Αναστάτωση προκάλεσε στη Γερμανία η σημερινή δημοσιογραφική αποκάλυψη πως οι άντρες ηλικίας 17 έως 45 ετών θα πρέπει να αιτούνται ειδικής άδειας από τον γερμανικό στρατό αν σκοπεύουν να κάνουν ταξίδια στο εξωτερικό για πάνω από 3 μήνες.
Η εν λόγω διάταξη πέρασε στα… «ψιλά» όταν εγκρίθηκε από το γερμανικό κοινοβούλιο καθώς συμπεριλαμβανόταν σε ένα μεγάλο νομοσχέδιο του υπουργείου Άμυνας της χώρας με ριζικές αλλαγές στην στρατιωτική θητεία.
Η νομοθεσία, που τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου, στοχεύει στην ενίσχυση του στρατού και απαιτεί από όλους τους 18χρονους άνδρες να συμπληρώσουν ένα ερωτηματολόγιο για να αξιολογηθεί η καταλληλότητά τους για υπηρεσία στις ένοπλες δυνάμεις, χωρίς όμως να φτάνει μέχρι την επιβολή υποχρεωτικής θητείας.
Αν το «εκσυγχρονισμένο» αυτό μοντέλο δεν καταφέρει να προσελκύσει αρκετούς νεοσύλλεκτους, το κοινοβούλιο θα υποχρεωθεί να συζητήσει την επαναφορά της υποχρεωτικής θητείας, δήλωσε ο υπουργός Άμυνας, Μπόρις Πιστόριους, κατά την ψήφιση του νόμου από την κάτω βουλή του Bundestag τον Δεκέμβριο.
Ορυμαγδός αντιδράσεων
Τα «ψιλά γράμματα», που πέρασαν σε μεγάλο βαθμό απαρατήρητα μέχρι να τα αναδείξει αυτή την εβδομάδα δημοσιογραφική έρευνα, αναφέρουν ότι άνδρες ηλικίας 17 έως 45 ετών θα πρέπει να ζητούν άδεια για να φύγουν από τη Γερμανία για διάστημα μεγαλύτερο των τριών μηνών.
Η διάταξη αυτή ενδέχεται να επηρεάσει εκατομμύρια Γερμανούς πολίτες που σχεδιάζουν οτιδήποτε, από ένα «gap year» ή σπουδές στο εξωτερικό μέχρι μια νέα δουλειά ή άδεια άνευ αποδοχών.
Προκάλεσε έντονη κάλυψη από τα μέσα ενημέρωσης σε μια χώρα όπου οι αλλαγές στην πολιτική στρατιωτικής θητείας έχουν ήδη οδηγήσει σε διαδηλώσεις μαθητών που υπόκεινται στις νέες απαιτήσεις του νόμου.
Το υπουργείο Άμυνας επιβεβαίωσε την υποχρέωση, η οποία αναφέρθηκε αρχικά από την εφημερίδα Frankfurter Rundschau.
Οι εξηγήσεις του υπουργείου
Ένας εκπρόσωπος του υπουργείου δήλωσε ότι η νέα νομοθεσία σχεδιάστηκε για να δημιουργήσει ένα πλαίσιο για ενδεχόμενη υποχρεωτική θητεία, καθιστώντας απαραίτητο να είναι γνωστό το πού βρίσκονται οι πιθανοί στρατεύσιμοι σε περίπτωση επείγουσας ανάγκης.
«Σύμφωνα με τη διατύπωση του νόμου, οι άνδρες ηλικίας 17 ετών και άνω υποχρεούνται να ζητούν προηγούμενη έγκριση από το αρμόδιο κέντρο καριέρας της Bundeswehr για παραμονές στο εξωτερικό που διαρκούν περισσότερο από τρεις μήνες», ανέφερε. Ο νόμος ορίζει ότι η υποχρέωση αυτή λήγει στην ηλικία των 45 ετών.
Η πολιτική αυτή απαιτεί άδεια για παραμονή στο εξωτερικό για μεγάλο χρονικό διάστημα ακόμη και εκτός περιόδων κρίσης, επαναφέροντας έναν κανόνα δεκαετιών. Ωστόσο, το υπουργείο ανέφερε ότι στην πράξη έχει περιορισμένες συνέπειες για τους άνδρες που αφορά.
«Η ρύθμιση ίσχυε ήδη κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου και δεν είχε πρακτική σημασία· ειδικότερα, δεν συνοδεύεται από κυρώσεις», δήλωσε ο εκπρόσωπος.
Το υπουργείο δεν ανέφερε πόσοι άνθρωποι έχουν υποβάλει αίτηση για άδεια φέτος.
Ο εκπρόσωπος άφησε να εννοηθεί ότι η έγκριση για παραμονή στο εξωτερικό θα είναι τυπική διαδικασία όσο η στρατιωτική θητεία δεν είναι υποχρεωτική και η Γερμανία δεν αντιμετωπίζει κατάσταση έκτακτης ανάγκης ασφάλειας.
«Θα διευκρινίσουμε μέσω διοικητικών κανονισμών ότι η άδεια θεωρείται δεδομένη όσο η στρατιωτική υπηρεσία είναι εθελοντική», ανέφερε, προσθέτοντας: «Καθώς η στρατιωτική θητεία με βάση την ισχύουσα νομοθεσία βασίζεται αποκλειστικά στην εθελοντική συμμετοχή, τέτοιες άδειες πρέπει, καταρχήν, να χορηγούνται».
Ο εκπρόσωπος ανέφερε ότι θα υπάρξει ευρύ περιθώριο εξαιρέσεων από την υποχρέωση άδειας «εν μέρει για να αποφευχθεί η περιττή γραφειοκρατία».
Ωστόσο, παρέμεινε ασαφές ποια διαδικασία θα πρέπει να ακολουθούν οι άνδρες για να λάβουν άδεια πριν τεθούν σε ισχύ οι πιο χαλαροί κανονισμοί ή πόσος χρόνος θα απαιτείται.
Η πολιτική αποσκοπεί στην εξεύρεση αρκετών εθελοντών ώστε να αυξηθεί η δύναμη του στρατού σε 460.000 άτομα έως το 2035, εκ των οποίων 260.000 ενεργοί στρατιώτες και 200.000 έφεδροι. Σήμερα, η χώρα διαθέτει 182.000 ενεργούς στρατιώτες και λίγο λιγότερους από 50.000 εφέδρους.
Η υποχρεωτική στρατιωτική θητεία ανεστάλη το 2011 επί καγκελαρίας της Άνγκελα Μέρκελ.
Ο σημερινός καγκελάριος της Γερμανίας, Φρίντριχ Μερτς, επιδιώκει τη δημιουργία του ισχυρότερου συμβατικού στρατού στην Ευρώπη, εν μέσω της αυξημένης απειλής από τη Ρωσία μετά την πλήρους κλίμακας εισβολή της στην Ουκρανία και των αμφιβολιών για τη δέσμευση των ΗΠΑ στην ευρωπαϊκή ασφάλεια υπό τον Ντόναλντ Τραμπ.
Πέρυσι, η Γερμανία εξαίρεσε το μεγαλύτερο μέρος των αμυντικών δαπανών από το συνταγματικό «φρένο χρέους». Επίσης, προγραμμάτισε περισσότερα από 500 δισ. ευρώ για την άμυνα μεταξύ 2025 και 2029.
