Η βρετανική κυβέρνηση ξεκινά έρευνα για τη «μάχη του Όργκριβ»

Τέσσερις ολόκληρες δεκαετίες μετά τη βίαιη αστυνομική καταστολή κατά των ανθρακωρύχων που απεργούσαν κατά των νεοφιλελεύθερων πολιτικών της Θάτσερ, στο Όργκριβ, που έμεινε στην ιστορία ως η «μάχη του Όργκριβ», η βρετανική κυβέρνηση ανακοίνωσε πως ξεκινάει επίσημη έρευνα για να πέσει άπλετο φως και να αποδοθεί δικαιοσύνη. 

Η έρευνα θα εξετάσει τα γεγονότα της 18ης Ιουνίου 1984, δηλαδή τη βίαιη αστυνομική καταστολή κατά τη διάρκεια της απεργιακής κινητοποίησης, καθώς και τις ποινικές διώξεις που ακολούθησαν κατά των απέργων, μεταδίδει ο Guardian.

Η απόφαση θεωρείται δικαίωση για τους εργαζόμενους, οι οποίοι πιστεύουν ότι η καταστολή της απεργίας των ανθρακωρύχων αποτελεί ένα ανεπούλωτο τραύμα για τη βρετανική εργατική τάξη.

Η υπουργός Εσωτερικών, Γιβέτ Κούπερ, ανακοίνωσε την έναρξη της έρευνας, αφού πρώτα ενημέρωσε την περασμένη Πέμπτη τους ακτιβιστές στον τόπο όπου βρισκόταν το εργοστάσιο οπτανθρακοποίησης του Οργκριβ, στο Νότιο Γιορκσάιρ.

Η δημόσια ενασχόληση με την υπόθεση του Οργκριβ αναζωπυρώθηκε το 2012, όταν ο Guardian αποκάλυψε περιστατικά αστυνομικής βίας και χειραγώγησης αποδεικτικών στοιχείων από την αστυνομία του Νότιου Γιορκσάιρ. Πέντε χρόνια αργότερα, η ίδια αστυνομία θεωρήθηκε υπεύθυνη για την τραγωδία του Χίλσμπορο, στην οποία 97 άνθρωποι σκοτώθηκαν απρόκλητα. 

Μιλώντας στο Guardian από τον σημερινό χώρο του Οργκριβ – ο οποίος έχει μετατραπεί πλέον σε σύγχρονο βιομηχανικό και οικιστικό συγκρότημα – η Κούπερ δήλωσε: «Η απεργία των ανθρακωρύχων έχει αφήσει βαθιά τραύματα στις κοινότητες των ορυχείων. Οι αποφάσεις που ελήφθησαν τότε, κυρίως από την κυβέρνηση της Μάργκαρετ Θάτσερ, εξακολουθούν να επηρεάζουν αυτές τις κοινότητες μέχρι σήμερα.»

Το υπουργείο Εσωτερικών ανέφερε στην ανακοίνωσή του ότι οι ποινικές κατηγορίες κατά 95 ανθρακωρύχων, που είχε ασκήσει η αστυνομία του Νότιου Γιορκσάιρ, αποσύρθηκαν επειδή τα αποδεικτικά στοιχεία κρίθηκαν αναξιόπιστα.

Η Κούπερ, η οποία εκπροσωπεί πρώην μεταλλευτική περιφέρεια του Δυτικού Γιόρκσαιρ, είπε ότι κατανοεί απόλυτα το αίσθημα αδικίας των τοπικών κοινωνιών και τόνισε ότι η έρευνα θα καλύψει τόσο τα γεγονότα της ημέρας όσο και τις ποινικές διώξεις που ακολούθησαν. «Ο κόσμος περιμένει απαντήσεις εδώ και 40 χρόνια», είπε. «Η κλίμακα της σύγκρουσης, οι τραυματισμοί, οι διώξεις, τα αμφισβητούμενα στοιχεία – υπάρχουν ακόμη πάρα πολλά αναπάντητα ερωτήματα.»

Η «μάχη» του Όργκριβ

Στις 18 Ιουνίου 1984, περίπου 8.000 ανθρακωρύχοι, οι οποίο συμμετείχαν σε απεργία μετά το κάλεσμα της Ένωσης Ανθρακωρύχων, ήρθαν αντιμέτωποι με 6.000 αστυνομικούς από όλη τη χώρα, υπό την ηγεσία της αστυνομίας του Νότιου Γιορκσάιρ.

Η βία που ακολούθησε έμεινε στην ιστορία: η αστυνομία επιτέθηκε έφιππη στους απεργούς, χτυπώντας τους με γκλομπ στο κεφάλι. Η Ένωση Ανθρακωρύχων υποστηρίζει εδώ και χρόνια ότι η αστυνομική βία ήταν προσχεδιασμένη και ότι η κυβέρνηση Θάτσερ υπερέβαλε σκοπίμως για τη συμπεριφορά των ανθρακωρύχων, τους οποίους χαρακτήριζε ως «όχλο».

