• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    27°C 24.5°C / 28.4°C
    4 BF
    46%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    25°C 21.6°C / 25.9°C
    2 BF
    69%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    25°C 23.0°C / 25.5°C
    2 BF
    57%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    15°C 14.9°C / 14.9°C
    1 BF
    88%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    21°C 20.9°C / 22.4°C
    0 BF
    73%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    23°C 18.0°C / 23.2°C
    1 BF
    65%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    14°C 14.4°C / 19.5°C
    2 BF
    94%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    24°C 23.9°C / 23.9°C
    2 BF
    55%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    26°C 24.3°C / 26.4°C
    5 BF
    54%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    25°C 22.3°C / 24.9°C
    3 BF
    65%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    26°C 24.8°C / 26.6°C
    4 BF
    53%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    25°C 25.1°C / 25.1°C
    3 BF
    79%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.6°C / 25.6°C
    2 BF
    79%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    18°C 17.9°C / 20.1°C
    0 BF
    94%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    26°C 21.5°C / 25.6°C
    1 BF
    50%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 26.0°C / 26.8°C
    2 BF
    54%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.7°C / 27.7°C
    2 BF
    51%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 25.5°C / 25.5°C
    2 BF
    69%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    24°C 21.7°C / 24.5°C
    2 BF
    60%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    16°C 15.7°C / 15.7°C
    2 BF
    90%

Η Υψηλή Γέφυρα Σερβίων - Αλιάκμονα όπως τη βλέπουμε από τη Νεράιδα

Θοδωρής Αθανασιάδης
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Νομός Κοζάνης: Σέρβια, Βελβεντό, Νεράιδα

  • A-
  • A+

Βρισκόμαστε στην καρδιά της Μακεδονίας, στα νότια του Νομού Κοζάνης, σε εκείνο το σημείο όπου τα Πιέρια όρη ορθώνουν το ανάστημά τους ανάμεσα στους Νομούς Κοζάνης και Πιερίας και η μεγάλη επιφάνεια της τεχνητής λίμνης του Πολυφύτου χρωματίζει με το γαλάζιο της χρώμα τον χάρτη.

Η θέα από το μπαλκόνι της Νεράιδας

22 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά της Κοζάνης, συναντάμε το χωριό Νεράιδα, κυριολεκτικά να κρέμεται πάνω από την τεχνητή λίμνη που σχημάτισε ο ποταμός Αλιάκμονας, όταν ξεκίνησαν να κατασκευάζονται τα φράγματα.

Η Νεράιδα είναι ένας νεόδμητος οικισμός που δεν μπορούμε να πούμε ότι θα σας εντυπωσιάσει με την αυθεντικότητα και την αρχιτεκτονική του καλαισθησία. Όμως εδώ υπάρχουν επιλογές για διαμονή και φαγητό, ενώ παράλληλα το χωριό προσφέρει την καλύτερη θέα προς τη λίμνη του Πολυφύτου και τα αντικρινά Πιέρια όρη.

Το παλιό χωριό Νεράιδα, όπου είχαν εγκατασταθεί Μικρασιάτες και Πόντιοι πρόσφυγες, βρισκόταν χαμηλότερα, κοντά στις όχθες του ποταμού Αλιάκμονα.

Το 1972, όταν ξεκίνησαν τα έργα για την κατασκευή του φράγματος που θα δημιουργούσε τη λίμνη του Πολυφύτου, οι κάτοικοι της Νεράιδας μετεγκαταστάθηκαν ψηλότερα, στη θέση όπου βρίσκεται το σημερινό χωριό.

Το 1976, εγκαινιάστηκε η περίφημη Υψηλή Γέφυρα Σερβίων, που ήταν η μεγαλύτερη σε μήκος γέφυρα των Βαλκανίων (1372 μ.) και μία από τις μεγαλύτερες στην Ευρώπη. Όταν γέμισε νερό η λεκάνη της λίμνης, η Νεράιδα, λόγω της υπέροχης θέας της, έγινε ένας από τους πλέον δημοφιλείς προορισμούς του Νομού Κοζάνης.

