Η βιώσιμη διαχείριση

«Το τοπίο της Ευρώπης αλλάζει. Οι πόλεις και οι υποδομές τους επεκτείνονται σε παραγωγικές γεωργικές εκτάσεις, κατακερματίζοντας το τοπίο σε μικρότερα τμήματα και επηρεάζοντας την άγρια πανίδα και τα οικοσυστήματα.

Εκτός από τον κατακερματισμό του τοπίου, η γη και το έδαφος της Ευρώπης αντιμετωπίζουν διάφορες πιέσεις όπως, μεταξύ άλλων, η αστική επέκταση, η ρύπανση εξαιτίας της γεωργίας και της βιομηχανίας, η σφράγιση του εδάφους, η κατάτμηση του τοπίου, η χαμηλή διαφοροποίηση των καλλιεργειών, η διάβρωση του εδάφους, καθώς και ακραία καιρικά φαινόμενα που συνδέονται με την κλιματική αλλαγή.

Οι πιο “πράσινες” πόλεις με καθαρότερα συστήματα ενέργειας και μεταφορών, οι πράσινες υποδομές που συνδέουν πράσινες περιοχές, οι βιώσιμες γεωργικές πρακτικές μικρότερης έντασης μπορούν να συμβάλουν σε μια περισσότερο βιώσιμη χρήση της γης στην Ευρώπη, αλλά και σε πιο υγιή εδάφη.

Πρόσφατα, ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO) δημοσίευσε έναν χάρτη, ο οποίος δείχνει ότι:

● Τα πρώτα 30 εκατοστά του παγκόσμιου εδάφους περιέχουν περίπου τη διπλάσια ποσότητα άνθρακα απ’ ό,τι το σύνολο του ατμοσφαιρικού αέρα.

● Μετά τους ωκεανούς, το έδαφος είναι η δεύτερη μεγαλύτερη φυσική καταβόθρα άνθρακα, υπερέχοντας των δασών και των λοιπών ειδών βλάστησης όσον αφορά την ικανότητά του να δεσμεύει διοξείδιο του άνθρακα από τον αέρα.

Αυτά τα δεδομένα μάς υπενθυμίζουν πόσο μεγάλη σημασία έχουν τα υγιή εδάφη, όχι μόνο για την παραγωγή των τροφίμων μας, αλλά και για τις προσπάθειές μας να αποτρέψουμε τις χειρότερες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.

● Τα υγιέστερα εδάφη και χερσαία οικοσυστήματα θα μπορούσαν να δεσμεύουν και να αποθηκεύουν περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα από την ατμόσφαιρα απ’ ό,τι σήμερα.

● Οι χώροι πρασίνου και οι φυσικές περιοχές θα μπορούσαν επίσης να βοηθήσουν τους ανθρώπους και τη φύση να προσαρμοστούν στις αναπόφευκτες αλλαγές του κλίματός μας.

● Το έδαφος από μόνο του δεν μπορεί να αναστρέψει την κλιματική αλλαγή, αλλά πρέπει να συνυπολογιστεί ως παράγοντας και θα μπορούσε να αποτελέσει ισχυρό εταίρο στις προσπάθειές μας».

?? Η γη και το έδαφος στην Ευρώπη

Είναι από τα ά(Α)γραφα να μην εκτιμούμε τη γη και το έδαφος που μας θρέφει

Τα δικά μας Αγραφα -για να γίνει κατανοητό τι συμβαίνει και πώς καταστρατηγούνται οι νόμοι- ανήκουν στους «Τόπους Κοινοτικής Σημασίας (ΤΚΣ)», είναι περιοχή ενταγμένη στο ευρωπαϊκό οικολογικό δίκτυο Natura 2000.

Και τι λέει η νομοθεσία; «Δραστηριότητες όπως η γεωργία, το κυνήγι ή ο τουρισμός μπορούν να λαμβάνουν χώρα εντός των ορίων τού Natura, αλλά στο μέτρο που δεν θίγουν τις ανάγκες διατήρησης της φύσης».

Ας κρατήσουμε στο μυαλό μας το «δεν θίγουν τις ανάγκες διατήρησης της φύσης».

Οι ανεμογεννήτριες, που αυθαίρετα θέλουν κάποιοι να εγκαταστήσουν στα Αγραφα, πάνω σε τι θα πατήσουν; Πάνω σε έδαφος που επιτελεί υπηρεσίες για τη ζωή τόσο της άγριας φύσης όσο και των ανθρώπων.

