Απόφαση που απορρίπτει την ετυμηγορία του εφετείου της Χάγης για την απαγόρευση εξαγωγής εξαρτημάτων των μαχητικών F-35 προς το Ισραήλ εξέδωσε το ανώτατο δικαστήριο της Ολλανδίας.
Αντίθετα, το δικαστήριο διέταξε την κυβέρνηση να επανεξετάσει την πολιτική των εξαγωγών όπλων προς το Ισραήλ και συγκεκριμένα την καλεί να αξιολογήσει εντός έξι εβδομάδων αν υπάρχει ο κίνδυνος τα εξαρτήματα των αεροσκαφών να χρησιμοποιηθούν κατά παραβίαση του διεθνούς δικαίου από το Ισραήλ στον γενοκτονικό πόλεμό στη Γάζα. Κατά το ίδιο διάστημα, η εξαγωγή των εξαρτημάτων θα παραμείνει απαγορευμένη.
Το εφετείο της Χάγης δικαίωσε τις οργανώσεις υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που υποστηρίζουν ότι τα εξαρτήματα αυτά συμβάλλουν στις παραβιάσεις του διεθνούς που διαπράττονται από το Ισραήλ στον πόλεμό του στη Γάζα. Αντιδρώντας στο σκεπτικό του εφετείου, η ολλανδική κυβέρνηση προσέφυγε στο ανώτατο δικαστήριο ζητώντας να αποφανθεί ποιος είναι αρμόδιος για την υπόθεση: η δικαιοσύνη ή ο υπουργός.
«Το εφετείο δεν είχε δικαιοδοσία να αποφανθεί αν η χορήγηση άδειας εξαγωγής δημιουργεί σαφή κίνδυνο για κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου», δήλωσε ο Μάρτιν Πόλακ, αντιπρόεδρος του ανωτάτου δικαστηρίου κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης. «Η ευθύνη αυτή ανήκει στον υπουργό».
Έπειτα από την ετυμηγορία του εφετείου της Χάγης, ο υπουργός εξωτερικού εμπορίου τροποποίησε την άδεια ώστε να απαγορευθεί η εξαγωγή εξαρτημάτων των F-35 προς το Ισραήλ, όπως ορίζει η απόφαση του εφετείου.
Το ανώτατο δικαστήριο όρισε ότι ο υπουργός πρέπει να προχωρήσει στην επαναξιολόγηση της κατάστασης εντός έξι εβδομάδων.
«Αν ο υπουργός ορίσει κατά την επαναξιολόγηση ότι υπάρχει σαφής κίνδυνος τα προϊόντα αυτά εξαγωγής να χρησιμοποιούνται για την διάπραξη κατάφωρων παραβιάσεων του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, δεν μπορεί να επιτρέψει την χρησιμοποίηση της άδειας αυτής», δήλωσε ο αντιπρόεδρος του ανώτατου δικαστηρίου. «Όσο ο υπουργός δεν λαμβάνει διαφορετική απόφαση, η άδεια θα συνεχίσει να εφαρμόζεται με την σημερινή της μορφή και η εξαγωγή εξαρτημάτων των F-35 προς το Ισραήλ δεν θα επιτρέπεται».
Το ανώτατο δικαστήριο του Λονδίνου απέρριψε αντίστοιχη προσφυγή οργανώσεων υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων κατά της βρετανικής κυβέρνησης, με στόχο να μπλοκάρουν τις εξαγωγές εξαρτημάτων των F-35 που χρησιμοποιούνται από το Ισραήλ στον πόλεμό του στη Γάζα.
