Μπορεί οι διεθνείς εγκέφαλοι των e-shop της απάτης να είχαν την έδρα τους στη μακρινή επαρχία Φουτζιάν της Κίνας, ξεγελώντας 800.000 χρήστες του διαδικτύου, όμως και η Ελλάδα, αναλογικά με το μέγεθός της, έχει κι αυτή τους δικούς της… μικρο-απατεώνες της ηλεκτρονικής αρπαχτής. Η πλατφόρμα Skroutz, το «μεγαλύτερο marketplace στην Ελλάδα» όπως συστήνεται, αφού είναι το πρώτο σε επισκεψιμότητα και όγκο συναλλαγών, εφιστά την προσοχή στους Ελληνες καταναλωτές στο φαινόμενο «ψεύτικων και παραπλανητικών σελίδων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης», το οποίο όπως μας λέει «λαμβάνει διαστάσεις χιονοστιβάδας».
To καμπανάκι της Skroutz έρχεται μία μέρα μετά τις δημοσιογραφικές αποκαλύψεις για την «Ηλεκτρονική Απάτη του Αιώνα», μέσω του κινεζικού δικτύου που είχε στήσει τουλάχιστον 76.000 ψεύτικες ιστοσελίδες, πουλώντας δήθεν προϊόντα πολυτελείας και εισπράττοντας από τους αφελείς… χρήματα και προσωπικά δεδομένα. Οι καταγγελίες της ελληνικής εταιρείας αφορούν κυρίως αναρτήσεις από ψεύτικα προφίλ στο facebook, το instagram, το tik-tok και άλλα δίκτυα, που φέρουν παρανόμως το σήμα της Skroutz και, όπως γράφει, «επιδιώκουν, με το πρόσχημα “διαγωνισμών”, “εκκαθάρισης αποθηκών”, τεχνικών give aways αλλά και πρόσληψης προσωπικού, την απόσπαση προσωπικών δεδομένων και τραπεζικών στοιχείων».
Οπως σημειώνεται στη σχετική ανακοίνωση, η Skroutz έχει προχωρήσει σε όλες τις απαραίτητες νομικές ενέργειες κατά παντός υπευθύνου για τον οριστικό και μόνιμο αποκλεισμό των «απατηλών ιστοσελίδων» και ενημερώνει εν τω μεταξύ τους καταναλωτές να μη δίνουν τα προσωπικά τους στοιχεία σε «ύποπτα» προφίλ και ιστοσελίδες και, αν έχουν αμφιβολίες, να επικοινωνούν απευθείας με την πλατφόρμα.
Οι καταγγελίες πιθανόν να μην είναι άσχετες με το πρόσφατο άνοιγμα του ελληνικού marketplace στην αγορά των μεταχειρισμένων ειδών, η οποία ανθεί τόσο διεθνώς όσο και στην Ελλάδα. Καθώς το ηλεκτρονικό εμπόριο στα second hand συνήθως γίνεται μεταξύ ιδιωτών, είναι πιο εύκολο για έναν αετονύχη να επικαλεστεί ψευδώς ότι συνεργάζεται με ένα γνωστό marketplace για να κάμψει την καχυποψία των υποψήφιων πελατών-θυμάτων.
Τι πρέπει όμως να προσέχουν οι Ελληνες καταναλωτές για να διασφαλίσουν ότι δεν θα πέσουν θύματα απάτης στις ηλεκτρονικές τους αγορές; «Τo πρώτο που πρέπει να κάνουν για να διασφαλίσουν πως ό,τι και να γίνει δεν θα χάσουν τα λεφτά τους είναι να επιλέξουν ως τρόπο πληρωμής την πιστωτική κάρτα. Ως και 45 μέρες μετά ο καταναλωτής μπορεί να αμφισβητήσει τη συναλλαγή και να ζητήσει το ποσό πίσω στην κάρτα του», λέει στην «Εφ.Συν.» ο Μάκης Σαββίδης, αντιπρόεδρος της Ελληνικής Ενωσης Ηλεκτρονικού Εμπορίου – GRECA και εκπρόσωπος της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Ηλεκτρονικού Εμπορίου. Ο ίδιος διευκρινίζει ότι η σχετική εξασφάλιση ισχύει για τις πιστωτικές, καθώς μεσολαβεί η τράπεζα που εγγυάται την ασφάλεια της συναλλαγής.
«Οι πιο ευάλωτες είναι οι τραπεζικές καταθέσεις, μετά οι χρεωστικές και μετά οι αντικαταβολές», μας λέει, γι’ αυτό θεωρεί ότι είναι προτιμότερες οι πιστωτικές από τις χρεωστικές κάρτες, ακόμα και με τη μορφή της προπληρωμένης πιστωτικής. Ως δεύτερη ασφαλιστική δικλίδα συστήνει στον καταναλωτή να ψωνίζει από ελληνικά ηλεκτρονικά καταστήματα που γνωρίζει και να μην εμπιστεύεται αγνώστους που ισχυρίζονται ότι έχουν σχέση με κάποιο κατάστημα ή πουλάνε επώνυμα προϊόντα σε πολύ χαμηλή τιμή.
Μεταξύ ιδιωτών
«Τόσο στην Ευρωπαϊκή Ενωση όσο και στην Ελλάδα το 95% των περιπτώσεων ηλεκτρονικής απάτης αφορούν συναλλαγές μεταξύ ιδιωτών. Από τη μία πλευρά των καταναλωτών και από την άλλη κάποιων στα social media που υποδύονται ότι είναι επιχειρήσεις αλλά είναι ιδιώτες. Αγοράζεις κάτι, το πληρώνεις και δεν το παραλαμβάνεις ποτέ, ή παραγγέλνεις με αντικαταβολή και δεν έρχεται αυτό που ζήτησες». Το 85%-90% των e-shop στην Ελλάδα είναι προέκταση του φυσικού καταστήματος, μας λέει ο αντιπρόεδρος της GRECA κι αυτό αποτελεί διασφάλιση για τον καταναλωτή.
Συστήνει να προτιμώνται τα ελληνικά ηλεκτρονικά καταστήματα που είναι πιστοποιημένα με το σήμα αξιοπιστίας (Τrust Mark) το οποίο χορηγεί η Ενωση σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Ηλεκτρονικού Εμπορίου, αφού ελέγξει ότι τηρούν πλήρως την ευρωπαϊκή νομοθεσία, τις βέλτιστες πρακτικές και τον κώδικα δεοντολογίας για το ηλεκτρονικό εμπόριο, ενώ οι έλεγχοι επαναλαμβάνονται ανά έξι μήνες. Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να ελέγχουν αν στην ιστοσελίδα του ηλεκτρονικού καταστήματος δηλώνονται η έδρα της επιχείρησης, το τηλέφωνο, ο ΑΦΜ και ο αριθμός ΓΕΜΗ.