Θυμίζω το άρθρο του Τάσου Σαραντή («Εφ.Συν.» 2.1.2020, «Πραξικοπηματική» διευκόλυνση για τα αιολικά στα Αγραφα):

«Ωστόσο, καθώς οι ΕΟΑ εκπονήθηκαν με ελλιπέστατα στοιχεία και οδηγούνται σε εσφαλμένα συμπεράσματα, δεν ήταν δυνατό να εγκριθούν από τους αρμόδιους επιστήμονες του υπουργείου Περιβάλλοντος, λόγος για τον οποίο δεν έχουν λάβει ακόμα έγκριση έως και σήμερα, παρά τα εξώδικα που απέστειλαν οι εταιρείες στις αρμόδιες υπηρεσίες του ΥΠΕΝ. Ισως επειδή οι επενδύσεις σε αυτή τη χώρα και αυτή την περίοδο πρέπει να υλοποιούνται πάση θυσία, τα νομικά εμπόδια για την εγκατάσταση των αιολικών στα Αγραφα ανέλαβαν να παρακάμψουν αυθαίρετα με μεθοδεύσεις τους η ίδια η πολιτεία και τα αρμόδια όργανά της, ενάντια σε κάθε πλαίσιο χρηστής διοίκησης».

Και το απλοϊκό μυαλό μου αναρωτιέται; Αυτές οι περιοχές προστατεύονται με στόχο «τη µακροπρόθεσµη διατήρηση των πιο πολύτιµων και των πλέον απειλούµενων ειδών και ενδιαιτηµάτων της σε ικανοποιητικό επίπεδο».

Από την άλλη γνωρίζουμε τις υπηρεσίες του εδάφους στη διατήρηση της ευζωίας της γης. Γνωρίζουμε ότι οι φωτιές, οι πλημμύρες και ό,τι άλλο φαινόμενο ακραίο βιώνουμε σήμερα είναι γιατί η κλιματική αλλαγή είναι πραγματική, θέλουν δεν θέλουν να το δεχτούν κάποιοι. Γνωρίζουμε επίσης ότι για να αντεπεξέλθουμε ως κοινωνίες της κλιματικής αλλαγής, οι τρόποι που έχουμε στα χέρια μας για την αναχαίτιση του φαινομένου -τώρα!- είναι να διατηρήσουμε σε καλή λειτουργική κατάσταση όλα τα οικοσυστήματα.

Οπότε με ποια λογική επιτρέπουμε σε μια δήθεν ανάπτυξη να βάλει τα τεράστια τσιμεντένια πόδια της πάνω σε περιοχές που εξασφαλίζουν την πραγματική ανάπτυξη μιας χώρας;

Γιατί για να αναπτυχθείς και οικονομικά, ο πλέον αποδεδειγμένα και παραδεκτός τρόπος από το σύνολο των επιστημόνων είναι ο τρόπος που δραστηριοποιείσαι να είναι βιώσιμος, να εξασφαλίζεις δηλαδή το μέλλον των παιδιών σου. Και το μέλλον της επόμενης από εμάς γενιάς εξασφαλίζεται αν εξασφαλιστούν οι οικοσυστημικές λειτουργίες των φυσικών οικοσυστημάτων που δομούν τη Γη.

Μήπως λοιπόν το δόγμα Τραμπ, το οποίο έχει αρκετούς θιασώτες που το εξυπηρετούν, μας φέρνει στο χείλος της περιβαλλοντικής καταστροφής; Για να το σκεφτούμε.

Με ποια θέση χάνουμε, καταστρεφόμαστε, στην ουσία αυτοκτονούμε; Πιστεύοντας ότι φυσικά φαινόμενα είναι και θα περάσουν και πάντα η Γη αντιμετώπισε αντίστοιχες καταστροφές ή ότι τις φωτιές στον Αμαζόνιο τις βάζουν οι ΜΚΟ; (παραλήρημα Μπολσονάρο / efsyn.gr 22.8.2019, «Ολοι κατηγορούν τον Μπολσονάρο κι εκείνος τις ΜΚΟ για τον Αμαζόνιο»). Ή ότι η προστασία της φύσης, του περιβάλλοντος, η βιώσιμη ανάπτυξη εξασφαλίζει το μέλλον της ζωής;

Και σκέφτομαι ακόμα, αν δεν έχουμε αέρα να αναπνεύσουμε, έδαφος να καλλιεργήσουμε, να εξορύξουμε ορυκτούς πόρους, νερό καθαρό να πιούμε, για ποια ανάπτυξη μιλάμε; Σε μετοίκηση σε άλλο πλανήτη;