Μια εβδομάδα πριν, χαζεύοντας το «Σαν Σήμερα», μου ήρθε κεραμίδα! 29 Απριλίου του 1863 γεννήθηκε στην Αλεξάνδρεια κι εκεί πέθανε στις 29 Απριλίου του 1933 ο Κωνσταντίνος Καβάφης. Που, αν η Ακρόπολη είναι ο ένας ακρογωνιαίος λίθος του πολιτισμού που θεωρούμε ότι κληρονομήσαμε, ο Καβάφης είναι ο άλλος. Και που, αν κάτι ανασύρουν αντανακλαστικά οι ξένοι όταν ακούν για ελληνικό πολιτισμό, είναι πρώτα αυτά. Ακρόπολη και Καβάφης -και ύστερα όλα τα υπόλοιπα…
Σήμερα, είναι, λοιπόν 160 χρόνια από τη γέννηση του Μεγάλου Αλεξανδρινού και 90 από τον θάνατό του. Αλλά είδατε να υπάρξει εγκαίρως αντίδραση από το ΥΠΠΟ; Οχι. Διότι ο Καβάφης μαζί με το αρχείο του έχει εκχωρηθεί στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση.
Η οποία ως ιδιωτικό ίδρυμα καλά κάνει και ασχολείται και με τον Καβάφη και με την Ακρόπολη και με τη διαχείριση των δύο brand names του ελληνικού πολιτισμού. Και αφού ουδείς κρατικός παράγοντας αντιδρά, αντίθετα μάλιστα, καλά έκανε και ανέλαβε να μετατρέψει το νεοκλασικό της οδού Φρυνίχου 16, στην Πλάκα, σε Μουσείο Καβάφη, ώστε να στεγαστούν το Αρχείο του και προσωπικά του αντικείμενα.
Καλά έκανε, επίσης, και ανέλαβε τη ριζική ανακαίνιση του σπιτιού του ποιητή στην Αλεξάνδρεια «σε συνεργασία με το Ελληνικό Ιδρυμα Πολιτισμού, το οποίο το διαχειρίζεται», αλλά που θεώρησε ότι δεν οφείλει να ενημερώσει κανέναν άλλον για αυτά τα φιλόδοξα σχέδια. Τα μαθαίνουμε έτσι, παρεμπιπτόντως, από ρεπορτάζ και δηλώσεις της «Εύας Μανιδάκη, που μαζί με τον Θανάση Δεμίρη και το γραφείο τους Flux Office είναι οι αρχιτέκτονες που διαμορφώνουν και τους δύο χώρους». Οταν όλα θα είναι έτοιμα, στην Αθήνα θα φιλοξενούνται επίσης πολιτιστικές δράσεις και εκθέσεις με αναφορά στον ποιητή.
Αυτά πάλι τα λέει η Εφη Τσιότσιου, εκτελεστική διευθύντρια και διευθύντρια παιδείας του Ιδρύματος Ωνάση. Το πρόβλημα, όμως, όπως είπα, δεν είναι ότι τα λέει η κ. Τσιότσιου, αλλά ότι δεν τα λέει το ΥΠΠΟ. Που σιώπησε και για την επέτειο. Σου λέει «δική μου δουλειά είναι;» Σωστά. Διότι, όπως έλεγε κι ο Καβάφης, «(…)
Σ’ ό,τι δουλειά με βάλουν θα πασχίσω
να είμαι στην χώρα ωφέλιμος. Aυτή είν’ η πρόθεσίς μου.
Aν πάλι μ’ εμποδίσουνε με τα συστήματά τους–
τους ξέρουμε τους προκομένους: να τα λέμε τώρα;
αν μ’ εμποδίσουνε, τι φταίω εγώ».
