Βουτιά βάθους 15% σημείωσε χθες η τουρκική λίρα καθώς ο Ταγίπ Ερντογάν επιμένει να… διδάσκει οικονομία. Το τουρκικό νόμισμα υποχώρησε έως τις 13,45 λίρες ανά δολάριο (14,41 λίρες ανά ευρώ), σημειώνοντας ιστορικό χαμηλό για 11η συνεχόμενη συνεδρίαση. Από την αρχή της περασμένης εβδομάδας η λίρα υποχωρεί κατά 26%, ενώ συνολικά φέτος έχει χάσει περίπου το 45% της αξίας της. Αιτία της καθίζησης είναι η ανορθόδοξη πολιτική στην οποία έχει υποχρεώσει την Κεντρική Τράπεζα της γειτονικής χώρας ο Τούρκος πρόεδρος.
Ο Ερντογάν πιστεύει ακράδαντα ότι μειώνοντας τα επιτόκια η τουρκική Κεντρική Τράπεζα θα τονώσει τις εξαγωγές, τις επενδύσεις, την οικονομική ανάπτυξη και την απασχόληση. Ωστόσο τα χαμηλότερα επιτόκια αυξάνουν και τις τιμές των εισαγομένων τροφοδοτώντας τον πληθωρισμό, ο οποίος αγγίζει αυτή τη στιγμή το 20%, ενώ από την άλλη επιταχύνουν την υποτίμηση του εγχώριου νομίσματος, ροκανίζοντας τα εισοδήματα και τις αποταμιεύσεις των πολιτών.
Κατ’ εντολή του Ερντογάν η Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας έχει μειώσει από τον Σεπτέμβριο τα βασικά επιτόκια κατά συνολικά 400 μονάδες βάσης. Η τελευταία μείωση ήταν την περασμένη Πέμπτη, κατά 1% στο 15%, πολύ κάτω δηλαδή από τον πληθωρισμό. Η ανορθόδοξη κίνηση σε μια περίοδο που οι περισσότερες Κεντρικές Τράπεζες του κόσμου αναζητούν το σφίξιμο της νομισματικής πολιτικής στηρίχθηκε την περασμένη Δευτέρα με… διάλεξη για Νόμπελ από τον Ερντογάν.
«Είδαμε ότι η θεωρία πως ο πληθωρισμός μπορεί να μειωθεί μόνο με νομισματική σύσφιγξη δεν έχει βάση παρά μόνο στις κλειστές οικονομίες. Απορρίπτω τις πολιτικές που θα συρρικνώσουν οικονομικά τη χώρα μας με τον τρόπο που οι οικονομολόγοι θέλουν, θα την αποδυναμώσουν και θα καταδικάσουν τον λαό μας στην ανεργία, την πείνα και τη φτώχεια», είπε ο «σουλτάνος», βάζοντας τα… γυαλιά στους οικονομολόγους. Τόνισε ακόμη ότι «οι εχθροί της χώρας έχουν παίξει παιχνίδια πάνω από τη λίρα στο παρελθόν μόνο για να αποτύχουν» και υποσχέθηκε ότι όπως έβγαλε την Τουρκία από «τις τόσες παγίδες και ατυχίες στο παρελθόν», έτσι και τώρα «με τη βοήθεια του Αλλάχ και την υποστήριξη του λαού η χώρα θα βγει νικήτρια από αυτόν τον οικονομικό πόλεμο ανεξαρτησίας».
Ο Ερντογάν έχει από καιρό ενστερνιστεί την ανορθόδοξη άποψη ότι τα υψηλά επιτόκια προκαλούν πληθωρισμό. Την άποψη αυτή επέβαλε μάλιστα στην Κεντρική Τράπεζα, απολύοντας τρεις διοικητές κεντρικών τραπεζών τα τελευταία δυόμισι χρόνια. Οι… προδότες οικονομολόγοι από την πλευρά τους θεωρούν το πείραμα του Ερντογάν απερίσκεπτο, αν όχι γελοίο και βέβαια τέλεια συνταγή για τη διάβρωση των κερδών και των αποταμιεύσεων του Τούρκων πολιτών. Οι περισσότεροι εκτιμούν δε ότι πολύ σύντομα θα χρειαστούν επείγουσες αυξήσεις των επιτοκίων προκειμένου να αντιμετωπιστεί η κατάσταση.
