Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Εκλογές χωρίς ουσία στον Παναμά
AP PHOTO / ARNULFO FRANCO
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Εκλογές χωρίς ουσία στον Παναμά

  • A-
  • A+
Ενδεικτικό για το παναμέζικο πολιτικό σύστημα είναι το γεγονός πως μολονότι ένα από τα κεντρικά ζητήματα της προεκλογικής εκστρατείας ήταν η διαφθορά, τα Panama Papers απουσίασαν στην ουσία από τη συζήτηση. Ολοι οι υποψήφιοι, πλην ενός (αριστερού), κινούνται στον χώρο του νεοφιλελευθερισμού

Στην έκτη εκλογική αναμέτρηση από την αμερικανική εισβολή στον Παναμά το 1989, οι πολίτες επέλεξαν αλλαγή κομματικής φρουράς. Η νίκη του 66χρονου επιχειρηματία ελληνικής καταγωγής (από την πλευρά της μητέρας του) Λαουρεντίνο Κορτίσο με 33% έφερε ξανά τους σοσιαλδημοκράτες του Επαναστατικού Δημοκρατικού Κόμματος (PRD) στην εξουσία μετά από δέκα χρόνια.

Δεύτερος αναδείχτηκε ο 54χρονος Ρόμουλο Ρουξ από τη Δημοκρατική Αλλαγή (CD), του συντηρητικού κόμματος του πρώην προέδρου Ρικάρντο Μαρτινέλι, φυλακισμένου σήμερα για σκάνδαλο παράνομης παρακολούθησης πολιτικών του αντιπάλων, που διερευνάται επίσης και για διαφθορά.

Αναλυτές συμφωνούν πως αυτές ήταν οι πιο «ανιαρές» εκλογές των τελευταίων 30 χρόνων και σημειώνουν πως απουσίασε μια ουσιαστική συζήτηση ανάμεσα σε κόμματα που παρά τον αυτοπροσδιορισμό τους σε διαφορετικές ιδεολογικές τάσεις έχουν παρόμοιες θέσεις.

Στον Παναμά τα σύνορα της ιδεολογίας είναι εξαιρετικά ρευστά και μετακινούμενα, οι εκλογές σπάνια χαρακτηρίζονται από ουσιαστικές προγραμματικές αντιπαραθέσεις, ο τόνος είναι συντηρητικός όπως και η κοινωνία, όπως έλεγε στην El Pais ο διευθυντής του Διεθνούς Κέντρου Πολιτικών και Κοινωνικών Μελετών (CIEPS).

«Στη χώρα οι εκλογές δεν διεκδικούνται στη βάση του άξονα Δεξιάς-Αριστεράς. Εκτός από τον (αριστερό) Σαούλ Μέντες όλοι οι υπόλοιποι υποψήφιοι για την προεδρία μοιάζουν ιδεολογικά: είναι σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό νεοφιλελεύθεροι που καθένας δίνει έμφαση στο ένα ή το άλλο θέμα».

Σιγή... ιχθύος

Ενδεικτικό για το παναμέζικο πολιτικό σύστημα είναι το γεγονός πως μολονότι ένα από τα κεντρικά ζητήματα της προεκλογικής εκστρατείας ήταν η διαφθορά, τα Panama Papers απουσίασαν στην ουσία από τη συζήτηση.

Αυτό το σκάνδαλο με τις offshore στο οποίο έχουν εμπλακεί περισσότεροι από 150 αξιωματούχοι -ανάμεσά τους 12 πρόεδροι ή πρωθυπουργοί-, επιχειρηματίες και διασημότητες από όλο τον κόσμο δεν αποτελεί προνομιακό πεδίο αντιπαράθεσης για πολιτικούς, περιλαμβανομένου και του νικητή Κορτίσο, καθώς δεν είναι πρόθυμοι να αλλάξουν το οικονομικό μοντέλο του Παναμά ως χρηματοπιστωτικού και φορολογικού παραδείσου και ως μαγνήτη για το ξένο κεφάλαιο και τις πολυεθνικές μέσω προνομίων και φοροαπαλλαγών, όπως εξηγεί ο αντιπρύτανης της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Μίλερσβιλ, Ορλάντο Πέρες: «Κανένας δεν θα άλλαζε το σύστημα επενδύσεων και διακίνησης κεφαλαίων που υφίσταται».