Βία, βυζαντινή κληρονομιά

Περνάμε την Υψηλή Γέφυρα Σερβίων και φτάνουμε στην κωμόπολη των Σερβίων, η οποία απέχει 29 χλμ. από την Κοζάνη και βρίσκεται επάνω στον παλιό εθνικό δρόμο Κοζάνης - Ελασσόνας - Λάρισας. Η πόλη, αν και έχει κατακλυσθεί από πλήθος νεότερων, τσιμεντένιων κατασκευών, διαθέτει μια εξαιρετικά σημαντική βυζαντινή κληρονομιά.

Από το κέντρο της πολίχνης θα ανηφορίσετε για το βυζαντινό κάστρο, απ’ όπου μάλιστα θα ατενίσετε την εξαίσια θέα στη λίμνη του Πολυφύτου και στη μεγάλη γέφυρα του Αλιάκμονα που συνδέει την περιοχή με την υπόλοιπη Μακεδονία.

Η περιτειχισμένη βυζαντινή πόλη, εκτός από το ψηλότερο σημείο της (ακρόπολη) όπου ζούσε ο Δεσπότης (άρχοντας), συμπεριελάμβανε την Άνω Πόλη, όπου είχαν τα σπίτια τους οι έμποροι, οι δημόσιοι υπάλληλοι και οι αξιωματούχοι και την Κάτω Πόλη, όπου ζούσε το εργατικό δυναμικό (αγρότες, χαμάληδες, σκαφτιάδες κ.ά.).

Πιθανόν, το Κάστρο των Σερβίων να δημιουργήθηκε επί Ιουστινιανού, όμως στην ακμή του βρέθηκε κυρίως τον 11ο και 12ο αιώνα. Περιηγητές της εποχής μιλούν για μια μεγάλη πόλη, με εκκλησίες και δημόσια κτίρια. Όταν η Κωνσταντινούπολη έπεσε στα χέρια των Δυτικών, το 1204, τα Σέρβια γίνονται ένα από τα σημαντικότερα μετερίζια του νεοσύστατου Δεσποτάτου της Ηπείρου. Αργότερα πέρασαν στα χέρια των Φράγκων, των Σέρβων, για να καταλήξουν το 1393 στην κυριαρχία των Οθωμανών.

Σήμερα, εκτός από τα υπολείμματα των τειχών ενδιαφέρον παρουσιάζει η εκκλησία της Αγ. Θεοδώρας της Σερβιώτισσας, με την περίφημη λιθανάγλυφη διακόσμηση στον τάφο της αγίας, τα υπολείμματα της μεγάλης βυζαντινής βασιλικής του Αγ. Δημητρίου (11ος αι.), με τις σπάνιες τοιχογραφίες, τα ερείπια των βυζαντινών πύργων, το μοναστήρι των Αγ. Θεοδώρων και η εκκλησία του Αγ. Ιωάννη του Προδρόμου.

Περπατήστε στο φαράγγι των Σερβίων

Θοδωρής Αθανασιάδης

Σε μικρή απόσταση, ξεχωρίζει το πραγματικά εντυπωσιακό φαράγγι των Σερβίων, όπου τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει καλαίσθητες παρεμβάσεις με ένα λειτουργικό σύστημα μονοπατιών και ο ενδιαφερόμενος μπορεί, πραγματοποιώντας μια σύντομη βόλτα 40-60 λεπτών, να γνωρίσει το μεγαλύτερο μέρος του κάστρου και ταυτόχρονα να διασχίσει ένα μικρό μέρος του φαραγγιού.

