Στη λεωφόρο Lexington στη Νέα Υόρκη, ανάμεσα στους 91 και 92 δρόμους, κάθε Σεπτέμβρη η Κοινωνία των Πολιτών συγκεντρώνεται και παράλληλα με την Παγκόσμια Διάσκεψη του ΟΗΕ, διεξάγει τη δική της σύνοδο κορυφής. Το Social Good Summit.
Πρόκειται για μια διαφορετική σύνοδο, ομολογουμένως πιο ζωντανή και πιο κεφάτη από εκείνη των πολιτικών, όπου πολίτες από ολόκληρο τον πλανήτη συναντούν τους παγκόσμιους ηγέτες και σε χαλαρό κλίμα συζητούν μαζί τους τις μεγαλύτερες προκλήσεις της εποχής μας.
Η Καλή Κοινωνική Σύνοδος, όπως θα τη μεταφράζαμε στα ελληνικά, φιλοξενείται σε έναν όχι τυχαίο χώρο.
Το πολιτιστικό κέντρο της εβραϊκής κοινότητας της Νέας Υόρκης 92Y για περισσότερο από ενάμιση αιώνα συνδέει τους πολίτες ώστε να ονειρευτούν και να δημιουργήσουν έναν καλύτερο κόσμο.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, προκειμένου να εμπνεύσει και να εμπλέξει τους Ευρωπαίους πολίτες στη διαδικασία λήψης αποφάσεων, υιοθετεί κατά κάποιον τρόπο το νεοϋορκέζικο μοντέλο και δημιουργεί την πλατφόρμα «Βιώσιμη Ευρώπη για Ολους».
Πρόκειται για ένα πρόγραμμα όπου 6 ευρωπαϊκά δίκτυα και 19 εθνικές πλατφόρμες των οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών συνεργάζονται ώστε οι Ευρωπαίοι πολίτες να ενημερωθούν και να ευαισθητοποιηθούν για τους 17 παγκόσμιους στόχους του ΟΗΕ.
Οι ενημερωμένοι πολίτες είναι και οι ενεργοί πολίτες, που παίρνουν τη μοίρα στα χέρια τους. Με αυτό το σκεπτικό η Ε.Ε. φιλοδοξεί να κινητοποιήσει πάνω από 25 εκατομμύρια Ευρωπαίους για να κάνουν τη μετάβαση σε έναν πιο βιώσιμο τρόπο ζωής.
Ο Κώστας Μαχαίρας, πρόεδρος της Οργάνωσης Γη, αλλά και της Ελληνικής Πλατφόρμας για την Ανάπτυξη, που συμμετέχει στο πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, θα πει για την ελληνική προσπάθεια: «Δεν έχει σημασία αν είσαι περιβαλλοντική ή ανθρωπιστική ή οποιαδήποτε άλλη οργάνωση. Σημασία έχει η συσπείρωση όλων για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε ως ανθρώπινες κοινωνίες στον αιώνα που ζούμε».
Η Ελληνική Πλατφόρμα για την Ανάπτυξη λειτουργεί ως «εθνική ομπρέλα» των ελληνικών οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών.
Υπό τη σκέπη της συντονίζονται οι δράσεις για τη βιώσιμη ανάπτυξη, την ανθρωπιστική βοήθεια, την καταπολέμηση των ανισοτήτων, τη μετανάστευση, την κλιματική αλλαγή και τη διεθνή συνεργασία. Ολους τους στόχους δηλαδή που περιλαμβάνει η φιλόδοξη ατζέντα του ΟΗΕ για το 2030.
Οι 17 στόχοι του ΟΗΕ για το 2030
Τον Σεπτέμβρη του 2015 αντιπροσωπείες από 193 χώρες συναντήθηκαν στη Νέα Υόρκη, στην καθιερωμένη σύνοδο του ΟΗΕ, και διαμόρφωσαν τη φιλόδοξη ατζέντα που έγινε γνωστή με το όνομα 17 Sustainable Development Goals.
To 2015 ήταν η χρονιά που η παγκόσμια οικονομική κρίση ήταν στο αποκορύφωμά της, οι προσφυγικές και μεταναστευτικές ροές δοκίμαζαν την αλληλεγγύη και τον δυτικό πολιτισμό εν γένει, το εμπόριο ανθρώπων αναδείχτηκε το δεύτερο μεγαλύτερο παράνομο εμπόριο παγκοσμίως, ενώ οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, λόγω της Παγκόσμιας Διάσκεψης του ΟΗΕ για το Κλίμα στο Παρίσι, απασχόλησαν και συζητήθηκαν περισσότερο από ποτέ.
Ολες αυτές οι παγκόσμιες προκλήσεις έκαναν τη Διάσκεψη του ΟΗΕ τη σημαντικότερη ίσως διάσκεψη από ιδρύσεως του Οργανισμού.
Η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ φάνηκε αντάξια των προσδοκιών και κατέληξε σε ένα κείμενο με τον τίτλο «Αλλάζοντας τον κόσμο μας».
Οι 17 στόχοι θα αποτελούσαν τον οδηγό για τον κοινωνικό μετασχηματισμό.
«Η φτώχεια είναι η πιο έντονη μορφή βίας που μπορεί να ασκηθεί στον άνθρωπο» είναι η γνωστή ρήση του Μαχάτμα Γκάντι.
Σήμερα, περισσότεροι από 836 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν σε συνθήκες ακραίας φτώχειας χωρίς πρόσβαση σε τροφή, καθαρό πόσιμο νερό και αποχέτευση.
Η εξάλειψη της φτώχειας μέχρι το 2030 ώστε όλοι οι άνθρωποι να απολαμβάνουν ένα βασικό επίπεδο αξιοπρεπούς διαβίωσης είναι ο πρώτος και βασικός στόχος του ΟΗΕ.
Η εξάλειψη της πείνας με την επανεξέταση του τρόπου που παράγουμε, μοιραζόμαστε και καταναλώνουμε την τροφή μας είναι ο δεύτερος στόχος, ώστε να υπάρξει επισιτιστική ασφάλεια και καλή υγεία και ευεξία, που είναι ο τρίτος στόχος.
Εκπαίδευση για όλους είναι ο τέταρτος στόχος, αφού αυτή τη στιγμή περίπου 60 εκατομμύρια παιδιά δεν πηγαίνουν στο σχολείο, ενώ στα 781 εκατομμύρια υπολογίζονται οι ενήλικες αναλφάβητοι.
Η προστασία των δικαιωμάτων των γυναικών, των παιδιών και των εφήβων βρίσκεται στην καρδιά αυτής της ατζέντας.
Ο πέμπτος στόχος λοιπόν αφορά την ενδυνάμωση των γυναικών και των κοριτσιών ώστε να ενισχυθεί η ισότητα των φύλων.
Το καθαρό νερό και οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας αποτελούν τον έκτο και έβδομο αντίστοιχα στόχο, προκειμένου και το περιβάλλον να προστατευθεί και η ανθρώπινη υγεία και ευημερία.
Με τον μισό περίπου παγκόσμιο πληθυσμό να ζει με λιγότερα από 2 δολάρια την ημέρα, η αξιοπρεπής εργασία με βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη είναι το όγδοο στοίχημα που έχει να κερδίσει η παγκόσμια κοινότητα.
Η ενθάρρυνση της καινοτομίας είναι ο ένατος στόχος και είναι άμεσα συνδεδεμένος με τον προηγούμενο. Δύσκολος στόχος, αφού η εισοδηματική ανισότητα είναι ένα παγκόσμιο πρόβλημα.
Το 10% του παγκόσμιου πληθυσμού κερδίζει ετησίως το 40% του συνολικού παγκόσμιου εισοδήματος. Η μείωση των ανισοτήτων συνεπώς είναι ο δέκατος στόχος των Ηνωμένων Εθνών.