Είναι μέσα από αυτή την πολιτική παράδοση που αναδύθηκε ο Λαουρεντίνο Κορτίσο. Σπούδασε στο Τέξας, δούλεψε στον Οργανισμό Αμερικανικών Κρατών στην Ουάσινγκτον, μεγαλούργησε ως επιχειρηματίας στον κτηνοτροφικό και κατασκευαστικό τομέα, εξελέγη δύο φορές βουλευτής και έχοντας μεταπηδήσει από το κεντροδεξιό κόμμα Αλληλεγγύη στο σοσιαλδημοκρατικό PDR έγινε το 2004 υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, θέση από την οποία παραιτήθηκε διαφωνώντας με καίριους όρους της Συμφωνίας Ελεύθερου Εμπορίου με τις ΗΠΑ.

Πιστός καθολικός και συντηρητικός σε κοινωνικά θέματα όπως οι αμβλώσεις και τα δικαιώματα των ομοφυλοφίλων, ο Κορτίσο στην επινίκια ομιλία του υποσχέθηκε να καταπολεμήσει τη διαφθορά, να αναθερμάνει την οικονομία και να αμβλύνει τις ανισότητες και τη φτώχεια με πολιτικές ελεύθερης αγοράς.

Ο Παναμάς σημείωσε την τελευταία δεκαετία μέσο ρυθμό ανάπτυξης 7% ετησίως (που ωστόσο πέρσι δεν έφτασε το 5%) αλλά αυτή δεν είχε κοινωνικό αντίκρισμα. Από τη μία, σύμφωνα με το ΔΝΤ, είναι η πιο πλούσια ανά κάτοικο χώρα της Λατινικής Αμερικής και από την άλλη, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα, είναι μία από τις δέκα πιο άνισες χώρες του πλανήτη.

Το 10% των πιο πλούσιων κερδίζει 37,3 φορές περισσότερα από το 10% των πιο φτωχών, αναλογία που αυξήθηκε κατά σχεδόν 4 μονάδες από το 2014. O πλούτος συγκεντρώνεται σε λίγα χέρια, περιφέρειες και οικονομικές δραστηριότητες, 12 οικογένειες ελέγχουν σχεδόν ολόκληρο τον παραγωγικό μηχανισμό, 115 πολυεκατομμυριούχοι συνεχίζουν να αυξάνουν τα κέρδη τους και όλα τα προνόμια πηγαίνουν στα ξένα κεφάλαια, καταγγέλλει ο Χενάρο Λόπες του Εθνικού Μετώπου για την Προάσπιση των Οικονομικών και Κοινωνικών Δικαιωμάτων του Παναμά (FRENADESO).

«Ζούμε σε μια χώρα όπου, παρά τη χειραγώγηση των στατιστικών από τις κυβερνήσεις, ένας στους τέσσερις κατοίκους είναι φτωχοί, το 54% στις αγροτικές περιοχές και το 96% των ιθαγενών είναι φτωχοί. Μιλάνε για ανάπτυξη αλλά δεν υπάρχει ανθρώπινη ευημερία».

Σοβαρές προκλήσεις

Σε αυτές τις εσωτερικές προκλήσεις που θα αντιμετωπίσει ο Κορτίσο αναλαμβάνοντας την προεδρία την 1η Ιουλίου έρχονται να προστεθούν και οι διπλωματικές.

Θα κληθεί κατ’ αρχάς να κατευνάσει τις ανησυχίες των ΗΠΑ -στενός σύμμαχος και βασικός εμπορικός εταίρος του Παναμά- για την αναβαθμισμένη οικονομική παρουσία της Κίνας, η οποία έχει ήδη επενδύσει 2,5 δισ. δολάρια στη χώρα και τώρα αναμένει την υπογραφή Συμφωνίας Ελεύθερου Εμπορίου που διαπραγματεύτηκε με την απερχόμενη κυβέρνηση.

