Οι φάκελοι του Παναμά είχαν το πρώτο τους θύμα. Ο πρωθυπουργός της Ισλανδίας Σίγκμουντουρ Ντάβιντ Γκουνλάουγκσον παραιτήθηκε χθες, παρά τις αρχικές του δηλώσεις ότι δεν σκόπευε να απομακρυνθεί από τη θέση του.
Ο αντικαταστάτης του θα είναι ο υπουργός Γεωργίας και Αλιείας Ινγκι Γιόχανσον. Η απόφαση αναμένεται να επικυρωθεί από τον πρόεδρο της χώρας Ολαφουρ Ράγκαρ Γκρίμσον, καθώς και τους κυβερνητικούς εταίρους από το Κόμμα της Ανεξαρτησίας.
Οσο για τον παραιτηθέντα πρωθυπουργό, φαίνεται πως παραμένει στην ηγεσία του κεντροδεξιού Προοδευτικού Κόμματος.
Ο Γκουνλάουγκσον εγκατέλειψε το πόστο του μία μέρα μετά την πολυπληθή διαδήλωση στην πρωτεύουσα Ρέικιαβικ, όταν πάνω από 20.000 άνθρωποι (μεγάλο ποσοστό για μια χώρα με 329.100 πληθυσμό) συγκεντρώθηκαν έξω από τη Βουλή, ζητώντας την παραίτησή του.
Το σκηνικό θύμιζε τις μεγάλες διαδηλώσεις του 2008 μετά τη χρεοκοπία της χώρας, όταν οι ήσυχοι και ψύχραιμοι ώς τότε Ισλανδοί ξεχύνονταν κατά χιλιάδες στους δρόμους απαιτώντας την τιμωρία των ενόχων.
Εκτοτε, η Ισλανδία έγινε η μόνη χώρα στην Ευρώπη η οποία έστειλε στη φυλακή τους τραπεζίτες που ευθύνονταν για την οικονομική της καταστροφή.
Ο Σίγκμουντουρ Γκουνλάουγκσον και η σύζυγός του είχαν ιδρύσει τη Wintris, μια offshore εταιρεία στις Παρθένους Νήσους, το 2007, προκειμένου να διαχειρίζονται την περιουσία που κληρονόμησε η δεύτερη από την οικογένειά της.
Παρέλειψε όμως να τη δηλώσει στο «πόθεν έσχες» όταν εκλέχθηκε στη Βουλή δύο χρόνια αργότερα. Oταν μάλιστα ρωτήθηκε σχετικά, αρνήθηκε ότι ήταν ποτέ κάτοχος offshore. Η Wintris είχε μεγάλες απώλειες στο κραχ του 2008 και διεκδικούσε 4,2 δισ. δολάρια αποζημίωση από τρεις χρεοκοπημένες τράπεζες της Ισλανδίας.
Ο Γκουνλάουγκσον, πρωθυπουργός από το 2013, είχε άμεση σχέση με τη διαιτησία ανάμεσα στις τράπεζες και τους ενάγοντες.
Σήμερα, λοιπόν, αποδεικνύεται ότι υπήρχε σύγκρουση συμφερόντων.
Τυπικά, ο παραιτηθείς πρωθυπουργός δεν διέπραξε κάποιο αδίκημα, καθώς η ισλανδική νομοθεσία δεν απαγορεύει την κατοχή εξωχώριας εταιρείας.
Ομως, ό,τι είναι νόμιμο δεν είναι απαραίτητα και ηθικό. Και οι Ισλανδοί, μετά τα γεγονότα του 2008, έχουν γίνει ιδιαίτερα ευαίσθητοι απέναντι σε θέματα διαφθοράς και ηθικής.
Χθες, ο κόσμος βγήκε πάλι ξανά στους δρόμους για να ζητήσει παραίτηση ολόκληρης της κυβέρνησης και διεξαγωγή νέων εκλογών.
«Θέλουμε πολιτικούς που να πληρώνουν τους φόρους τους», ήταν ένα από τα συνθήματα που φώναζαν οι διαδηλωτές.
Καθώς δεν αποκλείεται η χώρα να οδηγηθεί σε πρόωρες εκλογές μετά τις τελευταίες εξελίξεις, ιδιαίτερο ενδιαφέρον αποκτά ένα τελευταίο γκάλοπ που δείχνει το Κόμμα των Πειρατών να έρχεται πρώτο με 36,1%.
Οσο για τα δυο κόμματα που είναι στην κυβέρνηση, συγκεντρώνουν από κοινού 35,2%.
Αν τα νούμερα αυτά επαληθευτούν και στην κάλπη, σημαίνει ότι η Ισλανδία δεν θα πάψει ποτέ να μας εκπλήσσει…
