Μια παγκόσμια μετάβαση από μια οικονομία που κυριαρχείται από πετροχημικές διεργασίες προς αυτές που είναι βιώσιμες, βιολογικές και κυκλικές βρίσκεται σε εξέλιξη. Στο πλαίσιο αυτό, η βιολογική καινοτομία έχει τη δυνατότητα να συμβάλει στην οικοδόμηση μιας βιοοικονομίας που θα μειώσει την εξάρτηση της ευρωπαϊκής οικονομίας από ορυκτές πρώτες ύλες με τη χρήση του CO2, συμμετέχοντας έτσι θετικά στην επίτευξη των κλιματικών στόχων της Ε.Ε., ανακουφίζοντας παράλληλα την πίεση στα οικοσυστήματα και βοηθώντας να δημιουργηθούν «πράσινες θέσεις» εργασίας.
Η καινοτομία που βασίζεται σε βιολογικά προϊόντα δημιουργεί μια νέα κατάσταση, περνώντας πέρα από την επεξεργασία βιομάζας, προκειμένου να αξιοποιήσει τις βιολογικές διεργασίες και τις αρχές της Φύσης. Οι επιστήμονες εργάζονται τώρα για να ξεπεράσουν τους σημερινούς περιορισμούς στις βιοτεχνολογίες και να κατανοήσουν καλύτερα τους μηχανισμούς και τις διαδικασίες σε γενετικό και μοριακό επίπεδο, μαθαίνοντας από τη φύση να δημιουργούν ή να βελτιώνουν τις βιομηχανικές διαδικασίες. Οι πρόοδοι της βιοεπιστήμης και της βιοτεχνολογίας χρησιμοποιούνται για την ανάπτυξη προϊόντων και διαδικασιών για εφαρμογές στις αγορές υψηλής αξίας. Περιλαμβάνουν βιοδραστικές ενώσεις για την υγεία, τα καλλυντικά, την προσωπική φροντίδα, διαιτητικά συστατικά όπως προβιοτικά, γεύσεις, θρεπτικά συστατικά, βιοπολυμερή, αρώματα, φιλικές προς το περιβάλλον ενώσεις, αγροχημικά και επικαλύψεις.
Σήμερα, η βιοοικονομία της Ευρώπης ανέρχεται σε 2,2 τρισεκατομμύρια ευρώ και απασχολεί 18,6 εκατομμύρια ανθρώπους σε όλη τη Γηραιά Ηπειρο. Το CORDIS υπογραμμίζει ότι υφίστανται 16 σχέδια χρηματοδοτούμενα από την Ε.Ε., 4 από τα οποία υλοποιούνται μέσω της κοινής επιχείρησης Βιομηχανιών Βιολογικών Προϊόντων (ΒΒΙ JU) – μιας σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα της Ε.Ε. και της κοινοπραξίας Βιολογικών Βιομηχανιών. Τα έργα αυτά έχουν εξετάσει τη χρήση καινοτόμων βιολογικών διεργασιών –που προέρχονται από τους χερσαίους και υδρόβιους οργανισμούς– με στόχο την ανάπτυξη εφαρμογών υψηλής αξίας.
Οι πρωτοβουλίες, όπως το BIOOX για παράδειγμα, έχουν αναπτύξει βιολογικά ένζυμα για τη βιομηχανική παραγωγή χημικών, βιοπολυμερών, αρωμάτων και άλλων καταναλωτικών προϊόντων σε βιοαντιδραστήρες. Η NewFert χρησιμοποίησε βιολογικά απόβλητα για την παραγωγή νέων λιπασμάτων. Το OPTIBIOCAT επεξεργάστηκε την παραγωγή γονιδιωμάτων μυκήτων και βακτηρίων για κατάλληλους βιοκαταλύτες για χρήση στα καλλυντικά, ενώ η SmartLi ανέπτυξε τεχνολογίες για τη χρήση λιγνίνης (ένα σύνθετο οργανικό πολυμερές που εναποτίθεται στα κυτταρικά τοιχώματα πολλών φυτών, καθιστώντας τα άκαμπτα και ξυλώδη) ως πρώτης ύλης για βιοϋλικά.
Ακόμη, το SUSY μειώνει το κόστος των βιοτεχνολογικών διεργασιών που περιλαμβάνουν τη γλυκοζυλίωση αξιοποιώντας τις μοναδικές ιδιότητες των ενζύμων που τροποποιούν τη ζάχαρη, με εφαρμογές στις βιομηχανίες τροφίμων, χημικών, φαρμακευτικών και προσωπικών φροντίδων, ενώ η PROVIDES χρησιμοποιεί νέους φυσικούς διαλύτες για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης στις βιομηχανίες πολτού και χαρτιού.
Το PUFACHAIN από την πλευρά του επινόησε μια πλήρη διαδικασία που χρησιμοποιεί μικροφύκη ως βιώσιμη πηγή καθαρισμένων πολυακόρεστων λιπαρών οξέων για διατροφικές και φαρμακευτικές εφαρμογές υψηλής αξίας, ενώ η BISIGODOS παράγει πολύτιμα χημικά προϊόντα από φυτά, αμινοξέα και βιορητίνες για επιχρίσματα, εκτυπώσεις, τρόφιμα, περιποίηση μαλλιών και συγκολλητικές εφαρμογές.
Επιπροσθέτως, το πρόγραμμα BIOWAYS αύξησε την ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με τα βιολογικά προϊόντα και τις εφαρμογές. Ειδικότερα, ένας αγωγός μελετά ένα καταναλωτικό προϊόν χωρίς εμπορικό σήμα ή σήμα κατατεθέν και ανακαλύπτει βιοδραστικές ενώσεις, την αξιοποίηση των οποίων αναλαμβάνει στη συνέχεια η DISCO, η οποία χρησιμοποίησε τις τελευταίες τεχνολογίες για να παραδώσει βιώσιμες βιοπηγές για φυτικά προϊόντα υψηλής αξίας.
Το έργο PROMYS ανέπτυξε πλατφόρμες βασισμένες σε βιολογικές μεθόδους με τη μορφή βελτιστοποιημένων εργοστασίων κυττάρων για ζύμωση, βιομηχανικές και φαρμακευτικές εφαρμογές. Τέλος, οι εμπνευσμένες από τη φύση και φιλικές προς το περιβάλλον αντιδιαβρωτικές επιφάνειες υψηλής απόδοσης, οι οποίες αναπτύχθηκαν από το BYEFOULING, χρησιμοποιούνται για χρήση σε πλοία και θαλάσσιες υποδομές.
