Πώς η Σαουδική Αραβία ανέτρεψε τον πρωθυπουργό του Λιβάνου

Σε αποκλειστικό του ρεπορτάζ το Reuters, επικαλούμενο πηγές από τον Λίβανο, υποστηρίζει ότι ο Σαάντ Χαρίρι αιφνιδιάστηκε από το Ριάντ και εξαναγκάστηκε σε παραίτηση μόλις έφτασε στη Σαουδική Αραβία για επίσημη συνάντηση με τον βασιλιά Σαλμάν.

Αντ’αυτού, αναφέρει το πρακτορείο, ενημερώθηκε ότι θα δει τον πρίγκιπα διάδοχο και του δόθηκε έτοιμo το κείμενο της παραίτησής του για να το διαβάσει σε τηλεοπτικό διάγγελμα.

«Από τη στιγμή που προσγειώθηκε στη Σαουδική Αραβία την Παρασκευή 3 Νοεμβρίου τον Σαάντ Χαρίρι περίμενε μια έκπληξη: δεν τον περίμεναν Σαουδάραβες πρίγκιπες ή στελέχη υπουργείων, όπως γίνεται τυπικά σε κάθε άφιξη πρωθυπουργού στη χώρα για επίσημη συνάντηση με τον βασιλιά Σαλμάν», είπαν στο Reuters πηγές από το περιβάλλον του Χαρίρι και ανώτεροι αξιωματούχοι ασφαλείας του Λιβάνου.

Στη συνέχεια κατασχέθηκε το τηλέφωνό του και την επόμενη ημέρα εξαναγκάστηκε σε παραίτηση με τηλεοπτικό διάγγελμα που μεταδόθηκε από σαουδαραβικό κανάλι.

Πηγές προσκείμενες στον Χαρίρι είπαν στο Reuters ότι η Σαουδική Αραβία είχε καταλήξει στο συμπέρασμα ότι ο Λιβανέζος πρωθυπουργός -σύμμαχος των Σαουδαράβων και γιος του δολοφονημένου πρωυθπουργού Ραφίκ αλ Χαρίρι- έπρεπε να φύγει από τη μέση διότι δεν έδειχνε πρόθυμος να αντιμετωπίσει δυναμικά την οργάνωση Χεζμπολά, που στηρίζεται από το Ιράν.

Το Ριάντ, σύμφωνα με τις πληροφορίες από τον Λίβανο, ελπίζει να αντικαταστήσει τον Σαάντ με τον μεγαλύτερο αδελφό του, Μπαχάα, ο οποίος πιστεύεται ότι βρίσκεται στη Σαουδική Αραβία.

Το Reuters αναφέρει ότι το Ριάντ ζήτησε από μέλη της οικογένειας Χαρίρι να μεταβουν εκεί για να δηλώσουν την πίστη τους και την υπακοή τους στον Μπαχάα, αλλά οι συγγενείς αρνήθηκαν. 

«Όταν το αεροπλάνο του Χαρίρι προσγειώθηκε στο Ριάντ, πρέπει ο Σαάντ να πήρε αμέσως το μήνυμα ότι κάτι κακό συνέβαινε», είπε πηγή στο πρακτορείο. «Κανείς δεν τον περίμενε στο αεροδρόμιο».

Το Reuters σημειώνει ότι δεν κατάφερε να έρθει σε επικοινωνία με Σαουδάραβες αξιωματούχους για να επιβεβαιώσουν ή να διαψεύσουν όλη αυτή την ιστορία.

Ο Σαάντ Χαρίρι πάντως από τις 3 Νοεμβρίου, όταν ανακοίνωσε την παραίτησή του, δεν έχει κάνει δημόσιες δηλώσεις, ούτε υπάρχει κάποια ένδειξη για το πότε θα επιστρέψει στην πατρίδα του. 

Η… πρόσκληση

Ο Χαρίρι εκλήθη στο Ριάντ για να συναντήσει τον βασιλιά με τηλεφώνημα που έγινε την Πέμπτη το βράδυ στις 2 Νοεμβρίου.

Πριν αναχωρήσει από τον Λίβανο είπε στους αξιωματούχους της κυβέρνησής του ότι θα συνεχίσουν με τις εκκρεμότητές τους τη Δευτέρα 6 Νεομβρίου.

Είπε δε στους δημοσιογράφους ότι θα τους δει το Σαββατοκύριακο στο θέρετρο Σαρμ ελ Σέιχ, στην Ερυθρά Θάλασσα, όπου επρόκειτο να συναντήσει τον πρόεδρο της Αιγύπτου, Αλ Σίσι, στο περιθώριο του Παγκόσμιου Φόρουμ Νέων. 

