Παγκόσμια κατακραυγή έχει προκαλέσει η πολύνεκρη επίθεση της αστυνομίας σε φαβέλα του Ρίο ντε Ζανέιρο, μία από τις πιο αιματηρές στα χρονικά της πόλης. Ηταν ξημερώματα Πέμπτης όταν δεκάδες πάνοπλοι αστυνομικοί όρμησαν στο Ζακαρεζίνιου, στα βόρεια περίχωρα του Ρίο, στο πλαίσιο επιχείρησης σύλληψης μελών της διαβόητης εγκληματικής ομάδας Comando Vemelho (Κόκκινο Κομάντο) που σύμφωνα με πληροφορίες στρατολογούσε νεαρόκοσμο στη φαβέλα. Ο απολογισμός ήταν 25 νεκροί, 24 κάτοικοι -«εγκληματίες», σύμφωνα με την αστυνομία- και ένας αστυνομικός.
Η Υπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα ζήτησε χθες τη διενέργεια ανεξάρτητης έρευνας, κάνοντας λόγο για χρήση «δυσανάλογης και άσκοπης» αστυνομικής βίας. «Ακόμα κι αν τα θύματα ήταν ύποπτοι για εγκληματική δραστηριότητα, κάτι που δεν έχει αποδειχτεί, οι ομαδικές εκτελέσεις τέτοιου τύπου είναι παντελώς αδικαιολόγητες», δήλωσε η Ζουρέμα Βέρνεκ, διευθύντρια του βραζιλιάνικου παραρτήματος της Διεθνούς Αμνηστίας.
«Μια κακοσχεδιασμένη επιχείρηση, η οποία, μετά τον θάνατο ενός αστυνομικού, μετατράπηκε σε επιχείρηση εκδίκησης» κατήγγειλε η Σίλβια Ράμος, συντονίστρια της μη κυβερνητικής οργάνωσης Δίκτυο Παρατηρητών Δημόσιας Ασφάλειας. «Ποιοι είναι οι νεκροί; Νέοι μαύροι. Και για αυτόν τον λόγο η αστυνομία κάνει λόγο για 24 υπόπτους. Αρκεί να είσαι μαύρος και να ζεις σε φαβέλα για να είσαι ύποπτος», τόνισε.
Το γραφείο της πολιτειακής Εισαγγελίας του Ρίο ανακοίνωσε με δήλωσή του στην εφημερίδα Folha de S.Paulo ότι θα ξεκινήσει έρευνα, τονίζοντας ότι η σοβαρότητα της υπόθεσης απαιτεί μια έρευνα ανεξάρτητη από αυτήν της αστυνομίας.
Η ειρωνεία είναι ότι πέρυσι το Ανώτατο Δικαστήριο της Βραζιλίας εξέδωσε απόφαση που απαγορεύει στην αστυνομία να εξαπολύει επιδρομές στις φαβέλες στη διάρκεια της πανδημίας του κορονοϊού, με εξαίρεση «εξαιρετικά ιδιαίτερες περιστάσεις». Ηταν μια ενέργεια που ακολούθησε την κατακραυγή και τις διαδηλώσεις ύστερα από τη δολοφονία ενός 14χρονου παιδιού από αστυνομικούς μέσα στο σπίτι του.
Σύμφωνα με το Παρατηρητήριο Δημόσιας Ασφάλειας του Πανεπιστημίου Κάντιντο Μέντες στο Ρίο, η αστυνομία της πόλης σκότωνε πάνω από πέντε άτομα την ημέρα κατά μέσο όρο μέσα στο πρώτο τετράμηνο του 2021. Σημειώνει μάλιστα πως πρόκειται για την πιο αιματηρή αντίστοιχη περίοδο των τελευταίων 20 ετών, οπότε οι τοπικές αρχές ξεκίνησαν να δημοσιοποιούν τα σχετικά στοιχεία.
Αναπόφευκτα κάνει κάποιος τη σύνδεση με το γενικότερο κλίμα της περιόδου Μπολσονάρο, ο οποίος βάσισε την προεκλογική του εκστρατεία το 2018 στο δόγμα «νόμος και τάξη» και ζήτησε να μειωθούν τα νομικά εμπόδια προκειμένου να μπορούν οι αστυνομικοί να κάνουν χρήση θανάσιμης βίας στις επιχειρήσεις τους κατά των εγκληματιών. Ο ακροδεξιός πρόεδρος της Βραζιλίας δεν έκανε καμία αναφορά στην αιματοχυσία του Ρίο στο καθιερωμένο εβδομαδιαίο βίντεο που αναρτά μέσω Facebook. Ο γιος του, ο Κάρλος Μπολσονάρο, δημοτικός σύμβουλος στο Ρίο, έγραψε συλλυπητήριο μήνυμα στο τουίτερ προς την οικογένεια του νεκρού αστυνομικού χωρίς την παραμικρή μνεία στα άλλα 24 θύματα.
«Οποιαδήποτε επιχείρηση αφήνει πίσω της 25 νεκρούς δεν μπορεί να χαρακτηριστεί επιχείρηση δημόσιας ασφάλειας», δήλωσε ο πρώην πρόεδρος Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα και πιθανότατα αντίπαλος του Μπολσονάρο στις επόμενες προεδρικές εκλογές. «Η απουσία της κυβέρνησης», συνέχισε, «και η αδυναμία της να προσφέρει παιδεία και δουλειά είναι σε πολύ μεγάλο βαθμό η αιτία της βίας».