Το πανέμορφο Βελβεντό

Θοδωρής Αθανασιάδης

Βελβεντός, ένα κόσμημα στα ριζά των Πιερίων

Ο Βελβεντός βρίσκεται στα ριζά των Πιερίων, 14 χιλιόμετρα βόρεια και ανατολικά των Σερβίων, σε ύψος 450 μέτρων από την επιφάνεια της θάλασσας και πολύ κοντά στις όχθες της τεχνητής λίμνης Πολυφύτου. Το όνομα του οικισμού δόθηκε, κατά την επικρατέστερη άποψη, από ελληνόφωνους Λατίνους αποίκους ή από στρατιώτες που κατάγονταν από το σημερινό Benevento της Ιταλίας, σε ανάμνηση του τόπου τους. Πιθανολογείται όμως πως κάποια σχέση υπάρχει με την αρχαία θρακική θεότητα Βένδις –αντίστοιχη της θεάς Άρτεμης– η οποία ήταν προστάτιδα της φύσης και έτρεχε στα δάση ρίχνοντας τα βέλη της.

Μπαίνοντας στον οικισμό, από την πρώτη στιγμή αντιλαμβάνεσαι ότι ο Βελβεντός είναι μια όμορφη, νοικοκυρεμένη, ορεινή πολιτεία. Με μια πιο προσεκτική ματιά, εύκολα θα ανακαλύψεις, ανάμεσα στα νεόκτιστα κτίρια, αρκετά όμορφα αρχοντικά θεσσαλομακεδονικού ρυθμού, από αυτά που κτίσθηκαν τον 18ο και 19ο αιώνα.

Στα παραδοσιακά σοκάκια του Βελβεντού

Θοδωρής Αθανασιάδης

Ευρύχωρα, δίπατα σπίτια, τετράριχτες στέγες, περίτεχνα κρεμαστά ξύλινα ζωνάρια που δένουν τους τοίχους, χαγιάτια και βαριές αυλόπορτες, σκιαγραφούν την έντονη αρχιτεκτονική φυσιογνωμία αυτού του ξεχωριστού οικισμού.

Ξεχωριστή αναφορά θα πρέπει να γίνει για τους ναούς και τα μοναστήρια της περιοχής που κοσμούν την πόλη, αλλά και τις κοντινές εξοχικές τοποθεσίες. Ιδιαίτερα αξιόλογες είναι οι άφθονες βυζαντινές και μεταβυζαντινές εκκλησίες, όπως αυτή του Αγίου Μηνά (12ος αι.), ο Άγιος Νικόλαος (16ος αι.), ο Άγιος Γεώργιος (Τσιτσιρίκη) με θαυμάσιες τοιχογραφίες του 13ου αι. και η περίφημη τρίκλιτη βασιλική της Κοίμησης της Θεοτόκου (αρχές 19ου αι.).

Οπωσδήποτε θα πρέπει να επισκεφθείτε το πλήρως ανακαινισμένο αρχοντικό «Κώστα», που φιλοξενεί τη συλλογή του Λαογραφικού Μουσείου (24643-50300).

Ολόγυρα απλώνεται η ζωογόνα φύση των Πιερίων που εκδηλώνεται με πυκνή βλάστηση, περιβόλια και κελαριστά νερά, τα οποία θαρρείς και αναπηδούν από παντού, στη βιασύνη τους να σμίξουν με αυτά της λίμνης του Πολυφύτου.

Προτάσεις για σύντομες εξερευνήσεις στη φύση

Στον καταρράκτη Σκεπασμένο: Από το Βελβεντό ζητήστε να σας δείξουν δρόμο για την τοποθεσία «Στο Σκεπασμένο», που βρίσκεται στο κατάφυτο από πλατάνια και ιτιές ρέμα της Λάφιστας. Ο τόπος είναι διαμορφωμένος και φιλικός στον επισκέπτη με σημαδεμένα μονοπάτια, κιόσκια και παγκάκια.

Στη δροσιά του βουνού: Η τοποθεσία Μετόχι με τα άφθονα πηγαία νερά βρίσκεται λίγο ψηλότερα από το κέντρο του Βελβεντού και αποτελεί προσφιλή τοποθεσία αναψυχής για ντόπιους και επισκέπτες. Υπάρχει αναψυκτήριο και εστιατόριο.

Στο βουνίσιο Καταφύγι: Από το Μετόχι ξεκινά ένας καλός, αλλά έντονα ανηφορικός, ασφαλτοστρωμένος δρόμος με αλλεπάλληλες φουρκέτες που κερδίζοντας συνεχώς υψόμετρο, φέρνει τους ενδιαφερόμενους στα υψίπεδα των Πιερίων, ενώ καταλήγει στο χωριό Καταφύγιο, σε ύψος 1.450 μέτρων (23 χλμ. από Βελβεντό). Εδώ υπάρχουν ταβέρνες και υποδομές για διαμονή.

Μια ορεινή διαδρομή που αξίζει να κάνετε: Από το Βελβεντό ακολουθήστε τον δρόμο για το μοναστήρι της Αγίας Τριάδας, πιθανόν κτίσμα του 1662, που βρίσκεται σε ύψος 950 μέτρων. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα χωριά Πλατανόρεμα και Παλιογράτσανο, που βρίσκονται ανάμεσα στα Σέρβια και στο Βελβεντό, σε σημεία με εξαίσια θέα.

📌Πού θα μείνετε

Βελβεντό:

Ξενοδοχείο «Αγνάντι», τηλ. 24640 49002, https://www.agnanti-hotel.gr/

«Εννέα Μούσες», τηλ. 24640 49012

Σέρβια:

«Hotel Kastro», τηλ. 24640 22992, https://hotelkastro.business.site/

Νεράιδα:

«Vai guesthouse», τηλ. 694 4267330, www.visitneraida.gr/vai-guesthouse-neraida

«Neraida», τηλ. 694 2408318


www.viewsofgreece.com

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΔΡΑΣΕΙΣ
Από τον Βενέτικο στον Αλιάκμονα: εξήντα χιλιόμετρα υδάτινης πορείας
Νομός Γρεβενών: Εξι ξεχωριστές στάσεις σε σημεία που θα σας φέρουν κοντά σε αυτό το μοναδικό για τα ελληνικά μεσογειακά δεδομένα παραποτάμιο οικοσύστημα
Από τον Βενέτικο στον Αλιάκμονα: εξήντα χιλιόμετρα υδάτινης πορείας
ΑΠΟΔΡΑΣΕΙΣ
Μαγικές διαδρομές με τρένο
Στο άρθρο που ακολουθεί θα σας παρουσιάσουμε τέσσερις πανέμορφες διαδρομές με τρένο που αξίζει να τις εντάξετε στις επόμενες εξορμήσεις σας.
Μαγικές διαδρομές με τρένο
ΑΠΟΔΡΑΣΕΙΣ
Κούλουμα, τρεις προτάσεις για μονοήμερη εκδρομή κοντά στην Αθήνα
Αλλάζουμε εικόνες και παραστάσεις διανύοντας λίγα χιλιόμετρα και απολαμβάνουμε τη φύση και την αρμονία της τοπιογραφίας στην Αττική και τη Βοιωτία.  
Κούλουμα, τρεις προτάσεις για μονοήμερη εκδρομή κοντά στην Αθήνα
ΑΠΟΔΡΑΣΕΙΣ
Το αρχοντικό Τσεπέλοβο
Με αφετηρία το χιονισμένο κεφαλοχώρι του Κεντρικού Ζαγοριού επιχειρούμε ευχάριστες, χειμερινές εκδρομές σε έναν τόπο όπου κόντρα στις συγκυρίες των καιρών, άνθρωποι και φύση συνυπάρχουν αρμονικά έως τώρα.
Το αρχοντικό Τσεπέλοβο

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας