Σπάνια, αν όχι απολύτως σπάνια, θεατρικές ομάδες γράφουν ένα πραγματικά καλό έργο. Οχι περίπου καλό, όχι κάπως καλό, αλλά πραγματικά καλό. Με θέμα, στοιχεία έρευνας, χιούμορ, δράση, πλοκή και ξάφνιασμα – τουτέστιν ανατροπή. Η θεατρική ομάδα «Τροχιές» το πέτυχε. Εχουμε, ευτυχώς, και άλλα παραδείγματα στη φετινή θεατρική περίοδο, ωστόσο τώρα θα ασχοληθούμε με τις τροχιές που χαράζουν οι «Τροχιές» και αναφέρομαι συγκεκριμένα στου μετρό τις τροχιές, που δεν λένε να γίνουν ποτέ αληθινές.
Η παράσταση «Προσοχή: εκτελούνται έργα!» είναι βασισμένη στην ιστορία του μετρό της Θεσσαλονίκης, η οποία έχει ήδη αποκτήσει τη δική της προϊστορία. Τα παιδιά είναι από τη Θεσσαλονίκη, όλα νέοι ηθοποιοί καταπληκτικοί (υπάρχουν και τέτοιοι τελικά, δίχως να έχουν πατέρα ακαδημαϊκό και όνομα τρανταχτό ή τηλεοπτικό) και έχουν βιώσει όλα όσα δραματοποιούν επί σκηνής. Οπως το… πόσο άμεση σχέση μπορεί να έχει η κατασκευή του μετρό με το να γίνει κάποιος ηθοποιός. Κι όμως έχει!
Στο σημείο αυτό, θα πούμε μια μικρή ιστορία: Πριν από 46 χρόνια, πίσω στο μακρινό (ούτε καν) 1978 η τότε κυβέρνηση Καραμανλή, υπό την πρωθυπουργία του Καραμανλή, του ίδιου ανθρώπου που από τη δεκαετία του ‘50 είχε αρχίσει να καταστρέφει με τις υπουργικές του αποφάσεις τον πρωτογενή παραγωγικό τομέα της χώρας (με αποτέλεσμα σήμερα να εισάγουμε το 95% των προϊόντων), αποφάσισε να βάλει στον εθνικό προϋπολογισμό τη χρηματοδότηση του μετρό της Θεσσαλονίκης. Το 1978.
Το 1986 άνοιξε η τρύπα, γνωστή έως τα σήμερα ως η «τρύπα του Κούβελα». Γιατί άμα είσαι σωστός πολιτικός, αφήνεις και σωστές παρακαταθήκες. Η Εγνατία περιορίστηκε σε δύο λωρίδες, άρχισαν να σκάβουν, έφτιαξαν μέσα σε δύο χρόνια μία τρύπα και έως τώρα εκεί είναι, τη βλέπουμε και χαιρόμαστε τις πολιτικές επιλογές μας ως χώρα. Ο Σωτήρης Κούβελας, αφού έφτιαξε την τρύπα του, παραχώρησε το έργο στη νεοϊδρυθείσα Δημοτική Τηλεόραση Θεσσαλονίκης. Ο,τι να ‘ναι; Ο,τι να ‘ναι. Αποτέλεσμα, να μπαίνουν νερά, να μη συνεχιστεί κανένα έργο και εξαιτίας της σήραγγας να αυξηθεί η στάθμη των υδάτων στα θεμέλια του Πολυτεχνείου, ενώ από τότε έως σήμερα λειτουργούν καθημερινά αντλίες που απομακρύνουν τα νερά. Και αυτό θα πει «ανάπτυξη»: μία δουλειά – δέκα ζημιές – εν τέλει, μόνο ζημιές.
Φτάνουμε στο 1992: ανακοινώνεται πως τα έργα θα ξαναρχίσουν.
2000: ανακοινώνεται πως το μετρό είναι προτεραιότητα, καθώς εξαιτίας της EXPO που ετοιμαζόταν, θα αυξάνονταν οι επισκέπτες, που θα έφταναν τα 4 εκατομμύρια.
2006: βαφτίζονται οι δύο μετροπόντικες. Ονοματοδοσία μεν, με παπάδες δε. Ανακοινώνουν πως το 2012 το έργο θα παραδοθεί – την ίδια χρονιά που θα έκλειναν 100 χρόνια από την απελευθέρωση της πόλης.
2007: εξαιτίας των έργων, κλείνουν δρόμοι, το μποτιλιάρισμα γίνεται καθημερινότητα και τα καταστήματα αρχίζουν να δηλώνουν 60% πτώση των εσόδων τους, καθώς είναι δύσκολα προσεγγίσιμα από τους πελάτες. Οι ληστείες αυξάνονται, καθώς παντού υπάρχουν τσίγκοι που κρύβουν προσόψεις και εισόδους.
2008: οι μετροπόντικες αλλάζουν όνομα. Από «Κάσσανδρος» και «Θεσσαλονίκη» λέγονται «Κωστίκας» και «Γιωρίκας».
2009: η «Αττικό Μετρό» ανακοινώνει πως δεν θα υπάρξει καμία καθυστέρηση, πως δεν θα χαθεί ούτε ένα ευρώ κοινοτικής χρηματοδότησης.
2010: δύο χρόνια πριν ολοκληρωθεί το έργο, η κυβέρνηση παραδέχεται πως έχει κατασκευαστεί μόλις το 14,5% του έργου.
2011: κλείνει μεγάλο μέρος της οδού Δελφών. Τα προβλήματα αυξάνονται. Η αιτιολόγηση είναι: «Θα είναι για λίγο».
2012: κανένα μετρό δεν παραδίδεται.
2013: ανοίγει το ζήτημα της μεταφοράς των αρχαίων.
2017: η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ κλείνει το ζήτημα της μεταφοράς (δηλαδή της βίαιης, εγκληματικής απόσπασης των αρχαίων της Βενιζέλου) αποφασίζοντας πως θα παραμείνουν εκεί που είναι.
2019: η κυβέρνηση Μητσοτάκη ξανακλείνει το ζήτημα, αποφασίζοντας τη μεταφορά και βίαιη απόσπαση των αρχαίων. Παρά τις δεκάδες εκκλήσεις επιστημόνων διεθνούς κύρους, η κ. Μενδώνη είναι ακλόνητη στη θέση της. Εν τω μεταξύ, οι εργολάβοι αποζημιώνονται για τις καθυστερήσεις με εκατομμύρια. Το μέχρι τώρα κόστος λόγω των καθυστερήσεων έχει ξεπεράσει το 1,3 δισ. ευρώ.
2024: ο Κ. Μητσοτάκης ανακοινώνει πως το μετρό θα παραδοθεί στις 30 Νοεμβρίου.
Η παράσταση «Προσοχή: εκτελούνται έργα!» δεν είναι μόνο βασισμένη σε πραγματικά γεγονότα και μαρτυρίες. Δεν είναι μόνο ένα καλογραμμένο έργο, με σοβαρό χιούμορ, που σε κάνει να γελάς με την ψυχή σου. Δεν φέρει μόνο υπέροχες ερμηνείες από νέα παιδιά. Δεν έχει μόνο ένα από τα καλύτερα προγράμματα θεατρικής παράστασης που έχουμε δει (αξίζει να το αγοράσετε). Πέρα και πάνω από αυτά είναι μια παράσταση «σταθμός». Αλλά όχι του μετρό…
♦ Ακόμη δύο παραστάσεις στην Αθήνα (αν και ελπίζουμε σε περισσότερες): 23, 24/10 στις 21.15 στο θέατρο Olvio (Ιερά Οδός 67 & Φαλαισίας 7, τηλ. 2103414118) και 20, 25, 26, 27, 28/10 (στις 21.00 και Κυριακές στις 20.00) στο Metropolitan: The Urban Theater (Βασ. Ολγας 65 & Φλέμινγκ 2, τηλ. 2311284773) στη Θεσσαλονίκη.
Προπώληση και στο www.more.com.
Παίζουν οι: Δημήτρης Γούλιος, Μαρία Καραγκιοζίδου, Βασίλης Μπόγδανος, Χάρις Σερδάρη, Σοφία Στυλιανού και ο μουσικός Γρηγόρης Λιόλιος.
