Αγωνιά η κυβέρνηση για εστίαση και εμπόριο

Πιεστική για την οικονομία και τον προϋπολογισμό καθίσταται η ανάγκη για άνοιγμα του λιανεμπορίου το τελευταίο δεκαήμερο του Μαρτίου και της εστίασης από τον Απρίλιο. Οι δύο αυτοί κλάδοι θεωρούνται κομβικοί για την αναθέρμανση του ΑΕΠ, ενώ ο παράγοντας που θα κάνει τη διαφορά, θα «σφραγίσει» την κίνηση της οικονομίας το 2021 και θα καθορίσει αν τελικά το τρέχον έτος θα αποτελέσει εφαλτήριο εκκίνησης, είναι ο τουρισμός.

Αν και το τοπίο με την εξέλιξη της πανδημίας παραμένει θολό και ρευστό, στο οικονομικό επιτελείο βάζουν ως προτεραιότητα το άνοιγμα του λιανεμπορίου για να σωθεί η παρτίδα της ανάκαμψης.

Σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομικών Χρήστο Σταϊκούρα (δηλώσεις στο «Πρώτο Θέμα»), στόχος είναι μετά τις 22 Μαρτίου να ανοίξει η οικονομία και να αρχίσει να λειτουργεί με μια σχετική κανονικότητα, αφού όσο παρατείνεται η κατάσταση τόσο μειώνεται και η δυνατότητα μεγαλύτερης κάλυψης των υφιστάμενων απωλειών. Οι δύο εβδομάδες καραντίνας που πέρασαν «έκοψαν» 1,2 δισ. ευρώ από τα ταμεία, ενώ το κόστος για έναν μήνα lockdown φτάνει τα 3 δισ. ευρώ συνολικά, εκ των οποίων τα 750 εκατ. περίπου αποτελούν χασούρα από το λιανεμπόριο.

«Αν αρχίσει από τον Μάρτιο η επανεκκίνηση, τότε θα είμαστε πιο κοντά στους στόχους του προϋπολογισμού», είπε ο υπουργός, για να συμπληρώσει ότι ήδη το «μέγεθος της επιβάρυνσης σε επίπεδο πρωτογενούς πλεονάσματος από τα μέτρα στήριξης φτάνει στα 4 δισ. ευρώ», ενώ «δεν έχουμε επαρκή δεδομένα για το 2021 και δεν ξέρουμε πώς θα λειτουργήσει η οικονομία ακόμη για το β’ 15ήμερο του Μαρτίου».

Η αγωνία στο υπουργείο Οικονομικών για τις εξελίξεις στο μέτωπο της πραγματικής οικονομίας βρίσκεται μετά το κόκκινο, καθώς το νέο κύμα σκληρού lockdown διαιωνίζει τον υφεσιακό κύκλο στο πρώτο τρίμηνο του έτους και το μεγάλο ερώτημα είναι πόσο ισχυρό θα είναι το πλήγμα.

Σύμφωνα με τα αρμόδια στελέχη, το στοίχημα της αντιστροφής της πτωτικής πορείας έχει χαθεί τους τρεις πρώτους μήνες και πλέον το ξεκίνημα της ανάκαμψης μετατίθεται για επόμενους μήνες έως τον Ιούνιο. Αν το λιανεμπόριο και η εστίαση «ανεβάσουν ρολά», θα περιοριστούν δραστικά η ένταση και η έκταση των ζημιών από την επιδημιολογική κρίση και ταυτόχρονα θα δοθούν βαθιές ανάσες στα κρατικά ταμεία.

Ομως η επαναφορά στην κανονικότητα δεν αρκεί για να διασφαλιστεί η επίτευξη ρυθμού ανάπτυξης τουλάχιστον στην περιοχή του 3,5%, αν και η Εθνική Τράπεζα διατηρεί την αρχική πρόβλεψη της κυβέρνησης για ταχύτητες 4,7% φέτος. Σύμφωνα με τους αναλυτές της τράπεζας, τα μέτρα στήριξης στην αγορά εργασίας, οι επιστρεπτέες προκαταβολές και οι άλλες παροχές συγκράτησαν το ποσοστό ανεργίας στο 16,5% για το περασμένο έτος, αύξησαν την αποταμίευση και περιόρισαν την ύφεση κατά 6 μονάδες.

Βαρόμετρο για φέτος αποτελεί η πορεία του θερινού τουρισμού, που παραδοσιακά έχει μεγάλο μερίδιο συμμετοχής στο ΑΕΠ, με την άμεση και έμμεση συμβολή του να φτάνει το 30%.

Το βασικό σενάριο του υπουργείου Οικονομικών προβλέπει ότι οι τουριστικές εισπράξεις φέτος θα κινηθούν στο 50%-60% εκείνων του 2019, δηλαδή τα έσοδα θα φτάσουν τα 9-10 δισ. ευρώ από 4 δισ. ευρώ πέρυσι, ενώ σύμφωνα με το δυσμενές σενάριο, αν οι εισπράξεις περιοριστούν στο 40% (7- 8 δισ. ευρώ), οι απώλειες σε σχέση με το 2019 θα ξεπεράσουν τα 10 δισ. ευρώ, κατεβάζοντας κατά 1,5% την ταχύτητα της ανάπτυξης.

Πολλές ελπίδες εναποτίθενται στην εισροή κονδυλίων από το Ταμείο Ανάκαμψης το οποίο θα έχει καθαρή στόχευση στην υλοποίηση πράσινων και ψηφιακών σχεδίων, ενώ θα ενισχύει την ανάπτυξη των εξαγωγών και γενικά την εξωστρέφεια της ελληνικής οικονομίας.