Η περίοδος του Παρισιού ήταν μια περίοδος βουλιμικού διαβάσματος, διάβαζα ασταμάτητα από το πρωί μέχρι το βράδυ, δέκα, δώδεκα, δεκαπέντε ώρες την ημέρα…
Η εξομολόγηση ανήκει στον Σταύρο Ζουμπουλάκη, τον άνθρωπο που από το 2012 έχει αναλάβει πρόεδρος του Εφορευτικού Συμβουλίου της Εθνικής Βιβλιοθήκης σε μια καθοριστική και ιστορική στιγμή.
Η συμμετοχή του στην απολύτως επιτυχημένη πραγματοποίηση της μεταφοράς των πνευματικών θησαυρών της Εθνικής Βιβλιοθήκης από το παλιό κτίριο προς το καινούργιο στολίδι, που αποτελεί δωρεά του ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος, ήταν καίρια και αποφασιστική και ανοίγει τον δρόμο για την αναζωογόνηση ενός ιδρύματος που επί πολλές δεκαετίες ήταν παραδομένο στην παραίτηση και την παρακμή. Ισως όμως η πιο ουσιαστική συνεισφορά του Σταύρου Ζουμπουλάκη στην πνευματική μας ζωή να είναι η δοκιμιακή του γραφή.
Ο Σταύρος Ζουμπουλάκης αυτοβιογραφείται στο σημερινό «Μονόγραμμα» που θα μεταδώσει τις 15.00 η ΕΡΤ2. Τη σκηνοθεσία και τη σεναριακή δομή ανέλαβε ο Ηλίας Γιαννακάκης και όταν τον ρωτάμε γιατί και πώς τον προσέγγισε, μας εξηγεί: «Λογάριαζα να προσεγγίσω τον Σταύρο Ζουμπουλάκη για ένα τηλεοπτικό πορτρέτο-ντοκιμαντέρ ήδη από το 2012. Γνώριζα ήδη πολλά γι αυτόν, μέσα από τα κείμενά του και τον θαύμαζα. Το κλείσιμο της ΕΡΤ, το 2013, δυστυχώς δεν το επέτρεψε.
»Το 2016 στις αρχές, χωρίς να γνωριζόμαστε, τον προσέγγισα για να του γνωστοποιήσω την πρόθεσή μου να πραγματοποιήσω ένα κινηματογραφικό ντοκιμαντέρ που θα κατέγραφε τη μεταφορά της Εθνικής Βιβλιοθήκης σε όλα της τα στάδια και θα τη συνέδεε με τη σύγχρονη και όχι μόνο, κοινωνική, πολιτική και πολιτισμική πραγματικότητα της Ελλάδας. Και παράλληλα να ζητήσω τη βοήθεια και συμπαράστασή του, εάν συμφωνούσε».
• Και πώς εξελίχθηκαν τα πράγματα, πώς φτάσατε στο «Μονόγραμμα»;
«Από τότε ξεκίνησε μια συνεργασία που εξελίχθηκε σε φιλία. Σήμερα, ύστερα από σχεδόν τρία χρόνια συστηματικών και δύσκολων γυρισμάτων, η ταινία με τίτλο “Η Μεταφορά” βρίσκεται στο μοντάζ. Με δεδομένο ότι το «Μονόγραμμα» παραδοσιακά έχει τη διάρκεια των 25 λεπτών, σκέφτηκα ότι η διάρκεια αυτή ίσως είναι λίγη για έναν άνθρωπο με το βάθος του Σταύρου Ζουμπουλάκη.
Γι’ αυτό αποφάσισα να το δομήσω καθαρά και απόλυτα πάνω στον λόγο και τη σκέψη του, αποφεύγοντας κάθε απώλεια όπως για παράδειγμα οι μουσικές ανάσες, έτσι κι αλλιώς δεν είμαι υπέρ της μουσικής υπόκρουσης στις ταινίες, ώστε να κερδηθεί έστω και το τελευταίο δευτερόλεπτο από τη σκέψη ενός πολύτιμου ανθρώπου. Ισως τελικά να είναι καλύτερα που αυτό το τηλεοπτικό πορτρέτο πραγματοποιήθηκε τώρα, καθώς μπόρεσα να συμπεριλάβω όλη την πλούσια συγγραφική του παραγωγή των τελευταίων έξι χρόνων, μεταξύ των οποίων και αυτό για την αδερφή του, όσο και τη μεταφορά της Εθνικής Βιβλιοθήκης».
Οπως εξηγεί ο Ηλίας Γιαννακάκης πρόκειται για έναν από τους πιο συναρπαστικούς πνευματικούς ανθρώπους του καιρού μας. Ευρυμαθής, πολυσχιδής και ρηξικέλευθος, άνθρωπος εξίσου της θεωρίας όσο και της δράσης. Μετριοπαθής και αποφασιστικός. Τα χρόνια της χούντας σφράγισαν την αριστερή του συνείδηση, αποτελώντας το μοναδικό παράδειγμα πιστού χριστιανού που συνυπάρχει, στην ίδια υπόσταση, με έναν αδιαπραγμάτευτα προοδευτικό άνθρωπο. Που όμως στάθηκε απέναντι σε κάθε δογματισμό. Είτε εκκλησιαστικό είτε κομματικό.
Μέσα από τα κείμενά του μας έχει εισαγάγει, με ξεχωριστή πρωτοτυπία και βάθος, στους μεγάλους της σύγχρονης παγκόσμιας λογοτεχνίας, με έμφαση στο μυθιστόρημα: Φίλιπ Ροθ, Φλάνερι Ο’Κόνορ, Μέριλιν Ρόμπινσον, Μισέλ Ουελμπέκ ανάμεσα σε άλλους.
Εξίσου σημαντικά δοκίμια έχει γράψει για τον Παπαδιαμάντη («Ο στεναγμός των πενήτων») ή για το εκπαιδευτικό σύστημα («Για το Σχολείο»). Πιθανώς το πιο σημαντικό βιβλίο του να είναι η μοναδική ψυχική κατάθεση γύρω από την αδερφή του. Ισως το πιο καθοριστικό πρόσωπο στη ζωή του, ένας ιδιότυπος καθρέφτης της ίδιας του της ύπαρξης, που έχασε πρόωρα το 2012 και την επόμενη μέρα, με αληθινό σπαραγμό ψυχής, προχώρησε στη συγγραφή του συγκλονιστικού βιβλίου του με τίτλο «Η αδερφή μου».
Η διεύθυνση φωτογραφίας του συγκεκριμένου «Μονογράμματος» ανήκει στον Στάθη Γκόβα, το μοντάζ είναι της Αποστολίας Παπαϊωάννου, η οργάνωση και διεύθυνση παραγωγής του Στέλιου Σγουράκη με παραγωγό πάντα τον Γιώργο Σγουράκη.
