Ιστορίες συνωστισμού απεικονίζουν την κρίση

Δεκατρείς καλλιτέχνες… συνωστίζονται στην πολιτιστική πλατφόρμα εικαστικής δράσης ArtNoise στα Ανω Λαδάδικα στη Θεσσαλονίκη.

Με κεντρικό θέμα τον «συνωστισμό», άνθρωποι, ιδέες, προβληματισμοί, ζωές, αξίες, υλικά αγαθά συμπιέζονται στην εποχή της αμείλικτης κρίσης.

Πρόκειται για ένα ενδιαφέρον πολυδιάστατο καλλιτεχνικό project που δημιούργησαν καλλιτέχνες από τη Θεσσαλονίκη, θέλοντας να εκφράσουν το βίωμα του συνωστισμού.

Εγκαταστάσεις με διάφορα υλικά, πίνακες, διαδραστικές βιντεοηχητικές εγκαταστάσεις αποδίδουν τη συμπίεση της οικονομικής κρίσης, των capital controls, της προσφυγιάς, του καθημερινού αδιεξόδου, το τέλμα των ιδεών, το τέλος των χρημάτων όπως τα γνωρίζαμε.

Τρεις ιστορίες συνωστισμού. Τρεις ματιές, τρεις απεικονίσεις της καθημερινής κρίσης

«Κάθε χρόνο, χιλιάδες παιδιά, θύματα πολέμων, αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους και αφού πρώτα ταξιδέψουν, επικίνδυνα, αμέτρητα χιλιόμετρα μακριά από την πατρίδα τους, καταλήγουν να συνωστίζονται σε κέντρα “φιλοξενίας” προσφύγων», λέει η εικαστικός Μαρία Παπατζέλου που παρουσιάζει τη «Φιλόξενη Γη», μια εγκατάσταση με χώμα, ύφασμα, κερί μέσα σε τρία ξύλινα συρτάρια 30 επί 40 εκατοστά το καθένα.

«Από την αρχή που συζητήθηκε το θέμα “συνωστισμός” θέλησα να μιλήσω για τον χειρότερο συνωστισμό που μπορεί κανείς να βιώσει. Τα κέντρα συγκέντρωσης προσφύγων ή, πιο κομψά, τα κέντρα φιλοξενίας.

Μαζεμένοι χιλιάδες άνθρωποι, εκπατρισμένοι μέσα σε άθλιες συνθήκες διαβίωσης -ο απόλυτος εγκλωβισμός. Εστίασα στα παιδιά, τα απόλυτα θύματα αυτού του προβλήματος.

Μια φωτογραφία του καθηγητή στη Σχολή Καλών Τεχνών του ΑΠΘ Γιώργου Κατσάγγελου με καθήλωσε: Η εικόνα ενός νεογέννητου προσφυγόπουλου πέρσι στην Ειδομένη, αφημένου στη γη ανάμεσα σε κουβέρτες και σακούλες σκουπιδιών…».

Η Μαρία Παπατζέλου γεννήθηκε στη Γερμανία, μεγάλωσε στη Λάρισα και τώρα ζει και εργάζεται στη Θεσσαλονίκη.

Εχει παρουσιάσει τη δουλειά της σε πέντε ατομικές εκθέσεις και έχει πάρει μέρος σε ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

Εχει κάνει τη σκηνογραφία σε δύο ταινίες μικρού μήκους («Πορεία» και «Αγαπημένη πόλη» του Στ. Παρχαρίδη) και σε πολλά θεατρικά έργα σε συνεργασία με την Εταιρεία Θεάτρου Β. Ελλάδος «Μαίωτρον».

Ο «Συνωστισμός» του Θάνου Καρώνη

«Αλληλοσπρώξιμο σωμάτων. Σαν μια ακατάσχετη θάλασσα με υπόγεια ρεύματα μίας ή περισσοτέρων κατευθύνσεων. Ο ώμος μου είναι καρφωμένος ανάμεσα στις ωμοπλάτες του μπροστινού, ο αγκώνας μου πιέζει το στομάχι του διπλανού και ένας άλλος αγκώνας το δικό μου. Η λεκάνη μου εγκλωβισμένη από λεκάνες άλλων, μπορεί μετά βίας μια συστροφή λίγων μοιρών…», λέει ο Θάνος Καρώνης, εμπνευστής της έκθεσης, περιγράφοντας το έργο του.

