Παζάρι, μαγείρεμα και νέρωμα των αρχικών προτάσεων υποδεικνύει η νέα θέση της αμερικανικής κυβέρνησης για την υιοθέτηση ενός παγκόσμιου ελάχιστου φόρου στα κέρδη των πολυεθνικών επιχειρήσεων, που ωστόσο έγινε δεκτή με ενθουσιασμό χθες από τη Γερμανία.
Την Πέμπτη που πέρασε η Αμερικανίδα υπουργός Οικονομικών Τζάνετ Γέλεν διεμήνυσε ότι οι ανά τον κόσμο πολυεθνικές εταιρείες θα έπρεπε να πληρώνουν φόρο τουλάχιστον 15% για τα κέρδη τους, προσθέτοντας μάλιστα ότι οι σχετικές «συζητήσεις» που διεξάγονται αυτήν την περίοδο υπό την αιγίδα του Οργανισμού Συνεργασίας και Οικονομικής Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) «θα έπρεπε να παραμείνουν φιλόδοξες και να ωθήσουν προς έναν ακόμη υψηλότερο φορολογικό συντελεστή».
Επιχειρηματολογώντας υπέρ του φόρου αυτού, η Γέλεν είπε ότι η υιοθέτησή του θα αποθαρρύνει τη μεταφορά των κερδών από τις επιχειρήσεις σε χώρες με υπερβολικά χαμηλούς φορολογικούς συντελεστές και θα σταματήσει τον εξοντωτικό φορολογικό ανταγωνισμό των κυβερνήσεων προς τα κάτω που στεγνώνει τα δημόσια ταμεία από έσοδα.
«Η διεθνής φορολογική αρχιτεκτονική πρέπει να σταθεροποιηθεί, οι παγκόσμιοι όροι ανταγωνισμού οφείλουν να είναι δίκαιοι και πρέπει να δημιουργήσουμε ένα περιβάλλον στο οποίο οι χώρες θα συνεργάζονται προκειμένου να διατηρηθούν οι φορολογικές μας βάσεις και να διασφαλιστεί ότι το παγκόσμιο φορολογικό σύστημα είναι δίκαιο και εξοπλισμένο για να καλύψει τις ανάγκες της παγκόσμιας οικονομίας του 21ου αιώνα», ανέφερε σχετική ανακοίνωση του υπουργείου της.
Την πρόταση της Γέλεν καλωσόρισε ένθερμα χθες το πρωί ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Ολαφ Σολτς, ο οποίος μίλησε «για μεγάλη πρόοδο». «Είμαστε χαρούμενοι καθώς διαφαίνεται λύση αυτό το καλοκαίρι. Η νέα κυβέρνηση στις Ηνωμένες Πολιτείες κάνει τη διαφορά, καθώς δηλώνει ότι είναι εφικτό να εφαρμοστεί ο φόρος», υπογράμμισε μεταξύ άλλων ο Σολτς σε δημοσιογράφους από τη Λισαβόνα της Πορτογαλίας όπου συναντήθηκαν χθες οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης
Ωστόσο η νέα πρόταση των ΗΠΑ για κατώτατο παγκόσμιο φόρο 15% είναι αρκετά χαμηλότερη από το 21% που είχε αρχικά προτείνει ο Τζο Μπάιντεν. Το αρχικό σχέδιο που είχε καταθέσει ο Αμερικανός πρόεδρος για τον τερματισμό του φορολογικού ανταγωνισμού προς τα κάτω προέβλεπε έναν παγκόσμιο ελάχιστο φορολογικό συντελεστή των εταιρικών κερδών στο 21%.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Tax Justice Network, ένας τέτοιος φόρος, αν εφαρμοζόταν σωστά, θα μπορούσε να αποδώσει στις κυβερνήσεις του πλανήτη κάθε χρόνο απλήρωτους φόρους ύψους μεγαλύτερου των 640 δισ. δολαρίων από τις πολυεθνικές εταιρείες. Η πρόταση αυτή όμως έχει μπει εδώ και καιρό στο… πλυντήριο του ΟΟΣΑ όπου συζητείται μια πολύ πιο «νερωμένη» εκδοχή της.
Το σχέδιο που προωθείται –αν υιοθετηθεί– θα μειώσει τους φόρους τους οποίους θα κληθούν να καταβάλλουν οι πολυεθνικές εταιρείες κατά περίπου 25% σε σχέση με το παραπάνω ποσό, ενώ την πλειονότητα των νέων εσόδων θα καρπωθούν οι κυβερνήσεις των χωρών-μελών του ΟΟΣΑ. Δηλαδή το κλαμπ των πλουσίων χωρών του πλανήτη που σήμερα –με φορολογικούς παραδείσους τύπου Λουξεμβούργου, Ολλανδίας και Ηνωμένου Βασιλείου– είναι υπεύθυνο για τα 2/3 της φορολογικής κατάχρησης των πολυεθνικών εταιρειών παγκοσμίως.