Ορισμένοι ανθρακωρύχοι πέταξαν πέτρες πριν από την έφοδο της αστυνομίας και αντεπιτέθηκαν στη συνέχεια. Την επόμενη μέρα, 28 αστυνομικοί δηλώθηκε ότι τραυματίστηκαν. Αργότερα, επίσημες αναφορές ανέβασαν τον αριθμό των τραυματιών σε 72.

Η δίωξη 95 ανθρακωρύχων με κατηγορίες για στάση και παράνομη συνάθροιση κατέρρευσε στις 17 Ιουλίου 1985, αφού οι δικηγόροι υπεράσπισης κατηγόρησαν επανειλημμένα τους αστυνομικούς για ψευδείς καταθέσεις στο δικαστήριο. Ο Μάικλ Μάνσφιλντ KC, που υπερασπίστηκε αρκετούς κατηγορούμενους, είχε δηλώσει μετά την αθώωσή τους ότι επρόκειτο για «τη μεγαλύτερη σκευωρία που έγινε ποτέ».

Μοντέλο Χίλσμπορο

Η μορφή της έρευνας για το Οργκριβ θα βασιστεί στο μοντέλο της Ανεξάρτητης Επιτροπής Χίλσμπορο, της οποίας η έκθεση το 2012 θεωρείται ορόσημο. Εντόπισε κρίσιμες λεπτομέρειες για την τραγωδία και ανέτρεψε τη ψευδή αφήγηση της αστυνομίας του Νότιου Γιορκσάιρ, η οποία προσπαθούσε να αποφύγει τις ευθύνες ρίχνοντας το φταίξιμο στα θύματα.

Η Καμπάνια για την Αλήθεια και Δικαιοσύνη του Οργκριβ (OTJC), που ιδρύθηκε το 2012 από απεργούς και ακτιβιστές, χαιρέτισε την ανακοίνωση. Ο Τζο Ρόλιν, ιδρυτικό μέλος της, είπε ότι ένιωσε «συγκρατημένα ενθουσιασμένος» με την προοπτική της έρευνας: «Έχουμε ακόμα πολύ δρόμο μπροστά μας – αλλά ο κόσμος μάς ξέρει, έχουμε αποφασιστικότητα και δεν θα σταματήσουμε μέχρι να αποδοθεί η δικαιοσύνη που μας αξίζει».

«Ζούσα κάθε μέρα με το τραύμα»

Ο Άρθουρ Κρίτσλοου, ένας από τους ανθρακωρύχους που διώχθηκαν, υπέστη κάταγμα κρανίου από χτύπημα με γκλομπ της αστυνομίας στο Όργκριβ. Βρισκόταν ανάμεσα στους εκπροσώπους της OTJC που συναντήθηκαν με την Κούπερ και είπε ότι ζει με το τραύμα αυτό καθημερινά.

«Ήταν μια τεράστια αδικία. Στη διάρκεια της 48ήμερης δίκης, ήμουν πεπεισμένος ότι θα καταλήξω ισόβια στη φυλακή», είπε. Η ανακοίνωση της έρευνας ήταν «φανταστική», τόνισε. «Το μόνο που θέλω είναι η αποκατάσταση των ανθρακωρύχων και να καταλάβει ο κόσμος ότι δεν λέγαμε ψέματα – τα ψέματα τα έλεγαν τα μέσα και η αστυνομία. Θέλω να λάμψει η αλήθεια: τι έγινε, ποιος το διέταξε και ποιοι το συγκάλυψαν».

Ο πρόεδρος της Ένωσης Ανθρακωρύχων, Κρις Κίτσεν, δήλωσε: «Είμαστε καταενθουσιασμένοι. Ελπίζουμε ότι η έρευνα θα αποδείξει πως η διαμάχη μας, που εμείς θεωρούσαμε εργατική, ήταν στην πραγματικότητα πολιτική – σχεδιασμένη από την Ντάουνινγκ Στριτ (Νο 10) και ίσως ακόμη πιο πάνω.»

«Η αστυνομία χρησιμοποιήθηκε ως όργανο κρατικής καταστολής, για την επιβολή πολιτικής ατζέντας απέναντι σε εργατικά παιδιά που απλώς αγωνίζονταν για τις δουλειές και τις κοινότητές τους.
Δεν πήγαμε εκεί για να ξεκινήσουμε ταραχές ή να τραυματίσουμε κανέναν.
Δεν νομίζω ότι το ίδιο ίσχυε για την αστυνομία, που ήρθε οπλισμένη, με σχέδιο να μας τραυματίσει, να επηρεάσει την κοινή γνώμη και να σπάσει την απεργία.»

Ένας εκπρόσωπος της αστυνομίας του Νότιου Γιορκσάιρ δήλωσε ότι «Θα συνεργαστούμε πλήρως με την έρευνα, με στόχο να βοηθήσουμε όσους επηρεάστηκαν να βρουν τις απαντήσεις που αναζητούν.»