Η «ζώνη ασφαλείας»… σφίγγει τον Ερντογάν

Αν κρίνει κανείς από τις ένθεν κακείθεν επίσημες δηλώσεις του τελευταίου 24ώρου, στις διήμερες διαβουλεύσεις Αμερικανών και Τούρκων αξιωματούχων, που ολοκληρώθηκαν χθες στην Αγκυρα, με επίκεντρο τη δημιουργία «ζώνης ασφαλείας» στα ελεγχόμενα από τους Κούρδους εδάφη της βορειοανατολικής Συρίας, δεν σημειώθηκε πρόοδος, πόσο μάλλον κάποιος συμβιβασμός.

Το μαρτυρεί η αυστηρών τόνων προειδοποίηση του Αμερικανού υπουργού Αμυνας, Μαρκ Εσπερ, ότι «οποιαδήποτε μονομερής ενέργεια από αυτούς [τους Τούρκους] θα είναι απαράδεκτη», ως εκ τούτου «αυτό που θα κάνουμε εμείς είναι να εμποδίσουμε μονομερείς εισβολές». Και το πιστοποιούν οι μετέπειτα νέες απειλές που ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν εκτόξευσε χθες -δεύτερη φορά μέσα σε τρεις ημέρες, προς εσωτερική και όχι μόνον κατανάλωση- ότι επίκειται «πολύ σύντομα» μία τρίτη τουρκική εισβολή στη βόρεια Συρία.

«Η αποξήρανση του έλους της τρομοκρατίας που βρίσκεται εκεί είναι η βασική μας προτεραιότητα» τόνισε, αναφερόμενος στην πολιτοφυλακή YPG των Κούρδων της Συρίας. «Οσο αυτή η δομή συνεχίζει να αναπτύσσεται σαν καρκίνος στα νότια σύνορά μας, με βαρύ οπλισμό που παρέχεται από τους συμμάχους μας, η Τουρκία δεν μπορεί να αισθάνεται ασφαλής», πέταξε το καρφί του για τις ΗΠΑ.

Από την Ουάσινγκτον περιμένουμε «μέτρα που να αρμόζουν σε έναν πραγματικό σύμμαχο», υπογράμμισε ο Τούρκος πρόεδρος. Για πολλοστή φορά δήλωσε πάντως πεπεισμένος ότι ο Αμερικανός ομόλογός του «Τραμπ δεν θα επιτρέψει οι τουρκο-αμερικανικές σχέσεις να γίνουν όμηροι του θέματος των S-400», χαρακτηρίζοντας την αγορά του ρωσικού συστήματος «εμπορική, όχι στρατηγική».

Σε κάθε περίπτωση, πρόσθεσε ο Ερντογάν, «η Τουρκία θα προστατεύσει απολύτως τα εθνικά της συμφέροντα [στη Συρία], μέσω του διαλόγου, της ήπιας ισχύος, μέσων εξαναγκαστικής διπλωματίας ή της ρεαλπολιτίκ». Προφανώς, το γεωπολιτικό παζάρι συνεχίζεται…

Διαφωνίες

H αναθεωρημένη πρόταση της κυβέρνησης Τραμπ για τη «ζώνη ασφαλείας» στη βορειοανατολική Συρία, που κόμισαν στην Αγκυρα οι Αμερικανοί αξιωματούχοι -αλλά κατά τα φαινόμενα ουδόλως ικανοποίησε την τουρκική πλευρά- αφορούσε, σύμφωνα με την Washigton Post, την αποχώρηση της YPG και των βαρέων όπλων της από μία παραμεθόριο έκταση μήκους 140 χλμ. και βάθους 15 χλμ.

Η Τουρκία αντίθετα πιέζει για μία ζώνη βάθους τουλάχιστον 30-35 χλμ., στην οποία θα έχει τον έλεγχο η ίδια, συμπεριλαμβανομένου του εναέριου χώρου. Σε κάθε περίπτωση, στρατηγικός στόχος της είναι να αποκόψει τη γεωγραφική συνέχεια των κουρδικών καντονιών της Ροζάβα. Στην περιοχή, υποστηρίζει η Αγκυρα, θέλει να μετεγκατασταθούν Σύροι πρόσφυγες, που σήμερα ζουν στην Τουρκία.

«Η Αγκυρα σίγουρα θα εξαπολύσει επίθεση, εάν δεν αποθαρρυνθεί και δεν υπάρξει διεθνής συναίνεση για την αποτροπή της», διεμήνυσε μέσω του πρακτορείου AFP ο Αλντάρ Χαλίλ, ανώτερος αξιωματούχος των Κούρδων της Συρίας. Υπογράμμισε μάλιστα ότι η κουρδική πλευρά επέδειξε «ευελιξία», έχοντας ήδη συναινέσει στη δημιουργία μίας «ζώνης ασφαλείας» βάθος περίπου 5 χλμ., που η Τουρκία όμως απέρριψε.

Την κατάσταση, πρόσθεσε, περιπλέκει περαιτέρω η στάση του καθεστώτος Ασαντ, με το οποίο οι Κούρδοι της Συρίας συνεχίζουν τις διαβουλεύσεις, με παρότρυνση των Ρώσων. Ευελπιστούμε «να συζητήσουμε μία συγκεκριμένη φόρμουλα γι’ αυτές τις περιοχές» στα ανατολικά του Ευφράτη, ανέφερε ο Χαλίλ. «Ομως η Δαμασκός δεν έχει ακόμη αποφασίσει κάτι, ούτε έχει ξεκαθαρίσει τη θέση της, παρά τον επείγοντα χαρακτήρα της κατάστασης»…