Ο Χαρίρι πήγε στο σπίτι που διαθέτει στη Σαουδική Αραβία, μια χώρα όπου η οικογένειά του έχει κάνει την περιουσία της και διαθέτει εκεί πολλά ακίνητα.

Πηγές προσκείμενες στον Χαρίρι είπαν ότι ο Λιβανέζος πρωθυπουργός δέχτηκε τηλεφώνημα από τους αρμοδίους του πρωτοκόλλου στο Ριάντ το Σάββατο το πρωί (4 Νομεβρίου) που του ζήτησαν να παραβρεθεί σε συνάντηση με τον διάδοχο του θρόνου και όχι τον βασιλιά. 

Ο Χαρίρι περίμενε επί τέσσερις ώρες πριν οι Σαουδάραβες του παραδώσουν το κείμενο της παραίτησής του από την πρωθυπουργία του Λιβάνου, το οποίο έπρεπε να διαβάσει στη σαουδαραβική τηλεόραση.    

Τι είχε προηγηθεί

Σε ένα ταξίδι που είχε προηγηθεί, αναφέρεται στο ρεπορτάζ του Reuters, ο Σαουδάραβας πρίγκιπας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν είχε κανονίσει συνάντηση του Χαρίρι με αξιωματούχους των υπηρεσιών ασφαλείας και τον υπουργό Θάμερ αλ Σαμπάν, τον αρμόδιο για τα «θέματα» του Λιβάνου. 

Ο Χαρίρι επέστρεψε στον Λίβανο «ευχαριστημένος και χαλαρός» από αυτές τις συναντήσεις και είπε στους συνεργάτες του ότι άκουσε «ενθαρρυντικές κουβέντες» από τον διάδοχο του θρόνου στο Ριάντ, μεταξύ άλλων την υπόσχεση ότι θα αρχίσει πάλι να ρέει η οικονομική βοήθεια από το βασίλειο προς τον λιβανέζικο στρατό.

Ο Χαρίρι πίστευε ότι είχε πείσει το Ριάντ για την ανάγκη να συνεχίσει ο διάλογος με τη Χεζμπολά (που εκτός από έδρες στο Κοινοβούλιο, συμμετέχει και στην κυβέρνηση) για το καλό της σταθερότητας του Λιβάνου.  

«Πιστεύω ότι αυτό που συνέβη σε αυτές τις συναντήσεις του Χαρίρι με τους Σαουδάραβες είναι ότι ο πρωθυπουργός αποκάλυψε τη στάση που θα κρατήσει απέναντι στη Χεζμπολά και οι Σαουδάραβες δεν ευχαριστήθηκαν καθόλου με αυτό που άκουσαν», είπε η πηγή στο Reuters. «Για τους Σαουδάραβες είναι μια μάχη επιβίωσης. Είναι μαύρο-άσπρο. Και εμείς στον Λίβανο έχουμε συνηθίσει στο γκρι». 

Η «παραίτηση» του Χαρίρι ανακοινώθηκε την ώρα που περισσότεροι από 200 άνθρωποι -μεταξύ αυτών 11 πρίγκιπες και στελέχη της κυβέρνησης του Ριάντ- συλλαμβάνονταν στο πλαίσιο επιχείρησης «κατά της διαφθοράς». 

Ο Χαρίρι συναντήθηκε τελικά με τον βασιλιά Σαλμάν μετά την παραίτησή του και η συνάντηση μεταδόθηκε από τη σαουδαραβική τηλεόραση. Στη συνέχεια μεταφέρθηκε αεροπορικώς στο Άμπου Ντάμπι για να δει και τον πρίγκιπα διάδοχο του εμιράτου και έχει επιστρέψει στο Ριάντ, όπου συναντά δυτικούς διπλωμάτες. 

Όπως αναφέρουν πηγές προσκείμενες στον Χαρίρι, οι Σαουδάραβες κρατούν τον Λιβανέζο ηγέτη σε κατ’ οίκον περιορισμό μέχρι να ενορχηστρώσουν τη διάδοχη κατάσταση στον Λίβανο με την αλλαγή στην ηγεσία του κόμματος του Χαρίρι και την αντικατάστασή του με τον αδελφό του Μπαχαά, με τον οποίον ο Σαάντ δεν διατηρεί καλές σχέσεις.