«Ολοι μαζί πάμε. Πού πάμε; Ελπίζουμε, ευχόμαστε, ονειρευόμαστε. Ερμαια της κοινής μας πεποίθησης ότι αναζητούμε το καλύτερο. Θα βρούμε, θα βγούμε στο καλύτερο, γι’ αυτό σπρώχνουμε, αγωνιούμε και αγωνιζόμαστε με το σώμα μας, εφαπτόμενο, αγκαλιασμένο με άλλα σώματα που σχεδόν δεν είναι πια σώματα παρά κινούμενα εμπόδια μπρος στον στόχο μας…

Καμιά φορά ξεχνάω ότι συν-πάσχουμε και παλεύω, παραμερίζω, απωθώ. Φωνές, αγγίγματα, σωματικές μυρωδιές, αντιπαλέματα και αλληλοβοήθεια. Μια αλλοπαρμένη, φουρτουνιασμένη θάλασσα.

Ενα κουβάρι που λύνεται και δένεται ξανά. Πού είναι η άκρη του, η αρχή, το τέλος; […]

Βαθιά στο μυαλό μου σφηνωμένος ο στόχος με καθοδηγεί. Τυφλά και θολωμένος υπακούω σαν σε ένστικτο. Γίνομαι περισσότερο ζώο ή περισσότερο άνθρωπος; Γίνομαι πράγματα που δεν ήξερα ότι είμαι.

Είμαι ακόμα εγώ; Ισως ναι. Ισως όχι. Ισως είμαι απλώς πλήθος πια. Πλήθος συνωστισμένο…».

Ο Θάνος Καρώνης γεννήθηκε στους Γόννους Λάρισας. Ζει στη Θεσσαλονίκη. Σπούδασε Μαθηματικά στο ΑΠΘ.

Η γλυπτική αποτελεί το κύριο μέρος της εικαστικής του δουλειάς, την οποία εκθέτει ατομικά ή ομαδικά από το 1984.

Από το 2004 συμμετέχει και σε συμπόσια-εργαστήρια γλυπτικής σε μάρμαρο και ξύλο.

Το Αυγό/The EgG

Στο έργο της Σύνθιας Γεροθανασίου επιχειρείται η αποδόμηση ενός αυγού Fabergé, σύμβολο πλούτου και ομορφιάς, αφού αυτού του είδους τα αυγά ήταν ολόχρυσα και διακοσμημένα με πολύτιμους λίθους, μαργαριτάρια και φυσικά απόκτημα μιας εξαιρετικά περιορισμένης οικονομικής ελίτ.

Μόνο που το συγκεκριμένο αυγό είναι διακοσμημένο με λευκά και χρυσά δόντια, ενώ το εσωτερικό του αναδημιουργείται και αναπαριστά έναν… ειρωνικό βωμό.

«Μετατρέποντας το αυγό σε ένα σαρκαστικό αντικείμενο που καταβροχθίζει και καταβροχθίζεται γίνεται ένα ειρωνικό σχόλιο στο σύστημα αξιών μας που επωάζει και γεννά το άθλιο αυτό ξεδόντιασμα», λέει η Σύνθια Γεροθανασίου που παρουσιάζει το πρωτότυπο αυτό σχόλιο των ενεχυροδανειστηρίων της οικονομικής κρίσης.

Η Σύνθια Γεροθανασίου είναι εικαστική καλλιτέχνις, απόφοιτος της Σχολής Καλών Τεχνών του ΑΠΘ. Στο ενεργητικό της έχει πολλές ατομικές και ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

Εργα της έχουν διακριθεί σε διεθνείς καλλιτεχνικές διοργανώσεις και φεστιβάλ.