Η αντίδραση της Δαμασκού (και εμμέσως της Ρωσίας;) ήταν εύλογη και εκ προοιμίου δεδομένη. Με χθεσινή ανακοίνωσή του, το συριακό ΥΠΕΞ απέρριψε απερίφραστα τη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Τουρκίας -περί συγκρότησης «κοινού κέντρου επιχειρήσεων» για τη «δημιουργία ζώνης ασφαλείας» στα κουρδικού ελέγχου εδάφη της βορειοανατολικής Συρίας- ως «κατάφωρη παραβίαση» της εθνικής κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας και «επικίνδυνη κλιμάκωση… που υπονομεύει όλες τις προσπάθειες για την εξεύρεση λύσης».
«Η Συρία καλεί τη διεθνή κοινότητα και τον ΟΗΕ να καταδικάσουν αυτήν την αμερικανο-τουρκική θρασεία επίθεση», ανέφερε χαρακτηριστικά, βάζοντας μάλιστα στο ίδιο κάδρο τους Κούρδους της Συρίας, κατηγορώντας τους ότι «δέχτηκαν να γίνουν εργαλείο σε αυτό το σχέδιο». «Φέρουν ιστορική ευθύνη», τόνισε, καλώντας τους «να αναθεωρήσουν και να επιστρέψουν στην αγκαλιά της εθνικής κυβέρνησης».
Επιφυλακτικά θετικές είναι, αντίθετα, οι πρώτες αντιδράσεις των Κούρδων της Συρίας. «Θα αξιολογήσουμε τη συμφωνία [ΗΠΑ-Τουρκίας] με βάση τις λεπτομέρειες και τα γεγονότα και όχι τους μεγάλους τίτλους», σχολίασε στο πρακτορείο AFP ο υψηλόβαθμος αξιωματούχος τους, Αλντάρ Χαλίλ. «Μπορεί να σηματοδοτήσει την αρχή μιας νέας προσέγγισης, όμως εξακολουθούμε να χρειαζόμαστε περισσότερες λεπτομέρειες», πρόσθεσε σιβυλλικά, εκφράζοντας τη λύπη του για το ότι ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν «συνεχίζει να επιμένει στην εξάλειψη της παρουσίας μας»…
Δεν είναι μόνον το ότι τα σημαντικότερα ζητήματα παραμένουν στον αέρα -από την έκταση της… προσεχώς «ζώνης ασφαλείας» στη βορειοανατολική Συρία, έως τη δύναμη ελέγχου της από ξηράς και αέρος. Ο προβληματισμός έγκειται και στην αναφορά στο λακωνικό κείμενο της συμφωνίας περί μετεγκατάστασης Σύρων προσφύγων που φιλοξενούνται σήμερα στην Τουρκία, καθιστώντας έτσι ορατό το ενδεχόμενο δημογραφικής αλλοίωσης, δεδομένου ότι πρόκειται κυρίως για Αραβες σουνίτες.
Η Τουρκία ήδη πιέζει. Η συμφωνία με τους Αμερικανούς είναι «μία καλή αρχή», ωστόσο «δεν θα επιτρέψουμε» να συμβεί ό,τι γίνεται με τον «οδικό χάρτη για την [πόλη της βόρειας Συρίας] Μανμπίτζ», διεμήνυσε χθες ο Τούρκος ΥΠΕΞ, Μεβλούτ Τσαβούσολγου, προειδοποιώντας πρακτικά την Ουάσινγκτον ότι αυτή τη φορά η Αγκυρα δεν θα δεχτεί καθυστερήσεις…
Τουρκική πίεση στις ΗΠΑ
«Τι καλύτερος τρόπος [για την Τουρκία] να στριμώξει τις ΗΠΑ, από το να αναζωπυρώσει το συριακό ζήτημα, έτσι ώστε να ξεχαστεί το θέμα των S-400 και μακροπρόθεσμα να εμφανιστεί πρόθυμη να “υπαναχωρήσει” σε ορισμένες πτυχές του Συριακού», σχολιάζει στην ισραηλινή Jerusalem Post ο αρθρογράφος της Σεθ Φράντσμαν. Οι… συμπτώσεις, πάντως, δεν σταματούν εδώ.
«ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ: η Τουρκία και οι ΗΠΑ κατέληξαν σε συμφωνία για ζώνη ασφαλείας στη Συρία την ίδια ημέρα που επετράπη στον ηγέτη του PKK, Οτσαλάν, να δει τους δικηγόρους του», επισημαίνει στο Twitter ο ανταποκριτής στην Τουρκία του ιστότοπου Middle Easy Eye, Ραγκίπ Σόιλου.
Μόλις μία ημέρα μετά, μέσα το κελί του στο Ιμραλί, ο Αμπντουλάχ Οτσαλάν δήλωσε έτοιμος για λύση στο κουρδικό ζήτημα. «Προσπαθώ να δημιουργήσω έναν χώρο για τους Κούρδους, ελάτε να λύσουμε το κουρδικό ζήτημα… Μπορώ να τελειώσω αυτή τη συγκρουσιακή κατάσταση… μέσα σε μία εβδομάδα», αναφέρει σε ανακοίνωση, που δημοσιοποίησε χθες μέσω των δικηγόρων του, με την επισήμανση ότι οι Κούρδοι δεν επιθυμούν ένα ξεχωριστό κράτος. «Αλλά το κράτος… χρειάζεται να κάνει ό,τι είναι απαραίτητο», προσθέτει.
Εδώ και ημέρες, οι φήμες οργιάζουν ότι επίκειται τον Σεπτέμβριο επανέναρξη του ειρηνευτικού διαλόγου μεταξύ Τουρκίας και Κούρδων, τέσσερα χρόνια μετά την κατάρρευσή του. «Η διαφορά αυτή τη φορά είναι ότι μπορεί να έχει περιφερειακή διάσταση», γράφει στην Jerusalem Post ο αναλυτής Τζόνα Νάγκι. «Η επόμενη ειρηνευτική διαδικασία μπορεί να μην είναι μόνο μεταξύ της Τουρκίας και του PΚΚ, αλλά να περιλαμβάνει και τους Κούρδους της Συρίας των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF)» της βορειοανατολικής Συρίας, επισημαίνει.
Σκληρή διπλωματία
Η προοπτική «οι ΗΠΑ να αποσοβήσουν την επιβολή κυρώσεων» στην Τουρκία για τους S-400, «θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως διαπραγματευτικό χαρτί για να γίνει η Αγκυρα πιο ευέλικτη έναντι των SDF και της ζώνης ασφαλείας», παρατηρεί σε άρθρο του στον παναραβικό ιστότοπο New Arab ο αναλυτής Μπασντάρ Ισμαήλ. «Σε κάθε περίπτωση, η εμφάνιση ζωνών ασφαλείας πρέπει να είναι το μέσο για την επίτευξη του στόχου», επισημαίνει.
«Μία ορατή απόρροια των παρασκηνιακών αμερικανικών ελιγμών είναι το ότι η Τουρκία επέτρεψε στον Οτσαλάν να κάνει δηλώσεις. Αξιοσημείωτο ήταν το μήνυμά του στις SDF να αναγνωρίσουν τις ευαισθησίες της Τουρκίας σε θέματα ασφαλείας. Οι επόμενες κινήσεις εμπεριέχουν ρίσκο για όλες τις πλευρές και μπορούν να καταλήξουν σε έναν πρωτοφανή συμβιβασμό», υπογραμμίζει, «ή στο σημείο χωρίς επιστροφή, που θα καταστρέψει τις σχέσεις Αγκυρας-Ουάσινγκτον και θα σηματοδοτήσει μία νέα φάση αιματοχυσίας».
Προς το παρόν, αμερικανικά ΜΜΕ αναφέρουν ότι οι ΗΠΑ δελεάζουν την Αγκυρα με μία συμφωνία ελεύθερου εμπορίου, ως αντάλλαγμα να μην εγκατασταθούν οι S-400 (στα σχέδια είναι επίσκεψη στη γείτονα του Αμερικανού υπουργού Εμπορίου, Γουίλμπουρ Ρος, στα μέσα Σεπτεμβρίου). Μόλις προχθές, εν τω μεταξύ, ο Ταγίπ Ερντογάν, υποδεχόμενος τον Ουκρανό πρόεδρο Ζελένσκι, διακήρυξε ότι η -κατοχική δύναμη στην Κύπρο και στη Συρία- Τουρκία «δεν πρόκειται να αναγνωρίσει ποτέ την προσάρτηση της Κριμαίας» από την (κατά τα λοιπά λυκοσύμμαχό της) Ρωσία…
-320x213.jpg)
