Λίγες ημέρες έχουν απομείνει μέχρι τη Σύνοδο Κορυφής της Ε.Ε. (20 – 21 Οκτωβρίου), κατά την οποία, όπως, τουλάχιστον, διαφημίζουν οι Βρυξέλλες θα ανακοινωθούν νέες πρωτοβουλίες για την ενεργειακή κρίση.
Την ώρα που ο χειμώνας πλησιάζει απειλητικά σε όλη την ήπειρο και η υπομονή των πολιτών αρχίζει να τελειώνει, η πρόεδρος της Κομισιόν, υποσχέται νέο πακέτο μέτρων για την ενέργεια.
Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, με ένα tweet, τοποθετήθηκε για τη σημερινή τηλεδιάσκεψη σημειώνοντας «καλή συζήτηση στην τηλεδιάσκεψη για την ενέργεια με μέλη του σώματος των επιτρόπων. Σημειώθηκε ικανοποιητική πρόοδος όσον αφορά στην εφαρμογή του οδικού χάρτη που παρουσιάστηκε στους ηγέτες στην άτυπη σύνοδο κορυφής στην Πράγα για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών της ενέργειας. Θα εγκρίνουμε ακόμη ένα πακέτο νομοθετικών προτάσεων στην επόμενη συνεδρίαση του κολεγίου μας, την Τρίτη».
Στην πραγματικότητα, όμως, η πιθανή παρέμβαση της Ε.Ε. στις ενεργειακές αγορές, κυρίως στο φυσικό αέριο, παραμένει ασαφής, την ώρα που ευρωπαϊκές κυβερνήσεις συνεχίζουν να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες μονομερώς.
Την περασμένη εβδομάδα στην Πράγα, οι υπουργοί Ενέργειας, δεν βρήκαν τη «χρυσή τομή» για την επιβολή ενός ανώτατου ορίου τιμών σε επίπεδο χονδρικής. Αυτή είναι μια πρόταση που στηρίζουν 17 κράτη-μέλη, ανάμεσά τους και η Ελλάδα που πιέζει προς αυτή την κατεύθυνση, όμως η Κομισιόν δεν δείχνει διατεθειμένη να την κάνει δεκτή.
H Eπιτροπή θα προτείνει λύσεις που καθησυχάζουν τις ανησυχίες των χωρών (όπως η Γερμανία) για τον ενεργειακό εφοδιασμό και που έχουν «τη μέγιστη συναινετική υποστήριξη», όπως είπε η Επίτροπος Ενέργειας, Κάντρι Σίμσον.
Μεταξύ των λύσεων που αναμένεται να προτείνει η Επιτροπή είναι η παρέμβαση στο δείκτη αναφοράς του φυσικού αερίου στην Ευρώπη (TTF). «Ο δείκτης αναφοράς δεν είναι αντιπροσωπευτικός της πραγματικότητας στην αγορά ενέργειας και φουσκώνει τεχνητά τις τιμές», είχε δηλώσει η Κ. Σίμσον.
Παράλληλα, η Επιτροπή θεωρεί ότι προτιμότερη επιλογή από ένα ανώτατο όριο στην τιμή των εισαγωγών φυσικού αερίου, είναι η διαπραγμάτευση με τις χώρες που προμηθεύουν φυσικό αέριο την ΕΕ για χαμηλότερες τιμές. Η ιδέα αυτή βρίσκει σύμφωνες τη Γερμανία και την Ολλανδία.
Μια άλλη λύση που προωθεί η Επιτροπή είναι το πλαφόν στην τιμή του φυσικού αερίου που χρησιμοποιείται μόνο για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Πρόκειται για το μοντέλο που εφαρμόζουν η Ισπανία και η Πορτογαλία, το οποίο ωστόσο δεν επιθυμούν χώρες όπως η Ελλάδα, το Βέλγιο και η Ιταλία γιατί επιβαρύνει τους κρατικούς προϋπολογισμούς. Ωστόσο το μέτρο αυτό το υποστηρίζει η Γαλλία.
Η Επιτροπή σκοπεύει επίσης να τονίσει την ανάγκη περαιτέρω μείωσης της ζήτησης φυσικού αερίου. «Δεν πρόκειται για μια ελκυστική επιλογή, αλλά για μια αναγκαιότητα για την εξασφάλιση της ασφάλειας του εφοδιασμού», προειδοποίησε η Επίτροπος Ενέργειας. Για να γίνει αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει το ενδεχόμενο να ενεργοποιηθεί ο συναγερμός σε επίπεδο ΕΕ, ο οποίος καθιστά υποχρεωτικό τον στόχο της μείωσης της ζήτησης αερίου κατά 15%.
Τέλος, στο πακέτο με τις προτάσεις της Επιτροπής θα περιλαμβάνεται και η διευκόλυνση των κοινών αγορών φυσικού αερίου, με στόχο την πλήρωση των αποθεμάτων φυσικού αερίου για τον επόμενο χειμώνα. Η συλλογική αγοραστική δύναμη της ΕΕ θα περιορίσει τις τιμές της αγοράς φυσικού αερίου, όπως είχε γίνει με τα εμβόλια κατά του Covid19. «Είναι σαφές ότι θα αγοράσουμε το φυσικό αέριο για τον επόμενο χειμώνα μαζί μέσω της κοινής πλατφόρμας αγορών της ΕΕ», δήλωσε ο Τσέχος υπουργός Βιομηχανίας και Εμπορίου, Γιόζεφ Σικέλα.
Η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που θα παρουσιαστεί στις 18 Οκτωβρίου θα επικεντρωθεί στη μείωση των τιμών του φυσικού αερίου και θα αποτελέσει τη βάση της συζήτησης των ευρωπαίων ηγετών στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 20 και 21 Οκτωβρίου.
Παράλληλα, η Επιτροπή εργάζεται για να υποβάλει ως το τέλος του έτους, τις προτάσεις της, για μια εις βάθος μεταρρύθμιση των αγορών ενέργειας, με στόχο την αποσύνδεση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας από αυτές του φυσικού αερίου.