Ανισότητες όχι μόνο οικονομικές αλλά και μεταξύ φύλων, φυλών, εθνικοτήτων, σεξουαλικού προσδιορισμού ή οποιασδήποτε άλλης κατάστασης.
Ωστόσο η άμβλυνση των ανισοτήτων είναι άμεσα συνδεδεμένη και με την προστασία του περιβάλλοντος. Η δημιουργία βιώσιμων πόλεων, η υπεύθυνη παραγωγή και κατανάλωση και οι δράσεις για την κλιματική αλλαγή αποτελούν τους επόμενους κατά σειρά στόχους.
Εως το 2050 υπολογίζεται ότι το 80% του παγκόσμιου πληθυσμού θα ζει σε πόλεις. Η μεγάλη πρόκληση λοιπόν για τον ενδέκατο στόχο είναι η δημιουργία βιώσιμων, ανθεκτικών και ασφαλών πόλεων.
Προβλήματα όπως η φτωχοποίηση του πληθυσμού και η υποβάθμιση του αστικού περιβάλλοντος πρέπει να βρουν τις λύσεις τους μέσα από προγράμματα που θα διασφαλίζουν ασφαλή στέγη για όλους τους πολίτες, επέκταση δημόσιων συγκοινωνιών, διαφύλαξη των ευάλωτων ομάδων από την έκθεση της ζωής τους στις φυσικές καταστροφές και στα ακραία καιρικά φαινόμενα.
Ωστόσο, για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος, θα πρέπει να διασφαλιστεί και ένα μοντέλο βιώσιμης παραγωγής και κατανάλωσης, που αποτελεί και τον δωδέκατο στόχο.
Η κυκλική οικονομία είναι ένα βασικό εργαλείο για την αποτελεσματικότητα των πόρων, ενώ οι πολιτικές για τον μετριασμό και την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή κουμπώνουν με τον δέκατο τρίτο στόχο, που επιδιώκει μέσα από την αλλαγή οικονομικού μοντέλου και τη στροφή στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας να ανακόψει το φαινόμενο του θερμοκηπίου.
Οι ωκεανοί, ένας ζωτικός οικονομικός πόρος που παρέχει τα προς το ζην σε εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο, βρίσκονται σήμερα σε κίνδυνο λόγω της μόλυνσης και της υπερεκμετάλλευσης.
Ο δέκατος τέταρτος στόχος επιδιώκει να αποτρέψει όλες τις μορφές θαλάσσιας ρύπανσης που προέρχονται από ανθρώπινες δραστηριότητες.
Αντίστοιχα ο δέκατος πέμπτος στόχος προωθεί τη βιώσιμη χρήση των χερσαίων οικοσυστημάτων και των δασών, αφού η ανθρώπινη ζωή εξαρτάται άμεσα από τη χερσαία ζωή.
Ο δέκατος έκτος στόχος αφορά τη διασφάλιση της ειρήνης και της δικαιοσύνης στον πλανήτη. Αξίες που μέχρι πριν από λίγα χρόνια θεωρούσαμε αυτονόητες και δεδομένες, δυστυχώς στις μέρες μας βλέπουμε να μην είναι και τόσο.
Τέλος, ο δέκατος έβδομος στόχος εστιάζει στη συνεργασία όλων για την επίτευξη των στόχων.
Σε μια παγκοσμιοποιημένη κοινωνία, τα προβλήματα θέλουν και παγκόσμιες λύσεις. Για να επιτευχθούν λοιπόν οι στόχοι, χρειάζονται πολιτική βούληση και συνεργασίες.
Συνεργασίες χωρίς αποκλεισμούς. Μεταξύ των χωρών, των ΜΚΟ, των επιχειρηματιών και των πολιτών. Συνεργασίες που θα βασίζονται σε αρχές και αξίες που θα τοποθετούν τον άνθρωπο και τον πλανήτη στο επίκεντρο.