Και θα έχει επίσης να διαχειριστεί την κρίση στη Βενεζουέλα, όπου αναλυτές εκτιμούν πως πιθανόν να αποστασιοποιηθεί από τις ακραίες θέσεις του προκατόχου του, τασσόμενος υπέρ της πολιτικής επίλυσης, ώστε να αποφευχθεί να γνωρίσει η Βενεζουέλα μια στρατιωτική επέμβαση κατά πολύ χειρότερη από εκείνη που έζησε ο Παναμάς πριν από 30 χρόνια.

ΕΔΩ ΛΑΤΙΝΙΚΗ ΑΜΕΡΙΚΗ
Ο λαός του Εκουαδόρ γύρισε την πλάτη στον Λένιν Μορένο
Οι δημοτικές και περιφερειακές εκλογές της περασμένης Κυριακής στο Εκουαδόρ αποτέλεσαν κόλαφο για τον πρόεδρο Λένιν Μορένο καθώς οι υποψήφιοι του πρώην προέδρου, άλλοτε κομματικού του συντρόφου και νυν...
Ο λαός του Εκουαδόρ γύρισε την πλάτη στον Λένιν Μορένο
ΕΔΩ ΛΑΤΙΝΙΚΗ ΑΜΕΡΙΚΗ
Τις πταίει, σύντροφοι;
Συντριβή των τσαβίστας στη Βενεζουέλα. Ηττα του κιρτσνερισμού στην Αργεντινή. Αντεπίθεση της Δεξιάς στη Βραζιλία, που ξεκίνησε κοινοβουλευτική διαδικασία για την καθαίρεση της Ντίλμα Ρουσέφ. Αποτυχία της...
Τις πταίει, σύντροφοι;
ΕΔΩ ΛΑΤΙΝΙΚΗ ΑΜΕΡΙΚΗ
Ο Γουαϊδό βιάζεται για πραξικόπημα
Πιο μπροστά και από την άκρως παρεμβατική αμερικανική κυβέρνηση βγαίνει ο... κανακάρης του Λευκού Οίκου και αυτοανακηρυχθείς πρόεδρος Χουάν Γουαϊδό: η λαχτάρα του για στρατιωτική επέμβαση με στόχο την ανατροπή...
Ο Γουαϊδό βιάζεται για πραξικόπημα
ΕΔΩ ΛΑΤΙΝΙΚΗ ΑΜΕΡΙΚΗ
Στη δίνη του τυφώνα
Νέο άνοιγμα Μαδούρο στην αντιπολίτευση και ευρωπαϊκή πρωτοβουλία με ελληνικό «άρωμα» για δημιουργία διεθνούς ομάδας επαφής με στόχο τον διάλογο και τη δημιουργία ευνοϊκού κλίματος για τη διεξαγωγή εκλογών. Ναι...
Στη δίνη του τυφώνα
ΕΔΩ ΛΑΤΙΝΙΚΗ ΑΜΕΡΙΚΗ
Ενας «απεσταλμένος» με βρόμικο παρελθόν
Η επιλογή του Ελιοτ Εϊμπραμς ως ειδικού απεσταλμένου των ΗΠΑ για τη Βενεζουέλα, δηλαδή ως υπεύθυνου της αμερικανικής εκστρατείας για αντικατάσταση του προέδρου Νικολάς Μαδούρο, είναι ενδεικτική των σχεδίων που...
Ενας «απεσταλμένος» με βρόμικο παρελθόν
ΕΔΩ ΛΑΤΙΝΙΚΗ ΑΜΕΡΙΚΗ
Κάλπικες... κάλπες και οργή στους δρόμους
Ενώ η κρίση στην Ονδούρα βάθαινε από τις μεθοδεύσεις του Εκλογοδικείου, οι ΗΠΑ «πιστοποίησαν» τις καλές επιδόσεις της κυβέρνησης του συμμάχου τους (και εμπλεκόμενου σε σκάνδαλα εμπορίας ναρκωτικών) Ερνάντες...
Κάλπικες... κάλπες και οργή στους δρόμους

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας