Την αντίθεσή τους στις ενέργειες της τουρκικής κυβέρνησης για τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί εξέφρασαν οι ΗΠΑ και η Γερμανία. Τα υπουργεία Εξωτερικών των δύο χωρών κάλεσαν με ανακοινώσεις τους την Άγκυρα να διατηρήσει το μνημείο με τέτοιο τρόπο που θα σέβεται την παράδοσή του, την ιστορία του και το καθεστώς του ως Μνημείου Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO.
Αυστηρότερος ο αναπληρωτής εκπρόσωπος Τύπου του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Μαρκ Τόνερ, απαντώντας σε σχετική ερώτηση του δημοσιογράφου, Μιχάλη Ιγνατίου, είπε πως «οι Ηνωμένες Πολιτείες αναγνωρίζουν την Αγία Σοφία ως ένα μνημείο ιδιαίτερης σημασίας».
«Καλούμε την κυβέρνηση της Τουρκίας να διατηρήσει την Αγία Σοφία με τέτοιο τρόπο που θα σέβεται την παράδοσή της και την πολύπλοκη ιστορία της», υπογράμμισε ο αναπληρωτής εκπρόσωπος Τύπου του Στέιτ Ντιπάρτμεντ.
Ηπιότερη η ανακοίνωση του γερμανικού υπουργείου Εξωτερικών, όπου αναφέρεται πως η χρήση της Αγίας Σοφίας αποτελεί υπόθεση της Τουρκίας.
Ωστόσο, όπως τόνισε ο Μάρτιν Σέφερ, εκπρόσωπος του γερμανικού υπουργείου Εξωτερικών, «η Αγία Σοφία είναι Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO και θα επιθυμούσαμε να υπάρχει μια χρήση της Αγίας Σοφίας η οποία δεν αγγίζει το καθεστώς της ως Μνημείου Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς», αναφερόμενος στην ανάγνωση του Κορανίου στην Αγία Σοφία κατά την περίοδο του Ραμαζανίου.
Όπως είπε ο Μάρτιν Σέφερ, δεν έχει λόγο να αμφισβητήσει ότι η Τουρκία εφαρμόζει τις υποχρεώσεις που συνδέονται με το καθεστώς Μνημείου Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO, το οποίο απολαμβάνει η Αγία Σοφία.
Όταν ρωτήθηκε αν θεωρεί τυχαίο το γεγονός ότι η Τουρκία επιλέγει τώρα να χρησιμοποιήσει την Αγία Σοφία ως τζαμί, ο κ. Σέφερ επισήμανε:
«Η Αγία Σοφία έχει χρησιμοποιηθεί επί αιώνες ως τζαμί. Το τι πιστεύω δεν παίζει ρόλο, νομίζω. Και το τι πιστεύουν άλλοι σε αυτό το έδρανο (ενν. των εκπροσώπων της κυβέρνησης) δεν παίζει ρόλο. Σαφή απάντηση μπορείτε να βρείτε ίσως με το να μην απευθύνετε το ερώτημα σε μας, αλλά σε αυτούς που έλαβαν τα μέτρα σχετικά με την Αγία Σοφία».
Θυμίζουμε ότι η Αγία Σοφία αποτελεί το τελευταίο «θύμα» του Ερντογάν που αποφάσισε μέχρι να λήξει το Ραμαζάνι, στις 5 Ιουλίου, να διαβάζεται από ιμάμη το Κοράνι μέσα στο μνημείο-σύμβολο της ορθοδοξίας.
Με τον τρόπο αυτό η Αγία Σοφία μετατρέπεται από μουσείο (όπως λειτουργεί από το 1930) σε τζαμί, προκαλώντας ποικίλες αντιδράσεις.
