Κυρίαρχος ο ρυθμός

Η ιδιαίτερα φροντισμένη τυποτεχνικά συλλογή του Νίκου Φιλντίση, με τον εξίσου ιδιαίτερο τίτλο Ολα τα αδέσποτα γατιά του ονείρου μου, είναι η τρίτη ποιητική του παρουσία∙ προηγούμενες: Το παραβάν (2012) και Υδράργυρος (2016) και οι δύο από την Οδό Πανός∙ η πρώτη μάλιστα ήταν υποψήφια για το βραβείο πρωτοεμφανιζόμενου ποιητή «Γιάννης Βαρβέρης».

Η ομορφιά της έκδοσης επισφραγίζεται με την οργανωμένη δομή και το ουσιαστικό περιεχόμενο. Λόγος λαγαρός και σαφής, ματιά τρυφερή, λυρισμός ελεγχόμενος που υπονοεί πολύ περισσότερα από όσα λέει. Εντυπωσιακός ρυθμός. Σύντομες υπολογισμένες ανάσες τα εμβόλιμα χάι-κου, που άλλοτε κλείνουν νοηματικά ως επιμύθιο το προηγούμενο ποίημα και άλλοτε εισάγουν σ’ αυτό που ακολουθεί.

Η σύνθεση, όρος πιο ταιριαστός στην περίπτωση του Φιλντίση από τη συλλογή, αποτελείται από τέσσερις έντιτλες ενότητες: I. Καθ’ εαυτόν, II Κατά κόσμον, III Κατά πόθον, IV Κατά τους ποιητές. Οι τίτλοι προϊδεάζουν για φιλοσοφική διάθεση και στοχαστική ματιά. Στην πρώτη ενότητα, το ποιητικό υποκείμενο δίνει τις συντεταγμένες του, σε μια προσπάθεια αναζήτησης ταυτότητας: ο άνθρωπος στο πράσινο περιβάλλον του, ο άνθρωπος και η θάλασσα, τα φυτά και τα ζώα, το άτομο στην οικογένεια και στον κοινωνικό περίγυρο. Στη δεύτερη, προχωρά σε υπαρξιακούς προβληματισμούς, όπου ανοίγονται μονοπάτια τόσο στη λογική όσο και στο συναίσθημα.

Το όνειρο, η θεότητα (το κρασί και το ψωμί της μετάληψης), ο μύθος και ο λόγος («οιδίπους σωτήρ»), η ιστορία και η πολιτική σ’ ένα σύμπαν ρευστό και επαναλαμβανόμενο. Στην τρίτη ενότητα, το βλέμμα εστιάζει στο σώμα και στον έρωτα. Τολμηρές αισθησιακές εικόνες, άλλοτε ευανάγνωστες και άλλοτε κρυπτικές. Η τέταρτη ενότητα, τέλος, πέρα από τα ποιήματα ποιητικής, δόμησης και αποδόμησης του στίχου, κλείνει με έναν ορισμό που τονίζει τη ζωοποιό δύναμη αλλά και τη μοναχικότητα τέχνης: «αχ/ Τέχνη / Τέχνη / όλους μάς θέλεις ζωντανούς / όλους μάς θέλεις μόνους».

Διάσπαρτες ανάμεσα στα ποιήματα, κάποτε ως μότο και άλλοτε ως πλάγιες αναφορές, οι διακειμενικές οφειλές και συνάφειες του ποιητή, από τον Ρέιμοντ Κάρβερ, τον Μπουκόφσκι και τον Φερνάντο Πεσόα μέχρι τον Τάσο Λειβαδίτη, τον Νίκο Αλέξη Ασλάνογλου, τη Ζυράννα Ζατέλη κ.ά.

Εντονη εικονοποιία αφήνει τα σημάδια της στον νου. Από τα πιο δυνατά ποιήματα το «η λύπη είναι». Ανάμεσα σε άλλες εκδοχές διαβάζουμε: «Λύπη είναι […] κι η αγκαλιά στη μοτοσικλέτα αφού / μια σωστή αγκαλιά / θέλει τα στέρνα αντικριστά». Δεν θα ήθελα να μνημονεύσω τα πιο δυνατά, κατά τη γνώμη μου, ποιήματα γιατί θα αδικήσω τα άλλα και θα διαταράξω τη γενική εικόνα μιας ισόρροπης και ισορροπημένης γραφής.