δείχνουν τα στοιχεία από τις τιμοληψίες της ΕΛΣΤΑΤ τον Ιανουάριο τα οποία αναμένονται να ανακοινωθούν σήμερα, ενώ η Κομισιόν προειδοποιεί ότι τα χειρότερα έπονται. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο εθνικός δείκτης τιμών καταναλωτή έκανε νέο μεγάλο άλμα τον προηγούμενο μήνα φτάνοντας στην περιοχή του 6% από το 5,1% που ήταν τον Δεκέμβριο, καταγράφοντας ρεκόρ 26 ετών.
Σημειώνεται ότι οι εκτιμήσεις της Eurostat τοποθετούν τον πήχη για τον εναρμονισμένο δείκτη τον Ιανουάριο στο 5,5% από 4,4% τον Δεκέμβριο. Το διογκούμενο κύμα ανατιμήσεων με πυρήνα την ενέργεια που εξαπλώνεται και σε βασικά είδη διατροφής πλήττει τα εισοδήματα των νοικοκυριών προκαλώντας αλυσιδωτές παρενέργειες σε όλο το φάσμα της οικονομίας καθώς φρενάρει την κατανάλωση, επιβαρύνει το κόστος των επιχειρήσεων και ασκεί πιέσεις στο κόστος χρήματος.
Η ανάφλεξη της ακρίβειας δημιουργεί προβληματισμό στο οικονομικό επιτελείο, που παρακολουθεί με τεντωμένα νεύρα τις εξελίξεις καθώς θέτει θέμα επέκτασης των μέτρων στήριξης για την αναπλήρωση των απωλειών στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς, την ώρα που οι αντοχές των κρατικών ταμείων είναι περιορισμένες και αποτελεί επιτακτική δημοσιονομική ανάγκη ο δραστικός περιορισμός του ελλείμματος. Σύμφωνα με αρμόδια στελέχη, τα μέχρι στιγμής δεδομένα και οι πρόδρομοι δείκτες από το μέτωπο των τιμών προοιωνίζονται διατήρηση των παρεμβάσεων με τις επιδοτήσεις σε ηλεκτρικό ρεύμα και φυσικό αέριο τουλάχιστον μέχρι τον Μάιο, πέραν των άλλων αναχωμάτων που θα στηθούν για την αναχαίτιση της ακρίβειας με τις απευθείας εισοδηματικές ενισχύσεις για τα ευάλωτα νοικοκυριά.
Η εξίσωση δεν είναι καθόλου εύκολη αφού θα πρέπει να διατηρηθεί η ισορροπία ανάμεσα στο κόστος των παρεμβάσεων και στον πραγματικό αντίκτυπο στις τιμές για τους καταναλωτές και στην αποφυγή κραδασμών στον προϋπολογισμό που θα έθεταν σε κίνδυνο τον στόχο για ραγδαία αποκλιμάκωση του ελλείμματος. Πάντως σε αυτή τουλάχιστον τη φάση στις ασκήσεις επί χάρτου δεν περιλαμβάνεται μείωση των ειδικών φόρων κατανάλωσης στα καύσιμα καθώς το μέτρο θεωρείται εξαιρετικά ακριβό και ταυτόχρονα αμφιβόλου αποτελεσματικότητος.
Σήμα κινδύνου για κορύφωση του πληθωρισμού μέχρι το φθινόπωρο έχει εκπέμψει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με τις αναθεωρημένες επί τα χείρω προβλέψεις της, κάνοντας λόγο για ταχύτητες άνω του 3% έως το τρίτο τρίμηνο του έτους που ανατρέπουν δραματικά τις προηγούμενες προ δύο μηνών εκτιμήσεις για μεταβολή 1%. Με αυτόν τον τρόπο εκτός πραγματικότητας τίθεται και ο στόχος που έχει εγγράψει το οικονομικό επιτελείο στον προϋπολογισμό για αύξηση μόλις 0,8%.
Ο πληθωρισμός πέραν του ότι πλήττει τα εισοδήματα των νοικοκυριών δημιουργεί κλίμα αβεβαιότητας με αποτέλεσμα οι καταναλωτές να συγκρατούν τις δαπάνες, πράγμα που οδηγεί σε πτώση του τζίρου στην αγορά προκαλώντας ταμειακή στενότητα σε επαγγελματίες και επιχειρήσεις. Λόγω της διάβρωσης των εισοδημάτων αλλά και των αρνητικών προσδοκιών για την πορεία των τιμών υπάρχει σοβαρός κίνδυνος τα νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις να αθετήσουν υποχρεώσεις τους προς το Δημόσιο είτε αυτές αφορούν πληρωμές φόρων και εισφορών είτε επιστροφή ποσών από τις κρατικές ενισχύσεις. Ηδη καταγράφεται περιορισμένη συμμετοχή υπόχρεων στη ρύθμιση των 36-72 δόσεων για τα κορονοχρέη.
