Οι συνταξιούχοι, τα αναδρομικά, οι εφέσεις και τα δικαστικά έξοδα

Με την αίτηση στον ΕΦΚΑ για τα αναδρομικά να αποτελεί μόνο νομικό βήμα για την αναστολή της παραγραφής συνεχίζεται η αναταραχή στις τάξεις των συνταξιούχων σχετικά με τις παράνομες περικοπές στις συντάξεις που έγιναν το 2012. Παρότι ήδη από το 2015 έχει εκδοθεί η σχετική απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, τώρα «ξύπνησε» ο κύριος όγκος των 2,6 εκατομμύριων συνταξιούχων, καθώς εκδόθηκαν οι πρώτες αποφάσεις υπέρ συγκεκριμένων ανθρώπων που είχαν προσφύγει.

Ωστόσο, όπως εκτιμούν ειδικοί επί της κοινωνικής ασφάλισης, η κατάθεση αγωγής διεκδίκησης των αναδρομικών δεν αποτελεί πανάκεια για όλους τους συνταξιούχους. Ο λόγος είναι ότι για κάποιους είναι πολύ μικρά τα διεκδικούμενα ποσά, σε τέτοιο σημείο που ενδέχεται να μη συμφέρει η προσφυγή στη Δικαιοσύνη.

Πρέπει να συνυπολογιστεί η δικομανία του ελληνικού Δημοσίου, η οποία είναι τέτοια που θα εκτοξεύσει στα ύψη το τελικό κόστος. Είναι σαφές ότι όλες οι υποθέσεις ενδέχεται να φτάσουν ακόμη και στα ανώτατα δικαστήρια (ΣτΕ ή Αρειος Πάγος), αφού πρώτα έχουν περάσει από τα πρωτοδικεία ή ειρηνοδικεία και βέβαια από τα αντίστοιχα εφετεία. Ετσι, τα έξοδα για τη δικαστική διεκδίκηση μπορεί να ξεπερνούν την επιστροφή των αναδρομικών. Επ’ αυτού μπορούμε να διακρίνουμε δύο κατηγορίες συνταξιούχων:

■ Αυτούς που η σύνταξή τους πριν από τις παράνομες περικοπές των Κουτρουμάνη και Βρούτση το 2012 ξεπερνούσαν τα 1.000 ευρώ μηνιαίως.

■ Αυτούς που ελάμβαναν σύνταξη μικρότερη των 1.000 ευρώ μηνιαίως.

Βέβαια, το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους (ΝΣΚ) έχει αποφανθεί και δεν κρίνει σκόπιμη την κατάθεση εφέσεων επί πρωτόδικων αποφάσεων που αφορούν τα αναδρομικά. Στην ίδια γραμμή κινείται και η ΕΕΔ (Ενωση Εμμισθων Δικηγόρων, μέλη της οποίας είναι και οι νομικοί σύμβουλοι του ΕΦΚΑ), η οποία υποστηρίζει ότι δεν ευσταθούν οι ισχυρισμοί της κυβέρνησης πως το Δημόσιο υποχρεούται να ασκεί εφέσεις επί των πρωτόδικων αποφάσεων που δικαιώνουν συνταξιούχους.

Η θέση της κυβέρνησης, υποστηρίζει η ΕΕΔ, δεν βρίσκει έρεισμα στη νομοθεσία παρά μόνο σε μια παλαιά εγκύκλιο του υπ. Οικονομικών, η οποία ελέγχεται για τη νομιμότητά της και αφορά υποθέσεις φοροδιαφυγής. Αντίθετα, σύμφωνα με την ΕΕΔ, «υπάρχει υποχρέωση σεβασμού ιδίως των Ανώτατων Δικαστηρίων που κρίνουν αντισυνταγματικές διατάξεις.

»Η Πολιτεία οφείλει να μην υποβάλλει τον διοικούμενο σε πολυέξοδους δικαστικούς αγώνες για θέματα που έχουν κριθεί νομολογιακά. Υπάρχει υποχρέωση της Δημόσιας Διοίκησης (από το ρητά προβλεπόμενο “καθήκον αληθείας”) να μην ασκεί προφανή αβάσιμα και αστήρικτα ένδικα μέσα».

Μάλιστα, το 2011 λόγω άσκησης αβάσιμων ένδικων μέσων, το ΣτΕ επέβαλε πρόστιμο 700 ευρώ στο τ. ΙΚΑ.

Ωστόσο, η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης έχει αντίθετη άποψη και ήδη έχει καταθέσει σχετικές εφέσεις επί πρωτόδικων αποφάσεων. Συνεπώς, όλα πρέπει να συνυπολογιστούν προτού κάποιος προσφύγει στη Δικαιοσύνη για τη διεκδίκηση των αναδρομικών του.