Βαθαίνει η κρίση στον Λίβανο, ο πρόεδρος αποχωρεί χωρίς αντικαταστάτη

Ο πρόεδρος του Λιβάνου Μισέλ Αούν έφυγε σήμερα από το προεδρικό μέγαρο, σηματοδοτώντας το τέλος της εξαετούς θητείας του χωρίς αντικαταστάτη, αφήνοντας το μικρό έθνος σε ένα πολιτικό κενό που είναι πιθανό να επιδεινώσει την ιστορική οικονομική κατάρρευση.

Καθώς λήγει η θητεία του Αούν, η χώρα διοικείται από προσωρινή κυβέρνηση αφού ο ορισθείς πρωθυπουργός Νατζίμπ Μικάτι απέτυχε να σχηματίσει νέα κυβέρνησημετά τις εκλογές της 15ης Μαΐου. Ο Αούν και οι υποστηρικτές του προειδοποιούν ότι μια τέτοια κυβέρνηση δεν έχει πλήρη εξουσία να διοικήσει τη χώρα, λέγοντας ότι πλησιάζουν εβδομάδες «συνταγματικού χάους».

Σε ομιλία του έξω από το προεδρικό μέγαρο, ο Αούν είπε σε χιλιάδες υποστηρικτές του ότι αποδέχτηκε την παραίτηση της κυβέρνησης Μικάτι. Η κίνηση αυτή είναι πιθανό να στερήσει περαιτέρω τη νομιμότητα από την υπηρεσιακή κυβέρνηση και να επιδεινώσει την πολιτική ένταση στη χώρα.

Οι Λιβανέζοι είναι βαθιά διχασμένοι σχετικά με τον Αούν, έναν 87χρονο Μαρωνίτη Χριστιανό και πρώην διοικητή του στρατού, με κάποιους να τον βλέπουν ως υπερασπιστή της χριστιανικής κοινότητας της χώρας και ως ηγετική προσωπικότητα που προσπάθησε να καταπολεμήσει σοβαρά τη διαφθορά στον Λίβανο. Οι αντίπαλοί του τον επικρίνουν για τον ρόλο του στον εμφύλιο πόλεμο του 1975-90 και για τις μεταβαλλόμενες συμμαχίες του, ειδικά με τη Χεζμπολάχ που υποστηρίζεται από το Ιράν, την πιο ισχυρή στρατιωτική και πολιτική δύναμη της χώρας. Δέχτηκε επίσης πυρά επειδή προώθησε τον γαμπρό του ως αντικαταστάτη του και πολλοί τον κατηγορούν για την οικονομική κρίση που έχει τις ρίζες του σε δεκαετίες διαφθοράς και κακοδιαχείρισης.

Ο Αούν, ο 13ος πρόεδρος του Λιβάνου από την ανεξαρτησία της χώρας από τη Γαλλία το 1943, είδε τις ιστορικές σχέσεις της Βηρυτού με τις πλούσιες σε πετρέλαιο χώρες του Κόλπου να επιδεινώνονται λόγω των δυνάμεων της Χεζμπολάχ και της καταστροφικής έκρηξης στο λιμάνι της Βηρυτού τον Αύγουστο του 2020 που σκότωσε περισσότερους από 200 ανθρώπους.

Ο Αούν κατακεραύνωσε τους πολιτικούς του αντιπάλους και είπε ότι τον εμπόδισαν να προσαγάγει στη δικαιοσύνη τον διοικητή της κεντρικής τράπεζας Ριάντ Σαλάμεχ, ο οποίος ερευνάται σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελβετίας, της Γαλλίας, του Λουξεμβούργου και του Λιχτενστάιν για φερόμενο ξέπλυμα χρήματος και υπεξαίρεση.

«Φεύγω από μια χώρα που ληστεύεται», είπε ο Αούν, προσθέτοντας ότι όλοι οι Λιβανέζοι πληγώθηκαν επειδή έχασαν τις αποταμιεύσεις τους σε τοπικές τράπεζες. Πρόσθεσε ότι κάποιοι πολιτικοί εμπόδισαν την έρευνα για την έκρηξη στο λιμάνι.

Ο Αούν, ο οποίος κατηγόρησε τους πολιτικούς του αντιπάλους και άλλους για την κρίση, εκτός από μέλη του πολιτικού του κόμματος, αργότερα άφησε εγκατέλειψε το προεδρικό μέγαρο και κατευθύνθηκε προς την κατοικία του στο βόρειο προάστιο της Βηρυτού, Ραμπιέ.

Σύμφωνα με το ισχύον σύστημα κατανομής της εξουσίας με βάση τα θρησκεύματα, την προεδρία της Δημοκρατίας αναλαμβάνει ένας μαρωνίτης χριστιανός. Πάντως, οι εξουσίες του αρχηγού του κράτους έχουν μειωθεί σημαντικά μετά το τέλος του εμφυλίου πολέμου (1975-1990).

«Κανένας συνασπισμός στο κοινοβούλιο δεν μπορεί να επιβάλει ένα πρόεδρο, ούτε η Χεζμπολάχ ούτε κανένας άλλος», δήλωσε την περασμένη εβδομάδα στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Ελίας Ανκάς, βουλευτής του χριστιανικού Κόμματος των Φαλαγγιτών (Καταέμπ).

Την περασμένη εβδομάδα ο Αούν υπέγραψε μια συμφωνία με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ για τα θαλάσσια σύνορα με το Ισραήλ, με την ελπίδα να οδηγήσει σε εξερεύνηση φυσικού αερίου στη Μεσόγειο, κάτι που θα βοηθούσε τον Λίβανο να βγει από την οικονομική κρίση που έχει περιγραφεί από την Παγκόσμια Τράπεζα ως μία από τις χειρότερες που έχει δει ο κόσμος από τη δεκαετία του 1850.